Qoǵam • 17 Mamyr, 2023

Onomastıkadaǵy ózgerister

510 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Onomastıka máselesine júrdim-bardym qaraýǵa bolmaıdy. О́ıtkeni eldi mekenderdegi eskirgen ataýlardan qutylýdy jeleý etip qana qoımaı, reti kelse, «kókesine kóshe berip, aýylynyń atyn atasyna aýystyrýdyń» yńǵaıyn izdegender de az emes. Alaıda jergilikti atqarýshy bılik dál osy máselege jete mán berip otyr.

Onomastıkadaǵy ózgerister

Oblystyq Mádenıet, tilderdi damytý jáne arhıv isi basqarmasynyń málimetinshe, byltyrdan beri Aıa­góz, Borodýlıha jáne Úrjar aýdan­darynyń ıdeologııalyq turǵydan eskirgen kóshelerin qaıta ataý bo­ıyn­­sha sheshim qabyldanyp, Abaı oblysynyń óńirinen shyqqan bel­gili tulǵalardyń esimderi naqty­lanǵan. Sol negiz boıynsha, respýb­lıkalyq onomastıka komıssııasymen maquldanatyn tarıhı tulǵalar tizimine engizý úshin tıisti organǵa joldanǵan jaıy bar. Atap aıtqanda, bıyl Abaı oblystyq onomastıka komıssııasynyń bir otyrysy ótkizilip, Aıagóz, Besqaraǵaı, Boro­dýlıha, Úrjar aýdandarynyń 44 kóshesin qaıta atap, 1 mádenıet, 28 bilim berý mekemesine belgili tul­ǵa­lardyń esimderin berý týraly usynystar qaralǵan. Komıssııa qory­tyndysy boıynsha atalǵan aýdandardyń ıdeologııalyq turǵydan eskirgen 19 kóshesin qaıta ataý jaıy naqty sheshimin tapqany qýantady.

Bir qyzyǵy, oblystyń Besqara­ǵaı, Borodýlıha aýdandarynda osy ýaqytqa deıin otyz jyl boıy Lenın, Kırov esimimen atalatyn kó­she­ler saqtalyp kelgen edi. Qazir atal­ǵan aýdandardyń Lenın kóshe­le­rine Abaı Qunanbaıuly, Sháká­rim Qu­daı­­berdiuly, Dinmuhamed Qo­naev­tyń esimderi berilse, Kırov kó­she­leri Baıtaq, Amanat, Jibek Joly kóshe­leri dep qaıta atalýyna oblys­tyq komıssııanyń naqty sheshimi shyqty.

Mádenıet, tilderdi damytý jáne arhıv isi basqarmasynyń basshysy Aıdar Ibraevtyń málimetine súıensek, oblys aýmaǵyndaǵy 27 bilim jáne mádenı nysanǵa jańa ataý­lar berý respýblıkalyq komıssııa qaraýyna usynylyp otyr. Atap aıtqanda, Semeı qalasynyń №1 balalar mýzyka mektebine – Latıf Hamıdı, №18 jalpy orta mektepke – Álimhan Ermekov, Abaı aýdanyndaǵy bir mektepke – Qunanbaı О́skenbaıuly, Aıagóz aýdanynyń №1 mektebine – Abaı Qunanbaıuly, Jarma aýdanynyń ortalyqtandyrylǵan kitaphana júıe­sine – Dýlat Babataıuly, Kókpekti aý­da­nynyń oqýshylar shyǵarmashylyq saraıyna Ámire Qashaýbaevtyń esimin berý tárizdi usynystar engizilgen.

Oblys ortalyǵy Semeıdegi kó­she ataýlarynyń taqtaıshalaryn jańartý jumystary da jandana túsken. Búgingi tańda Semeı qalasynyń turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq bóliminiń málimetterinde kórse­tilgenindeı, Shákárim, Muhtar Áýezov dańǵyldarynda, Máńgilik el, Qabanbaı batyr, Baýyrjan Momyshuly, Jambyl, Fedor Dostoevskıı kóshelerinde 2858 anshlag ázirlenip, iline bastaǵan. Kelesi kezekte Abaı, Shoqan Ýálıhanov, Qaıym Muhamedhanov, Áset Naıman­baıuly, Mirjaqyp Dýlatuly, Maǵjan Jumabaev, Qanysh Sátbaev, Alash Qozbaǵarov, Aıtkesh Ibraev, general Bespaev, Tóleýbaı Amanov, Jaqııa Shaıjúnisov, akademık Pav­lov, Júsipbek Aımaýytov, Beken Jamaqaev, Shyraqbek Qabylbaev, Ke­shirim Boztaev, Jánibek Karmenov, Májıt Begalın kóshelerin de qamtý jospar­lanyp otyr.

 

Abaı oblysy