Onyń aıtýynsha, alǵashqy tabylǵan jádiger – azamat soǵysy jyldaryna tıesili oq patrondary. Bulardy Esbol men Aqjaıyq aýyly aralyǵyndaǵy eski qystaq ornynan taýyp alǵan.
– Nómirli kodyna qaraǵanda, patrondardyń biri Germanııada, endi biri Peterbýrgta shyǵarylǵany anyqtalyp otyr. Aýyl mańyndaǵy eski egin alqabynyń ornynan Altyn Orda dáýirindegi О́zbek hannyń tusynda qoldanylǵan kádimgi mys aqsha tabyldy. Shamamen 1313-1341 jyldarǵa tıesili teńgede «721g.h», «Saraı Berke» degen jazý anyq saqtalǵan. Bulardan basqa qysh qumyralar, kúmis áshekeıler, altyn, mys tıyndar men turmystyq buıymdardy da taptyq. Jádigerdiń barlyǵy Esbol orta mektebindegi shaǵyn murajaıǵa qoıyldy, – deıdi Jalǵas Tańatov.
Muǵalimniń pikirinshe, oqýshylardyń tarıhı jádigerlerge qyzyǵýshylyǵy artqan. Sol sebepten, olardyń tarıhı jádigerlerdi zertteýge yntasyn oıatýdy kózdep otyr.
– Bala kúnimizde qoı jaıyp júrip, qumyranyń synyqtaryn taýyp alatyn edik. Biraq ony zertteý oıymyzǵa kelmedi ǵoı. Úlkenderden Esbol aýylynyń mańynda tarıhı oryndar kóp ekenin estıtinbiz. Biri – azamat soǵysy kezindegi «aqtar» men «qyzyldardyń» shaıqasy bolǵan jer, ekinshisi – Isataı men Mahambettiń Jaıyqtan ótken joly, úshinshisi – arheologter zertteý nysany retinde belgilegen ejelgi sarmattardyń qorymy. Bul aýyldyń mańynda Aıtýar bı, Murat Móńkeuly babalarymyzdyń ómirderekterindegi zerttelmeı jatqan oryndar da jeterlik. Tipti Alash arysy Halel Dosmuhamedulynyń ákesi de bizdiń aýyldan 5 shaqyrym jerde jerlengen bolyp shyqty. Ony tapqan qarapaıym aýyl turǵyny, jylqyshy aǵamyz Aslan Jalmuhanov edi, – deıdi aýyl muǵalimi Jalǵas Tańatov.
Atyraý oblysy
