Sýretti túsirgen Erlan OMAR, «EQ»
Kórmeniń ashylýyna Aqparat jáne qoǵamdyq damý mınıstri Darhan Qydyráli, N.Nazarbaev ortalyǵynyń basqarma tóraǵasy Bolat Sársenbaev, Parlament Senatynyń depýtaty Bıbigúl Jeksenbaı, Astana qalasy Sýretshiler odaǵynyń tóraǵasy О́miráli Ysmaıylov, Tuńǵysh Prezıdent kitaphanasynyń dırektory Baqytjan Temirbolat, «Qoǵamdyq kelisim» ortalyǵynyń dırektory Elına Paýlı, «Otandastar» qory KeAQ prezıdenti Abzal Saparbekuly qatysty. Buǵan qosa merekelik is-sharaǵa halyqaralyq uıymdar men ǵylymı-sarapshylyq qoǵamdastyqtyń, Qazaqstannyń dinı birlestikteriniń, buqaralyq aqparat quraldarynyń, Qazaqstandaǵy sheteldik dıplomatııalyq ókildikterdiń basshylary shaqyryldy.
– Áıel – sulýlyqtyń sımvoly. Bizdegi ádemi áshekeıler men zergerlik buıymdar qyzdarmen, analarymyzben baılanysty. Túrki halyqtarynyń murasy bir-birine ortaq bolǵandyqtan, zergerlik ónerdiń barlyǵy da bizdiń halyqtarymyzǵa ortaq mura. Sol sııaqty Úndistandaǵy Táj Mahaldy da analarymyzǵa arnap saldyrǵan. Alasha, tekemet, túskıiz, kilemniń túr-túrin analarymyz keremet oıý-órnektermen jasaǵan. Álemdegi alǵashqy kilemniń bizdiń analarymyzdyń qolynan shyqqanyn maqtanysh tutamyz. Búgingi kórmeden sony baıqaýǵa bolady. Jalpy, názik jandardyń sulýlyǵy men ásemdigi ádebıettiń, qolóner men zergerlik mádenıettiń damýyna arqaý bolǵan, – dedi jıyndaǵy sózinde Darhan Qydyráli.
Kórmege qoıylǵan kartınalarda kóktem kórinisi, ulttyq oıý-órnektegi áshekeı taǵynǵan áıelder beınesi, olardyń náziktigi men sulýlyǵy, ártúrli ulttardyń salt-dástúri men ádet-ǵuryptary, tabıǵattyń ǵajap kórinisi ásem beınelegen. Boıaýlar ashyq, túster kompozısııasy bir-birimen úılesim tapqan. Bul – kúlli túrki halyqtarynyń ortaq dúnıesi.
– Tildiń de, tarıhtyń da, mádenıettiń de tamyry ortaq ekenin árqashan jadymyzda ustaımyz. Búgin kórme aıasynda XIX ǵasyrdaǵy kúmisten jasalǵan zergerlik buıymdardyń 70 túrimen tanysýǵa múmkindik bar. Bul – túrki halyqtary áıelderiniń «óńirjıek», «bozband», «haıkel» keýde áshekeıleri, bilezikter, saqınalar jáne basqa da áshekeıler, – dedi Bolat Sársenbaev.
Merekelik is-sharany N.Nazarbaev ortalyǵy men Astana qalasynyń Sýretshiler odaǵy birlese uıymdastyrǵan. Negizgi maqsat – konfessııaaralyq jáne mádenıetaralyq dıalogti nyǵaıtý, álemdik jáne dástúrli din lıderleri seziniń bastamalaryn ilgeriletý. Sondaı-aq kelýshilerdi Ortalyq Azııanyń baı tarıhı-mádenı murasymen tanystyrýdy da murat etken.
– Mundaı mádenı is-sharalar qazirgi dıplomatııanyń jumsaq kúshi dep aıtýǵa bolady. Biz qazir jalań uranmen ulys pen ulttardy jaqyndastyra almaımyz. Bizdi jaqyndatatyn dúnıe – tereń tarıhymyz, salt-dástúrimiz, mádenıetimiz. Dál osy kórme arqyly Qyrǵyzstan, Qazaqstan, Túrikmenstan, Qaraqalpaqstan halyqtary áshekeıleriniń uqsastyǵyn baıqaýǵa bolady. Barlyǵy bir qoldan shyqqandaı. Bunyń ózi tarıhymyzdyń bir ekendigin, túrkitildes halyqtaryn biriktiretin dúnıeniń kóp ekendigin kórsetedi, – deıdi Senat depýtaty Bıbigúl Jeksenbaı.
Sonymen qatar kórme barysynda belgili zerger Berik Álibaıdyń shákirtteri Zııat Sátinbek pen Manat Aıatbek zergerlik buıymdardy jasaý boıynsha sheberlik sabaqtaryn ótkizdi.
– Zergerlikpen 20 jyldan astam ýaqyt aınalysyp kelemin. Bizge kóbinese Batys Qazaqstan óńirinen tapsyrys túsedi. Qazir 3 shákirtim bar. Onyń biri Torǵaı qalasynda jeke kásibin ashyp, isin dóńgeletip otyr. Ustazymnan úırenerim áli kóp. Zergerlik erekshe talǵam men asqan sheberlikti qajet etedi. Sondyqtan jyl saıyn sheberligińdi shyńdap, jetildirip otyrýyń qajet. Ár mamannyń ózindik qyr-syry bolady. Ol qazynasyn birden ashyp, aldyńa jaıa salmaıdy. Janynda qolǵabys, shákirti bolyp, birtindep ıgerip alasyń, – dedi M.Aıatbek.
Astananyń tórinde ashylǵan estetıkalyq talǵam men patrıottyq tárbıege tunǵan kórme kelýshilerdi Beıbitshilik jáne kelisim saraıynda 27-naýryzǵa deıin kútedi.