Tap qazir bazalyq ınflıasııa G-20 elderiniń barlyǵynda derlik tutynýshylyq ınflıasııa qarqynynan asyp tur. Osy jáne basqa da ekonomıkalyq ahýal týrasynda AERC-tiń kezekti makroekonomıkalyq sholýynda egjeı-tegjeıli baıan etiledi.
AERC dereginshe, qańtar-mamyrda respýblıkalyq bıýdjet kirisi 13 paıyzǵa ósken, al osy ýaqyt aralyǵynda shyǵyn ósiminiń qarqyny kiris kóleminen 2 ese artyq (28 paıyz) bolǵan. Sarapshylardyń aıtýynsha, bul jaǵdaı keleshekte qysqartylatyn shyǵyndar kóleminiń aıtarlyqtaı qalyptasýyna alyp kelýi yqtımal. Ondaı jaǵdaıda Ulttyq qor transfertterinsiz nemese memlekettik qaryzdy shyǵarýsyz qarjylandyrý múmkin bolmaı qalady.
Ortalyq sarapshylary jahandyq ınflıasııa ósiminiń baıaýlaýy Qazaqstanǵa da oń áser etip jatyr dep paıymdaıdy. 2023 jyldyń maýsymynda jyldyq ınflıasııa elimizde 14,6 paıyz boldy (eń qatty ósim byltyr jeltoqsanda tirkelgen – 20,3 paıyz). Alaıda janar-jaǵarmaı ónimderiniń kórshiles elderge jappaı satylýynan ishki naryqty qorǵaý maqsatynda Úkimet 2023 jyly sáýirde otyn ónimderine qatysty shekti baǵany bekitti.
Bul jolǵy sholýda AERC elimizdiń ekonomıkalyq ósimine qatysty boljamyn jaqsartqan. Bazalyq ssenarııge sáıkes bıyl eldiń ishki jalpy ónimi (IJО́) jıyntyq suranys modeli boıynsha 4,3 paıyzǵa jetýge tıis. Jıyntyq usynys modeli boıynsha boljam 4,2-den 4,3 paıyzǵa táýirlengen. Al janar-jaǵarmaıǵa shekti baǵanyń bekitilýi ınflıasııany 11,2 paıyzǵa deıin jedeldetip jiberýi múmkin.
2023 jyly qańtar-maýsymda negizgi kapıtalǵa salynǵan ınvestısııa 6717,6 mlrd teńgeni quraǵan. Bul byltyrdyń uqsas kezeńimen salystyrǵanda 13,1 paıyzǵa kóp.
«Bıyl maýsymda iskerlik belsendilik ındeksi birshama baıaýlap (51,1), sáýirden beri 0,4 tarmaqqa tómendedi. Maýsymda qyzmet kórsetý jáne taý-ken ónerkásibi sektorynda jaqsarý baıqaldy. О́ndiris pen qurylysta iskerlik belsendilik kórsetkishi aıtarlyqtaı tómendedi (48,4 jáne 47,7 bolyp)», delinedi sholýda.
AERC usynyp otyrǵan bazalyq boljamǵa sáıkes bıyl Brent markaly munaıdyń baǵasy barreline 83 dollarǵa jetýge tıis. Buǵan deıingi makroekonomıkalyq sholýmen salystyrǵanda atalǵan markaǵa qatysty baǵa biraz tómendegen (buryn barreline 84,9 dollar dep boljanǵan). О́zgeristiń engizilýi munaıǵa degen álemdik suranystyń tómendeý táýekelimen baılanysty eken.
«Birinshiden, OPEK+ qatysýshy-elderi munaı óndirisin qosymsha qysqartýǵa kelisti. 3 shildede Saýd Arabııasy óndiristi tamyzǵa deıin táýligine 1 mln barrelge deıin qysqartýǵa sheshim qabyldady. Bul Saýd Arabııasyndaǵy munaı óndirisiniń táýligine 9 mln-ǵa deıin qysqarýyna alyp keledi. Sol ýaqytta Reseı tamyzda munaı eksportyn táýligine 500 myń barrelge azaıtatynyn málimdedi. OPEK+ elderi tarapynan munaı óndirisin qysqartýǵa qatysty mundaı sharalardan keıin qatysýshy elder munaı ónimderine degen suranys tómendep keter me eken dep qaýiptenedi. Ekinshiden, Qytaıda óndiris belsendiligi qysqaryp, bul suranysty álsiretip jatyr. Atalǵan kórsetkishtiń tómendeýi Qytaıda osymen úshinshi aı qatarynan baıqalyp otyr», deıdi sarapshylar.
