2023 jyldyń 1 shildesinen bastap 31 jeltoqsanyna deıin bir qorap temekiniń eń tómengi baǵasy 710 teńge bolady. 2024 jyldyń 1 qańtarynan bastap tabak ónimderiniń quny eń kemi 770 teńge bolyp bekitilmek. Temeki baǵasynyń ósýine myna faktorlar áser etken:
- 2023-2024 jyldary aksız mólsherlemesiniń 14 paıyzǵa ulǵaıýy;
- Importtalatyn shıkizat pen materıaldar qunynyń ortasha 20 paıyzǵa ósýi;
- Temeki ónimderiniń shıkizaty men komponentteriniń logıstıkasyndaǵy qıyndyqtar;
- 2022 jyly ınflıasııanyń 20,3 paıyzǵa kóterilýi.
Buıryqtyń tolyq mátinimen Ashyq úkimet portalynda tanysýǵa bolady. Buıryq mátini 19 mamyrǵa deıin qoǵam talqysyna usynyldy.
Eske salaıyq, bıyl 1 qańtardan bastap bir qorap temekiniń mınımaldy baǵasy 650 teńge bolǵan edi.
Sonymen qatar, alkogol ónimderiniń de baǵasy ósedi. Qazirgi baǵalar 30 qyrkúıekke deıin saqtalady. Úkimet 1 qazannan bastap baǵany arttyrýdy kózdep otyr. Mysaly, araq pen alkogoldi ishimdikterdiń eń tómengi baǵasy lıtrine 1980 teńge bolsa, 1 qazannan bastap lıtri 2100 teńgege teń bolady. Qazir 2930 teńge turatyn konıak pen brendı qazannan bastap 3110 teńgege saýdalanady. Joba avtorlarynyń aıtýynsha, bul bastama elde alkogoldi sýsyndarǵa degen suranysty azaıtýǵa tıis. Abbeycare group málimetine súıensek, 2022 jyldyń qorytyndysy boıynsha Qazaqstan araqty eń kóp ishetin elder qataryna engen. Olar eldegi er azamattardyń 10 paıyzy, al áıelderdiń 1,5 paıyzy alkogolge táýeldi degen paıym jasaǵan.
Energyprom usynǵan derekke zer salsaq, sońǵy bir jyl ishinde temeki ónimderine degen suranys 11 paıyzǵa artypty. Bıyl qańtar-sáýirde elde 5,1 mlrd temeki jáne sol sııaqty tabak ónimderi óndirilgen. Bul byltyrǵy kórsetkishten 4,8 paıyzǵa tómen. Birinshi toqsannyń qorytyndysy boıynsha, jergilikti kompanııalar temeki pen papırosqa degen suranysty 79,7 paıyzǵa (byltyr 80,6 paıyzǵa) qanaǵattandyrǵan. Import kólemi 20,3 paıyzdy qurapty.
Sondaı-aq Qazaqstan 19,3 paıyz ressýrsty nemese 882,9 mln sıgaret pen tabak ónimderin eksportqa shyǵarǵan. Bul 2022 jylǵy kórsetkishten 36,9 paıyzǵa kóp. Ishki naryqtaǵy satý qarqyny 10,1 paıyzǵa, 3,7 mlrd-qa deıin azaıypty.
2022 jyly árbir úı orta eseppen tabak ónimderine 44,8 myń teńge jumsaǵan. О́ńirlik bóliniste Pavlodar oblysy eń kóp shyǵynǵa ushyraǵan. Atalǵan ólkede ár úı 83,1 myń teńgeni temeki satyp alýǵa jumsaǵan, tıisinshe jyldyq ósim kórsetkishi – 13,3 paıyz. Odan keıingi orynda – Soltústik Qazaqstan (77,2 myń teńge, +9,6 paıyz) jáne Shyǵys Qazaqstan oblystary (71,9 myń teńge, +24,8 paıyz). Temekige aqshany eń az jumsaǵan aımaq – Shymkent eken. Onda árbir úı jylyna 8,8 myń teńgege temeki satyp alǵan, sáıkesinshe 12 aılyq ósim 14,2 paıyzdy quraǵan.
Mamandar byltyr alkogoldi ónimderge degen suranystyń da az bolmaǵanyn aıtady. Jyl boıyna 756,1 mln lıtr syra, 43,3 mln lıtr sharap jáne 140 mln lıtr qýattylyǵy joǵary alkogoldi ónim (araq, konıak, spırt) satylǵan. Jalpy, ótken jyly alkogol ónimderiniń baǵasy 14,8 paıyzǵa qymbattapty. О́nimder ishinde suranysqa eń az ıe bolǵan túri – syra. Soǵan qaramastan ishimdiktiń bul túri basqalarmen salystyrǵanda asa qatty qymbattaǵan (18,9 paıyzǵa).