«Saýd Arabııasynyń «ACWA Power», Ámirlikterdiń «Masdar» jáne Qatar kompanııalary jobalarynyń keleshegi zor. Ortalyq Azııa memleketteriniń aýmaǵynda 30 mıllıard tonnadan astam barlanǵan munaı qory jáne 20 trıllıon tekshe metrden astam gaz qory bar. Bul aımaqtyń munaı men gaz kólemi jaǵynan álemde Arab túbeginen keıin ekinshi orynda ekenin kórsetedi», dedi Q.Toqaev.
Osy oraıda, Qazaqstan OPEK+ kelisiminiń qatysýshysy retinde osy uıymǵa múshe eldermen yntymaqtastyqty joǵary baǵalaıdy. Jan-jaqty qarym-qatynasty tereńdete túsýge daıyn.
Sonymen birge Qazaqstan óndirýshi jańa qýat kózderin damytýǵa jáne jańǵyrtýǵa basa mán beredi. Geologııalyq barlaý jáne óndirý isine ozyq tájirıbe men tehnologııany engizýge aıryqsha kóńil bóledi. Sondaı-aq zamanaýı munaı-hımııa ónerkásibin órkendetýge basymdyq beredi.
«Jýyrda Shanhaı yntymaqtastyq uıymyna múshe memleketter basshylarynyń keńesi ótti. Sol jıynda men Qazaqstanda Halyqaralyq energetıkalyq forým ótkizýdi usyndym. Yntymaqtastyq keńesine múshe elderdiń munaı men gaz eksporttaıtyn kásiporyndaryn osy is-sharaǵa qatysýǵa shaqyramyz», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Ortalyq Azııa men Parsy shyǵanaǵy baılanysy
Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev «Ortalyq Azııa + Shyǵanaqtaǵy arab memleketteriniń yntymaqtastyǵy keńesiniń» birinshi sammıtinde sóılegen sózinde birqatar máselege nazar aýdardy.
Prezıdent Ortalyq Azııa memleketteriniń áleýeti men Shyǵanaq elderiniń orasan zor múmkindigi kópjaqty seriktestikti bıik beleske shyǵara alatynyna senim bildirip, osy dıalog formatyndaǵy yntymaqtastyqtyń basym baǵyttaryna qatysty óz pikirin ortaǵa saldy. Onyń aıtýynsha, saýda-ekonomıkalyq baılanystardy keńeıtý mańyzdy. Biraq kórsetkishter taraptardyń áleýetin tolyq paıdalanylmaı otyrǵanyn kórsetetinin atap ótti.
«Taýar aınalymyn aıtarlyqtaı arttyrý úshin bizde barlyq múmkindik bar. Ol úshin ózara saýda nomenklatýrasyn ulǵaıtý qajet. Mysaly, Qazaqstan qysqa merzimde quny shamamen 400 mıllıon dollar bolatyn 100 túrli taýar eksporttaýǵa daıyn», dedi Memleket basshysy Q.Toqaev.
Arab elderine vızasyz rejim engizedi
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev turaqty damý men órkendeýdi qamtamasyz etý maqsatynda Shyǵanaqtaǵy arab memleketteriniń yntymaqtastyǵy keńesine múshe elderge vızasyz kirý júıesin qabyldaǵanyn málimdedi.
Memleket basshysy týrızm ındýstrııasy óńir ekonomıkasynyń eń qarqyndy damyp kele jatqan salalarynyń biri ekenin atap ótip, mádenı-aǵartýshylyq, ekologııalyq, sporttyq jáne kommersııalyq týrızmdi ózara ilgeriletýge nazar aýdardy. Jıddada ótken maqsatynda Parsy shyǵanaǵy Yntymaqtastyq Keńesi – Ortalyq Azııa sammıtinde sóılegen sózinde Prezıdent Q.Toqaev eki qasıetti meshittiń qamqorshysy Korol Salmanǵa jáne taq murageri, Premer-mınıstr Muhammed Bınge sammıtti uıymdastyrǵany úshin rızashylyǵyn bildirdi.
Sondaı-aq ol Parsy shyǵanaǵy Yntymaqtastyq Keńesi jáne Ortalyq Azııa elderi arasyndaǵy birlik pen ózara qoldaý arqyly berik baýyrlastyq pen dostyqtyń baılanysyn kórsetetin sammıtke qatysqanyn maqtan tutatynyn aıtty.
Prezıdent Q.Toqaev joǵary mártebeli meımandardyń qatysýymen ótken sammıttiń tamasha uıymdastyrylǵanyn joǵary baǵalady. Kóp qyrly yntymaqtastyq pen berik, úılesimdi qarym-qatynastardyń ilgerileýine erekshe toqtaldy. Ol belsendi saıası dıalogty qoldaýdy jáne saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqty damytýǵa ekpin berdi.
Prezıdent Q.Toqaev elderdiń turaqty damý máselelerine, jahandyq qaýipsizdik pen beıbitshilikti qamtamasyz etýge qatysty kózqarastaryna sáıkes keletin mádenı jáne gýmanıtarlyq baılanystardy nyǵaıtýdyń mańyzyn atap ótti. Ol tarıhı baılanystar, ortaq rýhanı qundylyqtar, dostyq, týystyq baılanystar bul qarym-qatynastardyń berik irgetasyn quraıtynyna ekpin berdi.
Memleket basshysy Qazaqstannyń búgingi kezdesýge erekshe mán beretinin jetkizdi. Sondaı-aq Parsy shyǵanaǵy arab elderin mańyzdy seriktes dep atady. Prezıdent óńirlik serpindi yntymaqtastyqty keńeıtý úshin jańa múmkindikter týǵyzatyn Ortalyq Azııa elderiniń jahandyq róline toqtaldy.
