Halqymyzdyń kórnekti aǵartýshy-ustazy Ybyraı Altynsarınniń «Baǵyp-qaǵýda kóp maǵyna bar» degen shaǵyn áńgimesin oqymaǵan qazaq joq shyǵar. Kólemi jaǵynan shaǵyn bolǵanmen úlken máseleni qozǵap, urpaq tárbıesindegi zor jaýapkershilikti sezindirip, sondaı-aq, balanyń ata-ana tilin alýy qajettigin úıretip turatyn áńgime mańyzyn eshqashan joımaq emes. «Úmit etken kóziniń nury – balasynyń» amandyǵymen birge kóńildi bolyp, qatarynan kem qalmaı kúlip-oınap, sapaly bilim alýyn maqsat etpeıtin ata-ana joq. Túptep kelgende, urpaq – ult bolashaǵy ekenin eskersek, bul ulttyq másele!
Osy oraıda Qazaqstan balalarynyń demalys mezgilderinde jaqsy demalyp, oıyn oınap, saýyǵyp, ári bilim alýy memleket nazarynan tys qalǵan joq. Elbasy tapsyrmasymen ashylǵan sulý Kókshedegi áıgili Býrabaı baýyryndaǵy respýblıkalyq «Baldáýren» oqý-saýyqtyrý ortalyǵy elimizdegi birden-bir ortalyq retinde barshaǵa málim. Keńes kezinde oqý ozaty bolǵan úlgili, ónerli, belsendi balalar baratyn «Artek» lageri syndy táýelsiz elimizdiń «Baldáýrenine» barý ár bala úshin arman-qııal. Jazǵy mezgilde baryp qyzyqqa qanyqqan balalar da, jyldyń ózge mezgilderinde «Baldáýrende» bilim alyp, dertinen saýyqqan syrqat balalar men mújálsiz otbasy perzentteri de atalmysh lagerge ekinshi ret qaıtyp barǵysy-aq keledi. Biraq, memlekettik kvotaǵa saı 16 aýysymnyń árqaısysynda 300-ge tarta oqýshyny qabyldaı alatyn «Baldáýren» baldyrǵandardyń bul qalaýyn túsinse de, oryndaı almaı jatady. Respýblıkanyń túkpir-túkpirinen jıylǵan balalardyń kúmis kúlkisine shomyp jatatyn ortalyqta arnaıy daıyndyqtan ótken top jetekshileri túrli oıyndar oınatyp, án-taqpaq jattatyp, óz isterine berile qyzmet etetinin de estıtinbiz. Osy Býrabaıdaǵy ortalyqtyń pedagogıkalyq júıesi, oqýshylarǵa tálim-tárbıe berýdegi erekshelikteri men top jetekshileriniń belsendiligimen tanysýdyń sáti tústi. Biraq, Kóksheniń Býrabaıynan emes... Mańǵystaýdyń Kendirlisinen!
Jyl saıyn Jańaózendegi 4000-ǵa jýyq balaǵa respýblıkanyń ár aımaǵyna jáne Qyrymǵa demalý úshin joldama beretin «О́zenmunaıgaz» AQ 200-ge jýyq munaıshy balalaryn «Baldáýrenge» jiberedi. Kendirli týrıstik aımaǵynan Mańǵystaý munaıynyń 100 jyldyǵyna oraı ashqan «Aqbóbek» balalar demalys ortalyǵy jazǵy demalys mezgilinde balalardy qabyldaǵanmen, jyldyń ózge maýsymdarynda bos. Isti berile jasap, nátıjege qol jetkizý úshin jany qalmaı izdene jumystanatyn jandar men óz isin jetik biletin besaspap mamandar bolmasa, ne nárseniń de aıaǵyna tusaý túsýi, tipti, turalaýy da túk emes eken. Alǵashynda Kendirlidegi demalýshylar men jumysshylardy azyq-túlikpen qamtamasyz etý jaýapkershiligindegi mekeme, odan keıin óńirdegi gýmanıtarlyq arnaýly oqý ornynyń stýdentteri qolǵa alǵan ortalyq jumysy kóńildegideı órbigen joq. Bul balalardyń demalysyn laıyqty uıymdastyra biletin kánigi mamandardy izdeý qajettigin alǵa tartty. Qolda bardy uqsatyp, tálim-tárbıe, demalys-saýyqtyrý isimen aınalysatyn lager, ortalyqtar arasynan «О́zenmunaıgaz» AQ-tyń tańdaýy «Baldáýrenge» túsipti. Kóksheniń tórindegi balalar ortalyǵynyń kári Kaspıı jaǵalaýyndaǵy Kendirlige kelip, «Aqbóbektiń» buıdasyn qolǵa alýy osydan eken.
– Sýly, nýly jerden kelgendikten bolar, biz alǵashynda shaqyraıǵan kún astyndaǵy jalań dalaǵa jatyrqaı qaradyq. Biraq, bizdiń jumysymyz barynsha jaýapty, moınymyzda balalardyń demalysyn mazmundy uıymdastyrý mindeti tur. 6 top jetekshisi, 1 sport nusqaýshysy bolyp iske kirisip kettik. Qazir alǵashqy aýysymda kópshiligi Jańaózen qalasy men Jetibaı kentinen jıylǵan munaıshylardyń 7 jáne 14 jas aralyǵyndaǵy 200-den astam ul men qyzy demalýda. Oıyn oınatyp, túrli án, óleń úıretip, jattyǵýlar jasatýǵa ysylǵan «Baldáýrenniń» top jetekshileri birqatar jańaózendik jas mamandar men stýdentterdi úıretýde, – deıdi «Aqbóbek» balalardy saýyqtyrý ortalyǵynyń dırektory Jangeldi Ámirǵalıev.
Kúnine eki ret top jetekshileri men sport nusqaýshylarynyń bastaýymen qumdaq jaǵalaýǵa qazdyń balapandaryndaı tizilip baryp, teńizge túsip, bos ýaqyttarynda dombyra tartyp, shahmat oınap máre-sáre bolǵan balalardy sózge tarttyq. «Buryn lagerge barǵan joq edim, sondyqtan ba, kelgeli úıimdi saǵynyp bir-aq ret jyladym. Biraq, munda maǵan unaıdy, tamaq dámdi, aǵaı-apaılar meıirimdi. Jańa dostar taptym», deıdi jetibaılyq 8 jasar Ramıla esimdi oqýshy qyz.
«Baldáýren» zor isti qolǵa aldy. Oıda maqsat-meje de, jospar-joba da kóp. Ázirge patrıottyq baǵytta alǵashqy aýysym balalaryn qabyldaǵan olar ekinshi kezekte oıyn baǵytyn taqyryp etpek. Jyl boıy balalarmen jumys júrgizetin «Baldáýrenniń» jaqsy dástúri, pedagogıkalyq-ádistemelik júıesi «Aqbóbek» aıasynda tolyq júzege asady ma degen saýal týyndaǵan edi, sóıtsek, bul «Baldáýren» basshylyǵynyń «júzege asyrsam» degen kókeıindegi kóp isterdiń biri eken. «Jazda, sirá lager, kúz ben qysta, kóktemde az qamtylǵan otbasy balalaryn qamdap, naýqas baldyrǵandarǵa qamqor qolyn sozsa – jaqsy-aq eken» destik. Týrıstik klasterdi damytýǵa múmkindigi mol Kendirli aımaǵyndaǵy 1200 oryndyq «Aqbóbek» ǵımaratynyń bos turmaı, halyq, urpaq ıgiligine jaraǵany jón ǵoı.
Qyzý daıyndalǵan balalar men top jetekshileri záýlim sahnada alǵashqy aýysymnyń ashylý saltanatyn ótkizdi. Balalar meıramyna «Baldáýren» respýblıkalyq oqý-saýyqtyrý ortalyǵynyń bas dırektory M.Tólepbaı, Jańaózen qalasy ákiminiń orynbasary I.Saǵynbaev, «О́zenmunaıgaz» AQ basshylary, sondaı-aq, osy ıdeıanyń bastamashysy bolǵan azamattar qatysty. «Baldáýrennen» balasy saýyǵyp oralǵan ata-analar da osynnan tabylyp, «Aqbóbek» bolashaǵynan úmit kútetindikterin aıtyp jatty.
Tanymal qazaq ánshileri A.Qalaýbaeva, D.Tańatarov, A.Kishkenbaevtar án salǵanda qosyla ketip, burala bılegen balalardyń júzinen shattyqtyń, qýanyshtyń lebi ańǵarylady. Iá, olar táýelsiz eldiń aıaly alaqanynda ósip kele jatqan báısheshek-ǵumyrlar, erteńgi báıterek-tulǵalar... Olarǵa jasalǵan jaqsylyq, olarǵa bólingen kóńil men berilgen qoldaý – bolashaqtyń qamy. Endeshe, úlken istiń basy-qasyndaǵy azamattarǵa qalaısha rıza bolmassyń!
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.
Osy oraıda Qazaqstan balalarynyń demalys mezgilderinde jaqsy demalyp, oıyn oınap, saýyǵyp, ári bilim alýy memleket nazarynan tys qalǵan joq. Elbasy tapsyrmasymen ashylǵan sulý Kókshedegi áıgili Býrabaı baýyryndaǵy respýblıkalyq «Baldáýren» oqý-saýyqtyrý ortalyǵy elimizdegi birden-bir ortalyq retinde barshaǵa málim. Keńes kezinde oqý ozaty bolǵan úlgili, ónerli, belsendi balalar baratyn «Artek» lageri syndy táýelsiz elimizdiń «Baldáýrenine» barý ár bala úshin arman-qııal. Jazǵy mezgilde baryp qyzyqqa qanyqqan balalar da, jyldyń ózge mezgilderinde «Baldáýrende» bilim alyp, dertinen saýyqqan syrqat balalar men mújálsiz otbasy perzentteri de atalmysh lagerge ekinshi ret qaıtyp barǵysy-aq keledi. Biraq, memlekettik kvotaǵa saı 16 aýysymnyń árqaısysynda 300-ge tarta oqýshyny qabyldaı alatyn «Baldáýren» baldyrǵandardyń bul qalaýyn túsinse de, oryndaı almaı jatady. Respýblıkanyń túkpir-túkpirinen jıylǵan balalardyń kúmis kúlkisine shomyp jatatyn ortalyqta arnaıy daıyndyqtan ótken top jetekshileri túrli oıyndar oınatyp, án-taqpaq jattatyp, óz isterine berile qyzmet etetinin de estıtinbiz. Osy Býrabaıdaǵy ortalyqtyń pedagogıkalyq júıesi, oqýshylarǵa tálim-tárbıe berýdegi erekshelikteri men top jetekshileriniń belsendiligimen tanysýdyń sáti tústi. Biraq, Kóksheniń Býrabaıynan emes... Mańǵystaýdyń Kendirlisinen!
Jyl saıyn Jańaózendegi 4000-ǵa jýyq balaǵa respýblıkanyń ár aımaǵyna jáne Qyrymǵa demalý úshin joldama beretin «О́zenmunaıgaz» AQ 200-ge jýyq munaıshy balalaryn «Baldáýrenge» jiberedi. Kendirli týrıstik aımaǵynan Mańǵystaý munaıynyń 100 jyldyǵyna oraı ashqan «Aqbóbek» balalar demalys ortalyǵy jazǵy demalys mezgilinde balalardy qabyldaǵanmen, jyldyń ózge maýsymdarynda bos. Isti berile jasap, nátıjege qol jetkizý úshin jany qalmaı izdene jumystanatyn jandar men óz isin jetik biletin besaspap mamandar bolmasa, ne nárseniń de aıaǵyna tusaý túsýi, tipti, turalaýy da túk emes eken. Alǵashynda Kendirlidegi demalýshylar men jumysshylardy azyq-túlikpen qamtamasyz etý jaýapkershiligindegi mekeme, odan keıin óńirdegi gýmanıtarlyq arnaýly oqý ornynyń stýdentteri qolǵa alǵan ortalyq jumysy kóńildegideı órbigen joq. Bul balalardyń demalysyn laıyqty uıymdastyra biletin kánigi mamandardy izdeý qajettigin alǵa tartty. Qolda bardy uqsatyp, tálim-tárbıe, demalys-saýyqtyrý isimen aınalysatyn lager, ortalyqtar arasynan «О́zenmunaıgaz» AQ-tyń tańdaýy «Baldáýrenge» túsipti. Kóksheniń tórindegi balalar ortalyǵynyń kári Kaspıı jaǵalaýyndaǵy Kendirlige kelip, «Aqbóbektiń» buıdasyn qolǵa alýy osydan eken.
– Sýly, nýly jerden kelgendikten bolar, biz alǵashynda shaqyraıǵan kún astyndaǵy jalań dalaǵa jatyrqaı qaradyq. Biraq, bizdiń jumysymyz barynsha jaýapty, moınymyzda balalardyń demalysyn mazmundy uıymdastyrý mindeti tur. 6 top jetekshisi, 1 sport nusqaýshysy bolyp iske kirisip kettik. Qazir alǵashqy aýysymda kópshiligi Jańaózen qalasy men Jetibaı kentinen jıylǵan munaıshylardyń 7 jáne 14 jas aralyǵyndaǵy 200-den astam ul men qyzy demalýda. Oıyn oınatyp, túrli án, óleń úıretip, jattyǵýlar jasatýǵa ysylǵan «Baldáýrenniń» top jetekshileri birqatar jańaózendik jas mamandar men stýdentterdi úıretýde, – deıdi «Aqbóbek» balalardy saýyqtyrý ortalyǵynyń dırektory Jangeldi Ámirǵalıev.
Kúnine eki ret top jetekshileri men sport nusqaýshylarynyń bastaýymen qumdaq jaǵalaýǵa qazdyń balapandaryndaı tizilip baryp, teńizge túsip, bos ýaqyttarynda dombyra tartyp, shahmat oınap máre-sáre bolǵan balalardy sózge tarttyq. «Buryn lagerge barǵan joq edim, sondyqtan ba, kelgeli úıimdi saǵynyp bir-aq ret jyladym. Biraq, munda maǵan unaıdy, tamaq dámdi, aǵaı-apaılar meıirimdi. Jańa dostar taptym», deıdi jetibaılyq 8 jasar Ramıla esimdi oqýshy qyz.
«Baldáýren» zor isti qolǵa aldy. Oıda maqsat-meje de, jospar-joba da kóp. Ázirge patrıottyq baǵytta alǵashqy aýysym balalaryn qabyldaǵan olar ekinshi kezekte oıyn baǵytyn taqyryp etpek. Jyl boıy balalarmen jumys júrgizetin «Baldáýrenniń» jaqsy dástúri, pedagogıkalyq-ádistemelik júıesi «Aqbóbek» aıasynda tolyq júzege asady ma degen saýal týyndaǵan edi, sóıtsek, bul «Baldáýren» basshylyǵynyń «júzege asyrsam» degen kókeıindegi kóp isterdiń biri eken. «Jazda, sirá lager, kúz ben qysta, kóktemde az qamtylǵan otbasy balalaryn qamdap, naýqas baldyrǵandarǵa qamqor qolyn sozsa – jaqsy-aq eken» destik. Týrıstik klasterdi damytýǵa múmkindigi mol Kendirli aımaǵyndaǵy 1200 oryndyq «Aqbóbek» ǵımaratynyń bos turmaı, halyq, urpaq ıgiligine jaraǵany jón ǵoı.
Qyzý daıyndalǵan balalar men top jetekshileri záýlim sahnada alǵashqy aýysymnyń ashylý saltanatyn ótkizdi. Balalar meıramyna «Baldáýren» respýblıkalyq oqý-saýyqtyrý ortalyǵynyń bas dırektory M.Tólepbaı, Jańaózen qalasy ákiminiń orynbasary I.Saǵynbaev, «О́zenmunaıgaz» AQ basshylary, sondaı-aq, osy ıdeıanyń bastamashysy bolǵan azamattar qatysty. «Baldáýrennen» balasy saýyǵyp oralǵan ata-analar da osynnan tabylyp, «Aqbóbek» bolashaǵynan úmit kútetindikterin aıtyp jatty.
Tanymal qazaq ánshileri A.Qalaýbaeva, D.Tańatarov, A.Kishkenbaevtar án salǵanda qosyla ketip, burala bılegen balalardyń júzinen shattyqtyń, qýanyshtyń lebi ańǵarylady. Iá, olar táýelsiz eldiń aıaly alaqanynda ósip kele jatqan báısheshek-ǵumyrlar, erteńgi báıterek-tulǵalar... Olarǵa jasalǵan jaqsylyq, olarǵa bólingen kóńil men berilgen qoldaý – bolashaqtyń qamy. Endeshe, úlken istiń basy-qasyndaǵy azamattarǵa qalaısha rıza bolmassyń!
Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY,
«Egemen Qazaqstan».
Mańǵystaý oblysy.
