Eskerilgen turǵyndar tilegi

Jeliler jekemenshikte bolǵandyqtan jergilikti bılik ókilderi jaǵdaıǵa jedel yqpal ete almaǵan. Bir maýsymnyń ózinde kógildir otyn 12 ret óship, jaı kezde de qysymnyń álsizdigi turǵyndardy ábiger­ge salǵan. Zań ókilderi jaýap­ty seriktestik óz tikeleı min­­­det­terin sapasyz oryn­da­­ǵa­nymen qoımaı, apattyq-dıspetcherlik jáne arnaıy qyzmet kórsetý júıesiniń bol­­­maǵanyn ásh­ke­re­ledi. Osy­­­­­­­laısha, tarap­tar­dyń ke­li­­­­­si­mimen tur­ǵyndar tile­gi eskerilip, uzyndyǵy 10 sha­qy­­rymnan asatyn gaz quby­ry trassasynyń jelileri «QazTransGaz Aımaq» AQ ba­lan­­syna berildi. «Bul óz keze­­ginde kópshilikti alańdat­qan má­­seleni sheshýdiń ońtaıly joly», deıdi mamandar.

«Shaǵyn jeke ujymdardyń jumysyna kópshiliktiń kóńili tola bermeıdi. Olardyń ále­ýeti kez kelgen apattyq jaǵ­­­daıǵa saı emes. Onyń ústine jeke bolǵandyqtan ózderi bı, ózde­ri qoja bolyp, gazdy esh eskertýsiz óshire salatyndary bar. Jylytý maýsymynda mundaı keleńsizdik bolsa, jaǵdaıymyz ne bolady? Tilegimizge qulaq asyp, bul mindetti memleket tikeleı qadaǵalaıtyn úlken ujymǵa tapsyryp otyr. Endi gazǵa qatysty problema bolmaıdy degen úmittemiz», deıdi «Qaırat» shaǵyn aýdanynyń turǵyny Raýshan Amanjol.

Zańsyz qabyldanǵan bir sheshim birneshe keleńsiz jaıdyń týyndaýyna ákelýi múmkin. Almatyda ásirese zańsyz qurylystarǵa qatysty daýly másele az emes. Memleket bas­shysynyń «Ádiletti Qazaq­stan» tujyrymdamasyn ne­gizge alǵan turǵyndar qor­da­lan­ǵan problemalardy qoǵam talqysyna salýǵa ún qosyp júr.

Megapolıstiń Bostandyq aýdanynda boı kótergen tórt­qa­batty ǵımarattyń qury­lysy zańdy óreskel buza oty­ryp salynǵandyǵy tur­ǵyn­dar na­razylyǵyn týdyrdy. Máse­lege qala qury­lysyn baqylaý basqar­masy aralasyp, Qojanov kóshe­si­niń shyǵysynda orna­las­qan nysannyń talapqa saı emestigin ári bekitilgen bas jos­pardan aýytqyǵanyn anyq­ta­ǵan. Eki jylǵa sozylǵan sot úderisi ǵımaratty buzý týra­ly sheshim shyǵarǵanymen, sot sheshimin oryndaý kezinde men­shik ıesi jer telimin ózge tulǵaǵa satyp úlgergen. Qala qurylysy basqarmasynyń jer telimin satý shartyn jaramsyz dep taný týraly talap-aryzynan soń mámile jo­ıylyp, buzý týraly sheshim kúshinde qaldy.

Byltyr jyl sońynda «Polıtehnıcheskıı» kóshesiniń bir bóligi jeke kompanııaǵa tıesili degen jeleýmen jabyl­ǵan edi. Atalǵan jaı kóshe turǵyndaryn ashyndyryp, jaǵdaı qoǵamdyq rezonans týdyrdy. Ákimdik júrgizgen tıisti sharalardan keıin qu­rylys salýshy jobany óz­gert­ti. Jabýly qazan jabýly kúıde qalsa, jol ortasynan kópqabatty eki birdeı turǵyn úı salynyp ketýi yq­tımal edi. Jurtshylyqpen júzdesken Almaty qalasynyń ákimi Erbolat Dosaev kósheniń qaıta ashylǵanyn, jol jabyny kompanııa esebinen qaı­ta qalpyna keltiriletinin jet­kizdi. Osylaısha, jer ýchas­kesi qalanyń kommýnaldyq men­shigine qaıtaryldy.

Megapolıstiń Bostandyq aýdanynda salynyp jatqan taǵy bir úıdiń sapasyna qa­tysty turǵyndar shaǵymy ma­mandar nazaryna ilikti. Menshik ıesi qalalyq jos­parlaý jáne ýrbanıstıka bas­qar­masynyń kelisiminsiz taý etegine turǵyn úı keshenin salýdy bastaǵanymen qoımaı, qurylys talaptaryn óreskel buzǵan. Tekserý barysynda tireýish qabyrǵalarynyń joq­tyǵyna baılanysty qu­rylys jumystary toqta­ty­lyp, taý bókterindegi baspa­na­lar­dyń qaýipsizdigin elemegen tulǵaǵa qatysty ákimshilik hattama toltyryldy. Nátıjesinde, menshik ıesi aıtylǵan sógisten qorytyndy shyǵaryp, qaýip­sizdik boıynsha barlyq olqy­lyq­tardy joıatynyn jetkizdi. Mundaı jaılardan sabaq ala bastaǵan kásipkerler men jaýapty mekemeler zań talaptaryna barynsha zeıinmen qaraýyna týra keledi. Ásirese qurylys sapasyna qatysty máseleler sergektikti qajet etedi.

Jýyrda Sybaılas jemqor­lyqqa qarsy agenttik jer qa­tynastar salasyndaǵy bir­qatar zańsyzdyqty anyqtap, qala ákimdigimen birge jer bólý jáne qurylys salasyndaǵy jemqorlyq táýekelderine taldaý júrgizýge kiristi. Máselen, 2017 jyldan kúni búginge deıin demalys oryndary men týrızmge tıesili 286 gektar shuraıly jer rekreasııalyq aımaqtan turǵyn úı salý aı­maǵyna ótip ketken. Quzyrly organnyń dereginshe, atalmysh ózgerister ekologter men órt sóndirýshilerdiń, tipti SES qyzmetiniń kelisiminsiz júzege asqan.

Almatynyń tarıhı kel­betin saqtap, saıabaq aımaq­ta­ryn ulǵaıtýǵa jáne zańsyz qurylys salýdy toqtatýǵa qatysty Prezıdent pármeninen keıin, qalyńdap ketken qaı­shy­lyq­tardyń qabaty arshyla bas­tady. Turǵyndardyń kez kelgen kúmán týdyratyn máselege qarsy ún qosýy qoǵamnyń oıana bastaǵanyn kórsetedi.

Almaty