At kórse isher asyn jerge qoıatyn Nıkosha – Nıkolaı Dyseldiń ulty – nemis. Jalańash aýylyna turaqtaǵan Ivan Dysel qazaqtyń qarakóz qyzyn ǵana emes, kórkem tabıǵatyn súıip, salt-dástúrin qurmet tutqan, eńbekqorlyǵymen elge sińgen arda azamat desek, artyq aıtqandyq emes. Bir-birimen tanysyp, til tabysyp qana qoımaı, mahabbat degen uly sezimniń arqasynda taǵdyrlary toǵysqan Ivan men Dınara Nıkolaı esimdi ul men Adelına atty qyzdy dúnıege ákep, shańyraqtaryn baqytqa bóledi.
– Qostanaı oblysynyń Denısovka aýylynda dúnıege kelgenmin. Anam týǵan jerimde turady. О́zim Almaty qalasynda áskerı boryshymdy ótedim. Sol kezde ásker sapynda birge qyzmet etken dosym Dastannyń qaryndasy Dınaramen tanysyp, aramyzdaǵy syılastyq úıli-jaıly, bala-shaǵaly bolýymyzǵa sebepshi boldy. Birer jyl týǵan jerimde turyp, odan keıin Jalańashqa qonys aýdardyq. Bul jerdiń saf aýa, sulý tabıǵatynan uzap kete almadym. Osy bir jerdiń jumaǵyndaı ólkede tuńǵyshymyz Nıkosha dúnıege keldi. Ol bala jastan atqumar boldy. Naǵashy atasynyń básirege bergen qulynyn baptap, kishkentaıynan taı jarystarǵa qatysyp, taqymyn qataıtty. Anasy qorqaqtap, qorǵashtaǵanmen, atqa degen qumarlyǵy jyldan-jylǵa arta keledi, – dep aǵynan jarylǵan Ivan Andreıuly búginde asyl tuqymdy qoı tóldetip, qorasyn qozyǵa toltyryp júr.
«Bolam degen balanyń betin qaqpa, belin bý» degen. At qulaǵynda oınaıtyn júrekti de bilekti balanyń esimi áleýmettik jeli arqyly jer-jerge taralyp úlgerdi. Onyń basty sebepshisi, fotograf Ernar Almabek ekendigin ataı ketý kerek. Sol tanymaldylyqtyń arqasynda «El» baǵdarlamasynda bas qosyp, jas kókparshyǵa at syılaýdy ýáde etken Qazaqstan halqy Assambleıasy túrik mádenı birlestiginiń azamattary Ulystyń uly kúni – Naýryz meıramynda jasóspirim kókparshy Nıkolaı Dyselge asyl tuqymdy at tartý etti. Bul jańalyq – 14 jastaǵy Nıkoshanyń tóbesin kókke jetkizgendeı qýantqan.
– Kishkentaı Nıkoshamyz jylqyǵa úıir. Qulyn-taılardy túr-túsimen ajyratyp, olarǵa minezdeme berýge jarap qaldy. Atasy men ákesiniń qolǵanatyna aınaldy. Kórshi-kóleńniń de mal-jaıyn jaqsy biledi. Qaryndasy Adelına Muqaǵalıdyń jyrlaryn jatqa oqıdy, qolónerge de beıim. Jalpy, mektebimizde oqýshylarymyzdyń jat ádetke boı aldyrmaı, bilim-ǵylymǵa den qoıyp, sapaly bilim, sanaly tárbıe sińirýine kúsh salýdamyz, – deıdi D.Ermegııaev atyndaǵy orta mekteptiń muǵalimi, Nıkoshanyń anasy Dınara Jaqasheva.
Túrik baýyrlardyń bul tartýyn Nıkoshamen qosa aýyl azamattary asyǵa kútken. Ata dástúrmen aýyldyń qazynaly qarttary aq dastarqan basyna jıylyp, jas balaǵa qoldaý bildirip, at mingizgen túrik mádenı ortalyǵy tóraǵasynyń orynbasary Rasýl Ahmetov bastaǵan aǵaıyndarǵa aq batasyn berip, syı-qurmet kórsetken.
– «Jaqsynyń jaqsylyǵyn aıt, nury tasysyn» degen tilekpen, ulttyq meıramymyzda aýyldaǵy analar naýryz kóje daıyndady. Sóıtip, jal-quıryǵy súzilgen sáıgúlikterin el-jurttyń aldynda Nıkoshaǵa mingizip, áýletimizdiń qýanyshyn eseledi. Endi nemeremiz til-kózden aman bolyp, ózi armandaǵan at sportynyń bıik shyńyna shyǵýyna tilektespiz, – deıdi naǵashy atasy Nurken Jaqashov.
Jalańash aýylynyń turǵyndary túgel qýanǵan bul kúni Nıkosha qatarlas jasóspirimder arasynda kókpar oıyny uıymdastyrylǵan. Odan keıin eresekter de kók serkeni taqymǵa basqan. Yrymshyl ári jón-josyqqa myqty kókparshylar «Joly ashyq bolsyn!» degen nıetpen alǵashqy salymdy Nıkoshanyń qanjyǵasyna ilgen eken.
Búginde ol Almaty oblysy boıynsha kókpardan jasóspirimder quramasyna qabyldanýǵa qujattaryn daıarlap júr. Bul jóninde Almaty oblystyq jastar men jasóspirim kókparshylar quramasynyń jattyqtyrýshysy Derbis Baıdildaev málimdedi.
– Atqa miný bir basqa, al kókpar tartý – úlken óner. Onyń tehnıkasyn meńgerý, oıynnyń qyr-syryna qanyǵý úshin dodaly jarystarǵa qatysyp, shynyqqan jón. Nıkolaı Dyselge bul turǵyda jan-jaqty daıyndyq, jattyǵý kerek. Aldaǵy tamyz aıynda ótetin jasóspirim kókparshylardyń respýblıkalyq chempıonatyna qatysady degen úmitimiz bar, – deıdi bas jattyqtyrýshy.
Taý balasynyń talaby muqalmaı, at sportynda bıik belesterge shyǵaryna senim mol.
Almaty oblysy