Atap aıtqanda, «Salyq jáne bıýdjetke tólenetin basqa da mindetti tólemder týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Kodeksine (Salyq kodeksi) jáne «Salyq jáne bıýdjetke tólenetin basqa da mindetti tólemder týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Kodeksin (Salyq kodeksi) qoldanysqa engizý týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń Zańyna ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobasy ekinshi oqylymda qaraldy. Palata depýtattary zań jobasynyń jańashyldyqtaryn negizinen qoldaı otyryp, onyń jekelegen erejelerine birqatar tolyqtyrý engizýdi usyndy. Osylaısha, qujat jańa redaksııada qabyldandy.
Máselen, zań jobasy jóninde baıandama jasaǵan senator Bekbolat Orynbekovtiń aıtýynsha, bólshek salyq boıynsha arnaýly rejimge 2023 jylǵy 1 qańtardan bastap paıdalaný múmkindigi berilmek. Sondaı-aq osy baǵyttaǵy salyq rejimi 4 paıyzǵa deıin tómendetiledi.
Senat tóraǵasy qabyldanǵan zań elimizdegi salyq zańnamasyn odan ári jetildirý úshin ázirlengenin atap ótti. Naqty aıtqanda, jańa normalar azamattardyń tólem qabilettiligin jáne bankrottyǵyn qalpyna keltirý, ósimdikter dúnıesi obektilerin paıdalaný jáne halyqtyń kóshi-qony salasyndaǵy salyq erejelerin naqtylaıdy.
«Senat bul zań jobasyna birqatar túzetý engizdi. Olardyń bir toptamasy bólshek salyqtyń arnaýly rejimine qatysty. Bul salyq rejimi pandemııadan zardap shekken sektorlarda jumys isteıtin kásipkerlerdi qoldaý úshin Memleket basshysynyń tapsyrmasymen ýaqytsha engizilgen edi. Mundaı shara shaǵyn jáne orta bıznes sýbektilerine úlken demeý bolyp, óziniń tıimdiligin kórsetti. Sondyqtan bólshek salyqty qalpyna keltirip, onyń jumysyn merzimsiz etý úshin tıisti túzetýler engizdik. Osy zań salyqtyq mindettemeni oryndaýǵa baılanysty qatynastardy jetildirýge jáne salyq salýdyń aıqyndylyǵyn qamtamasyz etýge oń áserin tıgizedi dep senemiz», dedi Máýlen Áshimbaev.
Sonymen qatar otyrys barysynda «2014 jylǵy 29 mamyrdaǵy Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq týraly shartqa ózgerister engizý týraly hattamany ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy qabyldandy. Onyń normalary Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaq sheńberinde taýarlardy ákelý kezinde janama salyqtar alý tártibin retteıdi. Sondaı-aq qujat EAEO-ǵa múshe memleketterdiń kásipkerleri arasyndaǵy ózara saýdanyń artýyna yqpal etýdi kózdeıdi.
«Hattama arqyly EAEO týraly shartqa Reseı Federasııasynyń jekelegen arnaıy ekonomıkalyq aımaqtarynda salyq salý bóliginde ózgerister engiziledi. Jalpy, EAEO týraly shartta onyń jumys isteýiniń jáne múshe memleketterdiń, onyń ishinde salyq salý máseleleri boıynsha ózara is-qımylynyń negizgi qaǵıdattary bekitilgen. Atap aıtqanda, janama salyqtardy óndirip alý tártibi jáne olardy múshe memleketterdiń ózara saýdasynda tóleý tetigi Sharttyń №18 qosymshasynda kózdelgen.
Salyq salýdyń negizgi qaǵıdaty – eksporttaýshy úshin qosylǵan qun salyǵynyń nóldik mólsherlemesin qoldaný jáne mejeli eldegi ımporttaýshynyń qosylǵan qun salyǵyn tóleýge qajettilik. Múshe memleketterdiń arnaıy ekonomıkalyq aımaqtaryna taýarlardy ımporttaý kezinde erkin keden rásimi qoldanylady. Iаǵnı Odaqtyń Keden kodeksiniń 201-babynyń 1-tarmaǵyna sáıkes taýarlar arnaıy ekonomıkalyq aımaqtarynda kedendik bajdardy, salyqtardy jáne basqa da ótemaqy bajdaryn tólemeı ornalastyrylady jáne paıdalanylady», dedi zań jobasy jóninde baıandama jasaǵan Premer-mınıstrdiń orynbasary – Qarjy mınıstri Erulan Jamaýbaev.
Alaıda Odaqtyń Keden kodeksiniń 455-babynyń 6-tarmaǵyna sáıkes Reseı Federasııasynyń 3 arnaıy ekonomıkalyq aımaǵynda Odaq elderiniń aýmaǵynan ımporttalatyn taýarlar boıynsha kedendik bajdar men salyqtar birden tólenedi. Al úshinshi elderden ımporttaǵan kezde kedendik bajdar men salyqtar tólenbeıdi. Osylaısha, osy aımaqtarda kásipkerler úshin Odaqtyń elderinen góri úshinshi elderden taýarlardy ımporttaý tıimdirek.
«О́z kezeginde, Hattama normalary atalǵan arnaıy ekonomıkalyq aımaqtarǵa Odaqtan jáne úshinshi elderden taýarlardy ımporttaý kezinde teń jaǵdaılar jasaýǵa múmkindik beredi. Atap aıtqanda, Hattama Odaq elderinen ımporttalǵan taýarlar boıynsha kórsetilgen aımaqtarda 180 kún ishinde keıinge qaldyra otyryp, qosylǵan qun salyǵyn tóleýdi kózdeıdi», dedi E.Jamaýbaev.
Budan bólek, senatorlar «Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqta tasymaldaýdy qadaǵalaý úshin navıgasııalyq plombalardy qoldaný týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasyn maquldady. Bul qujat kóleńkeli trafıkti qysqartýǵa, kedendik baqylaý prosesin ońtaılandyrýǵa jáne kóliktik-logıstıkalyq qyzmetterdi damytýǵa oń yqpal etýge baǵyttalǵan.
«Osy kelisim taýarlardy navıgasııalyq plombalardy qoldana otyryp, olardy Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqtyń aýmaǵy boıynsha ótkizý kezinde qadaǵalaý múmkindigin kózdeıdi. Taýarlardyń sanattary men kólik erekshelikterine baılanysty ótpeli kezeńder qarastyrylǵan. Bul qadaǵalaýdyń árbir kezeńiniń bastalýymen navıgasııalyq plombalardy qoldanýdyń tıimdiligin jetildirýge múmkindik beredi. Bıznes úshin osy kelisimniń artyqshylyǵy – óz taýarlaryn Odaq keńistiginde qaýipsiz tranzıtteý, oǵan múshe memleketterdiń baqylaýshy organdary tarapynan baqylaýdyń qosymsha sharalaryn boldyrmaý múmkindigin jasaý. Kelisim memleket úshin halyqaralyq tasymaldardyń ashyqtyǵyn, «jalǵan tranzıt» pen «jalǵan ımportty» boldyrmaýǵa jáne tıisinshe bıýdjetke aqsha túsimderiniń ulǵaıýyna múmkindik beredi», dedi E.Jamaýbaev.
Kelisim qadaǵalaý obektilerin, navıgasııalyq mórlerge qoıylatyn talaptardy, ulttyq operatorlardyń qyzmetin aıqyndaıdy. Odan bólek, Eýrazııalyq ekonomıkalyq odaqqa múshe memleketterdiń qadaǵalaý organdarynyń ózara is-qımyl nysandaryn belgileıdi.
