Atalǵan joba aıasyndaǵy basty másele 5 jylda sol salany damytyp ári belgilengen naqty mindetterdiń oryndalýy qajet. Sonyń ishinde bıznes salasy boıynsha kásipkerlikti damytý jónindegi ulttyq joba tóńireginde atqarylyp jatqan isterge toqtalyp ótsek. Ulttyq jobadaǵy shaǵyn jáne orta bıznestiń básekelestikke qabilettiligin qalyptastyrýda jáne kásipkerlerdiń ekonomıkalyq belsendiligin arttyrýda 4 baǵyt qarastyrylǵan.
«Ulttyq joba» boıynsha jańa bıznes-ıdeıaǵa 400 AEK kóleminde grant berilýi jáne «Bıznestiń jol kartasy – 2025» baǵdarlamasy aıasynda jańa ınnovasııalyq bıznes-ıdeıalardy iske asyrýǵa 5 mln teńge kólemine deıin grant bólý kózdelgen bolatyn.
Memlekettik grant týraly taǵy bir aıtyp ótsek, bul jańa bıznesti bastaý ári damytý úshin qaıtarymsyz negizde beriletin 400 eselengen aılyq eseptik kórsetkish mólsherindegi bastapqy kapıtal. Granttar qarajaty isin jańa bastaǵan kásipkerlerge, sondaı-aq jekelegen áleýmettik sanattarǵa jatatyn adamdarǵa óz bıznes áleýetin iske asyrýǵa, óndiristi jolǵa qoıýǵa jáne damytýǵa, sol arqyly ózin turaqty tabyspen qamtamasyz etýge múmkindik beredi. Al osy turǵyda grant tutynýshylyq maqsatqa, kredıttik qaryzdy óteýge, jyljymaıtyn turǵyn úı satyp alýǵa nemese salýǵa, jer ýchaskelerin satyp alýǵa, aksızdeletin ónimder óndirýge berilmeıtindigin eskergen jón.
Kásipkerlikti damytýdyń ulttyq jobasynda 2025 jylǵa deıin ishki jalpy ónim shaǵyn jáne orta kásipkerler úlesin 35%-ǵa deıin jetkizip, týrızm kólemi 8,4 trln teńgege deıin ósýdi, memlekettiń ekonomıkadaǵy úlesin 14%-ǵa deıin tómendetip, azamattardy turaqty jumys oryndaryna ornalastyrý – 1,7 mln adam, halyqty jumyspen qamtýǵa járdemdesý – 3,5 mln adam, tabysy eń tómengi kúnkóris deńgeıindegi aýyl halqynyń úlesin 6,5%-ǵa azaıtý – jospardaǵy is.
Bul rette «Báıterek» UBH» AQ enshiles uıymy» Damý «Kásipkerlikti Damytý Qory» AQ 2021 – 2025 jyldarǵa arnalǵan kásipkerlikti damytýdyń ulttyq jobasynyń qarjy operatory ekendigin eskersek, kásipkerlik sýbektiler qoldaýsyz qalmaıtyndyǵy anyq.
Osy baǵytta júzege asyrylyp jatqan jumystar jóninde Ekonomıka mınıstri Álibek Qýantyrov ótken jyldyń esebin qorytyndylaı kelip, 50 myńǵa tarta joba memlekettik qoldaýǵa ıe bolǵandyǵyn, qyzmet kórsetý jáne óńdeý ónerkásibi salalarynda jańa bıznes-ıdeıalar boıynsha myńǵa tarta joba grantqa qol jetkizip, budan ózge 33,4 myń adam kásipkerlik negizde bilim alǵandyǵyn, 200 myńnan asa shaǵyn jáne orta bıznes ókilderiniń jalpy ishki ónimdegi úlesi 34%-ǵa jetkendigin, kásipkerlik sýbektileriniń sany – 1,4 mln, sonymen qatar shaǵyn jáne orta bızneste jumyspen qamtylǵandar sany 3,5 mln adam quraǵandyǵyn aıtqan edi.
Atalǵan jobaǵa baılanysty bıylǵy jyldyń basynan jańa bıznes-ıdeıany júzege asyrýǵa 3 600 grant berilip, jyl sońyna deıin 9 000 grant bólý josparlanyp otyr. Ekinshi kezeń boıynsha memlekettik granttarǵa ótinimder mamyr aıynyń 15-26 kúnderi aralyǵynda qabyldanyp, ótinimderdi qaraý jónindegi komıssııa óz jumysyn aıaqtady. Búgingi kúni kelisimshartqa otyrý jáne grant alýshylarǵa qarajat aýdarý úderisi jalǵasyp jatyr. Bul joly ótinish berýshiler sany 26,9 myńnan asyp, onyń ishinde kóp balaly otbasylardan – 16,1 myń, múgedekter – 4,8 myń, múgedek balany kútýshilerden – 3,3 myń, ataýly áleýmettik kómek alýshylardan 1,3 myń ótinish túsken. Eń kóp ótinish bildirýshiler sany óńirler arasynda Túrkistan – 6,1 myń, Jambyl – 3,1 myń, Shymkent qalasy – 2,9 myń, al sany jaǵynan eń az aımaq Ulytaý – 210 jáne Aqmola 324 boldy.
Jalpy, grant alýǵa úmitkerlerdiń ótinishterin qaraý jónindegi aýdandyq nemese qalalyq komıssııanyń sheshimi negizinde jumyspen qamtý ortalyqtary aınalysyp, bıznes-jobany komıssııa otyrysyna usynady. Osy oraıda komıssııanyń árbir múshesi usynylǵan bıznes-ıdeıanyń básekege qabilettiligi men qarjylyq turaqtylyǵyn iske asyrý jaǵdaıyn qarastyrýǵa tıis. Komıssııa maquldaǵan jaǵdaıda ótinish berýshi banktik derektemelerdi usynyp, kelisimge qol qoıady. Sodan soń bólingen qarajattyń paıdalanylýy týraly toqsan saıyn esep berip, shartta kórsetilgen negizderdiń barlyǵyn jumyspen qamtý ortalyqtaryna barmaı-aq elektrondy túrde iske asyra alady.
Sonymen búginde bes jylǵa mejelengen joba aıasynda atqarylǵan biraz aýqymdy isterge qaraǵanda, memleket tarapynan kórsetilip otyrǵan qoldaý ári qaraı el ıgiligi úshin júıeli jumystar júrgiziletindigine kámil senim bar.
