Saqtandyrý qorynda qordalanǵan másele kóp

Dóńgelek ústelge Parlament Máji­li­siniń depýtattary, Áleýmettik medı­sı­nalyq saqtandyrý qorynyń tóraǵa­sy Sábıt Ahmetov, Densaýlyq saqtaý, Qar­­jy mınıstrligi, jekemenshik medı­sınalyq klınıkalardyń jáne olardyń salalyq birlestikteriniń basshylary, medısınalyq qaýymdastyq ókilderi qa­tysty. Aldymen biz dóńgelek ústeldiń maqsat-mindeti jaıynda «Aq jol» par­tııasynyń tóraǵasy Azat Perýashevtan surap bilgen edik.

– Medısınalyq saqtandyrý qoryna qatysty halyqtan, onyń ishinde jumys berýshilerden partııaǵa narazylyq túsip jatyr. Tipti birer aı jumysy toq­tap, tólem jasamaǵan pasıentter­diń ara­syn­da saqtandyrý paketindegi tıisti kómekti tolyq almaǵandar bar eken. Be­ıindi mamandarǵa qaralý qıyn. Partııaǵa jekemenshik medısınalyq klı­­nıkalar­dan da aryz-shaǵym kóp túse­di. Olardyń aıtýynsha, medısınalyq saq­tan­dyrý qorynyń memlekettik jáne jeke­menshik aýrýhanalarǵa kózqarasy eki bólek. Bul – durys emes. Sebebi Kon­stıtýsııa boıynsha memlekettik jáne jekemenshik qyzmettiń quzy­ry teń. Bizdiń oıymyzsha, osy medı­sı­na­lyq saqtandyrýdy naǵyz na­ryq­­tyq jolǵa salýymyz kerek. О́ıtkeni árbir adam óziniń densaýlyǵyna ózi jaýap­ty. Munda árkim jeke tólemderin derbes shotyna jınaǵany tıimdirek. Sondaı-aq pasıent qaı emhanaǵa, qandaı dárigerge qaralatynyn ózi sheshýge tıis, deıdi Azat Perýashev.

Osydan soń, Áleýmettik medısınalyq saqtandyrý qorynyń tóraǵasy Sábıt Ahmetov MÁMS-ti úılestirýdegi maqsat-mindettermen qosa kedergilerdi jipke tizip baıandady.

– Túsiniktirek bolý úshin MÁMS jú­ıesin engizý ıdeıasy neden bastalǵanyn, qazir qandaı is-sharalardy iske asyryp, qaı baǵytta damyp jatqanymyzdy habarlaıyn. MÁMS-ti engizý boıynsha jumys 2015 jyly bastaldy. Me­dı­sınalyq saqtandyrýdyń paketin ke­zeń-kezeńimen engizý arqyly memle­ketke, bıýdjetke artyq salmaq salmaý kó­z­del­di. Biraq is júzinde barlyǵy basqa­sha órbidi. Bıýdjetke salmaq kóbirek tús­ti. Qarjylandyrý artty. Bizde MÁMS júıesinen keıingi jetistikter bar. Jo­ǵary tehnologııalyq operasııalarǵa, dıag­­nostıka, ońaltýǵa bólinetin qarjy artty. Sonymen qatar dárigerler men orta býyn mamandardyń jalaqysy ós­ti. Budan basqa da tıimdi tustary bar­shylyq. Qazir MÁMS-ti damytýdyń alýan nusqalary talqylanyp jatyr. Negizi MÁMS-ti engizerde Germanııa, Eýropa tájirıbeleri eskerilgen. Bul júıeniń baǵasyn qazir bere almaımyz. О́ıtkeni medısınalyq saqtandyrý ke­shegi pandemııada ǵana naqty iske asa bas­tady. Sanaýly jylda MÁMS týraly birjaqty sheshim shyǵarý erte sekildi. Sebebi júıe óziniń áleýetin áli tolyq kórsete almady. Al eýropalyqtardyń saqtandyrý qory boıynsha ondaǵan, júzdegen jyldyq tájirıbesi bar, degen Sábıt Ahmetov MÁMS júıesindegi budan ózge de máselelerdi qaýzady. So­nyń ishinde MÁMS-ti sıfrlandyrýǵa qatys­ty kemshilik qamtyldy. Ol sózin túıin­deı kele jekemenshik jáne mem­lekettik emhanalardyń arasynda báse­ke­lestik artsa, mundaı oń ózgeris medı­sına­lyq kómektiń sapasyna áser etetinin aıtty.

Basqosýǵa qatysqan jumys berýshi­ler qordyń bıýdjeti men qarjylyq aǵyn­da­ryn jarııa etip, árbir qatysýshy­nyń jeke jınaqtaryn saqtaýdy usyn­dy. Árıne, osy tusta medısınalyq kó­mek­tiń sapasy, uzyn-sonar kezekte sóz boldy. Toqsan aýyz sózdi túıindeı kele «Aq jol» demokratııalyq partııasy­nyń tóraǵasy Azat Perýashev alda MÁMS boıynsha taǵy da kezdesý ótkizip, másele­ni talqylaýǵa jeke emhanalar men bıznes ókilderin shaqyrýǵa daıyn ekenin jetkizdi.