Mádenıet • 02 Mamyr, 2023

«Soǵady sen dep júregim»

901 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Esti ánniń eshqashan eskirmeıtini álimsaqtan aıan. Kóńilden ketpeıtin syrshyl mýzykanyń ǵumyry qashanda uzaq. «Mýzykanyń ǵumyry notada emes, notalar arasyndaǵy tynyshtyqta» degen Mosarttyń sózi keıde eriksiz eske túsedi. Rasynda da, jazdyń jyly jańbyryndaı ádemi án adam janynyń emshisindeı kórinetini bar.

«Soǵady sen dep júregim»

Kollajdy jasaǵan Záýresh SMAǴUL, «EQ»

Jerlesteriniń ortasynan­ alys­tamaǵan kompozıtor Sársen­bek­ Bákirdiń qaı áni bolsyn, tyń­dar­mannyń jan álemimen asta­syp jatatyndaı kórinedi. Onyń janaryndaǵy beımálim tynysh­tyq­ty saqtaǵan rııasyz romantıka áseri jyldar boıy tarqamaıtyn ánge aınalyp jatady.

Ánge mátin suramaı, óleńge án jazatyn kompozıtorlar qa­zir­­­gi kezde «Qyzyl kitapqa» enip ket­­ken sekildi kórinetini bar. Sár­sen­­bektiń ánderin tyńdaǵanda onyń,­ shyn máninde, poezııadan alys­ta­ma­ǵanyn túsinesiń. О́ıtkeni ánde­rinde mán men mazmun qatar júredi.

Aıtýly aqyn Serik Toma­nov­tyń «Soǵa­dy­­­­­ sen dep júre­gim»­ óleńi kompozıtordy beı­jaı qaldyrmaǵany anyq. О́ıt­ke­ni júrek qylyn shertetin shy­­ǵarmany kompozıtor ǵajap áýen­di ánge aınaldyrdy. Áýelde «Aýzy­nan­ aıdyń túsken qyz» ánimen tyń­darmannyń júreginen oıyp turyp oryn alǵan kompozıtor shyǵar­malary ýaqytynda naǵyz hıtke aınalǵany aıdaı aqıqat. Sol bir móldir shaqty eshkim umyt­qan joq.

Aqıqatynda Sársenbektiń qaı­ ánin tyńdasańyz da tynyp aǵyp jatqan ózen kóz aldyńyzǵa keledi. Ánderi bir tynyshtyqty qalap turǵandaı kórinedi. Alqyn-julqyn, dańǵazaǵa toly arzanqol dúnıeniń mıkro­skoppen izdep tabý qıyn shyǵar. Al «Soǵady sen dep júregim» shyǵarmasyn tyńdaǵan kezde damylsyz soǵyp turǵan saǵynysh saǵatynyń syrtylyn estigendeı kúı keshesiń. Án bir sátte syrlasyńa aınalyp ketetindeı-aq. Bolmysynan ániniń alystamaǵanyn túsinesiń. Áıt­pe­se,­ ýaqyttyń búgingi aǵymynan alshaq­tamaı, toıǵa arnalǵan tal­ǵam­­syz ánderdiń sońyna túsip keter­ me edi. Alaıda ol ondaı qadam­ǵa barǵan joq. Talǵampaz kom­­pozıtordyń tańdaýy basqa. Qýanyshtysy sol – óz áleminen alystamaǵany.

«Soǵady sen dep júregim» áni, naǵyz retroǵa aınalatyn týyn­dy ekeni sózsiz. О́ıtkeni kom­pozıtor bir maýsymdyq án jaz­ǵan­ emes, jazbaıtyn da shyǵar. Jyl­dar jylystasa da, Sársenbek Bákir­diń­ osy bir áni jurttyń júreginen ósh­ken joq. Qaıta ýaqyt ótken sa­ıyn saǵynysh sazyna aınalǵan dú­nıe óz qunyn arttyra túsken sekildi.             

«Alaýlap meniń nur óńim,

О́zińdi oılap júremin.

Kóńildiń tappaı bir emin,

Soǵady sen dep júregim.

Qypsha bel, qulyn músindim,

Kóńildiń qusyn ushyrdym.

О́mirdiń myna ózińsiz,

Mánsizin endi túsindim», dep keletin án qaıyrmasy kisi balasynyń júregine jyly tıetini sózsiz.

Serik Tomanovtyń óleńine ja­zyl­­ǵan tamasha ándi tyńdaǵanda boıyńdy ádemi bir sezim bılep alatyny ras. О́leńde saǵymǵa aınalǵan jyldardaǵy saǵynysh taby saırap jatyr. Al kompozıtor ánge­ aınaldyrǵannan keıin shyǵarmany óner­­súıer qaýym lezde jattap alǵany da aqıqat. О́ıtkeni saz ben sóz tilge jeńil, júrekke jyly tıedi. Kóńil túkpirindegi sezim pernelerin dóp basqan týyn­dynyń áýeni men mátini egizdiń syńaryndaı jarasa ketkeni sózsiz.

«Kórgenshe seni asyqtym,

Kúıin bir keship ǵashyqtyń.

О́zińnen uzap qalsam-aq,

Sezimniń selin tasyttyń», dep bas­talatyn qaıyrma aldyn­daǵy shýmaqta jigittik shaqtyń ańsar-armany aına-qatesiz beri­lip­ tur. Ánniń sózine zer salyp­ qaraǵan adam aqynnyń boıyn­da­ǵy­ alapat sezimniń óleń tilinde ózge­she órnek alǵanyn birden baı­qaı­tyny ras.

Lırıkalyq án tyńdaýshyny te­birentpeı qoımaıtyny daý­syz. Qalaı alyp qarasaq ta áýel­de­ «Nur-Muqasan» dýetiniń, keıin­nen­ «Mýzart» tobynyń orynda­ýynda jurttyń júreginen oryn alǵan «Soǵady sen dep jú­re­gim» ániniń ólmeıtini ras. Búgin­giniń talantty ánshileri jańasha kózqaraspen kóńilden shyǵatyndaı kaver nusqasyn jasasa da artyqtyq etpeıdi.