Aýylǵa batyr esimi berilse
Aqkól qalasynan soltústik-batysqa qaraı 40 shaqyrymdaı júrseńiz, Ýrıýpınka degen aýyl aldyńyzdan shyǵady. Ol Reseıdiń Volgograd qalasy mańyndaǵy Ýrıýpınka degen eldi mekennen kóship kelgen qarashekpendiler qabyrǵasyn qalaǵan aýyl sanalady. Búginde atalǵan aýyldyń ataýyn ózgertetin ýaqyt jetkeni anyq. Jergilikti halyq tarapynan usynylǵan ataýlardyń ishinen Qazy batyr tańdap alynyp, bul tańdaý joǵary jaqqa jol tartqan.
Qazy batyrǵa eskertkish ornatylǵanǵa deıin ol týraly biren-saran adam ǵana biletin. Eskertkishke demeýshiler izdep tapqan aýdan ákiminiń burynǵy orynbasary Almas Alın bolatyn. Osy oraıda Qazy babamyzdyń jazýshy Jaıyq Bekturovtyń jetinshi atasy ekenin de aıta ketken oryndy. 2022 jyldyń basynda men Almas Aıanulyna Jaıyq jerlesimizdiń 110 jyldyǵyn atap óteıik dep usynys jasadym. Ekeýmiz baǵdarlamasyn túzdik. Ony aýdan ákimi Iýrıı Kýrýshın quptady. Mereıtoı Aqkól óńirinde joǵary deńgeıde ótti. Daıyndyq jumystarynyń basy-qasynda Almas Aıanulynyń ózi júrip, úlken isterdiń uıytqysy boldy.
Meniń kóp jylǵy ómirlik tájirıbem boıynsha, aýdan ákimderiniń áleýmettik sala jónindegi orynbasarlary basshysynyń tapsyrmasyn oryndaýdan ári asa almaıdy. Jalpy, bul qyzmetkerlerdiń óz salasyn damytýda óz josparlary bolǵany durys. Árkez sol óńirdiń bilim, mádenıet, halyq densaýlyǵy, sport, t.b. salalaryn qalaı damytamyn degen oıda júrýi kerek. Ákim barlyǵyn bir ózi qamtı almaıdy. Onyń óz salalaryn damytýǵa qabiletti kómekshileri bolýy shart. Sonda ǵana el Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń aýyldardyń ınfraqurylymyn jaqsartý jónindegi bastamasy júzege asady.
Almas Aıanuly sondaı orynbasar edi. Búginde ol burynǵydan da jaýapty jumysqa joǵarylap ketti. Oǵan jańa qyzmetinde tabys tileımiz. Al aýyl kóp keshikpeı laıyqty ataýyna ıe bolady dep senemiz.
Erkin DÁÝEShULY,
Aqkól aýdanynyń qurmetti azamaty
Aqmola oblysy
О́miri ánmen órilgen
Ertis-Baıan óńirindegi óner salasynda ózindik qoltańbasyn qaldyrǵan, esimi qurmetpen atalatyn belgili tulǵalardyń eńbekterin ulyqtaý – urpaqqa paryz. Sondaı abzal jannyń biri týǵanyna bıyl 75 jyl tolyp otyrǵan Qaıyrbek Sátıev edi.
О́mirin ónerge arnaǵan sazger kózi tirisinde 100-ge tarta án jazdy. Olardyń arasynda balalarǵa, patrıottyq, mahabbat taqyryptaryna arnalǵan, sondaı-aq lırıkalyq ánderi de barshylyq. Negizi sazger ánderiniń basym bóligin balalarǵa arnap jazǵany baıqalady. Solardyń arasynda «Jaýqazyn», «Bala tilegi», «Bal dáýren», «Bóbegim», «О́sip kele jatyrmyn» jáne taǵy basqa ánderi bar. Al týyp-ósken jerine degen saǵynyshy men súıispenshiligin bildiretin «Aı kelbet Pavlodarym», «Aqshıman – ardaǵym», «Keń dalam» ánderi jastardyń arasynda keń tarady.
Qaıyrbek Muftanuly 1948 jyly 1 qazanda Reseıdiń Novosibir qalasynda dúnıege kelgen. 1956 jyly Maı aýdanyna qonys aýdarady. Sazgerdiń ónerdegi dańǵyl joly bala kezden-aq bastalǵan, syrnaı men baıan aspaptaryn tartyp, «Garmonshy bala» atandy. 1974 jyly Pavlodardaǵy Chaıkovskıı atyndaǵy mýzyka ýchılıshesinde, keıin Shyǵys Qazaqstan ýnıversıtetiniń «Mýzykalyq bilim» fakýltetinde bilim aldy. Eńbek jolyn óziniń balalyq shaǵy ótken Maı aýdandyq mádenıet úıinde kórkemdik jetekshi bolyp bastap, taban aýdarmaı osy salada ter tókti.
О́mirin ónerge arnaǵan sazgerge 2018 jyly «Maı aýdanynyń qurmetti azamaty» ataǵy berildi. Sonymen qatar Mádenıet jáne óner qyzmetkerleri kúnine oraı ótken oblystyq forýmda «Eń úzdik sazger, 2000 jyly «Jyl kompozıtory» atalymdaryna ıe boldy. Al 2009 jyly sazgerdiń «Ánim ánge jalǵassyn» atty ánder jınaǵy jaryqqa shyqty. Onyń óner salasynda sińirgen eńbegi baǵalanyp, Mádenıet mınıstrliginiń «Mádenıet qaıratkeri» tósbelgisimen marapattaldy. Sazgerdiń jerlesteriniń ystyq yqylasyna bólengen týyndylary árdaıym olardyń jadynda saqtalady.
Sáýle ARYNǴAZINA,
Buqar jyraý atyndaǵy ádebıet
jáne óner mýzeıiniń bólim basshysy
Pavlodar oblysy
Antyńa adal bol, dáriger!
Basyń aýyryp, baltyryń syzdaǵan, ıaǵnı aýrýyń janyńa batyp, mazań ketken jaǵdaıda amalsyz dárigerdiń kómegine júginesiń. Mundaı jaıt aragidik bolsa da ár adamnyń basynda kezdesedi.
Kenetten 76 jastaǵy zaıybym Dámesh Dúısenǵalıevanyń qan qysymy kóterilip, es-tússiz sandyraqtap, kimniń kim ekenin ajyrata almaı, bir suraǵanyn birneshe ret qaıtalap shatasa berdi. Otbasy, kórshi-qolań qatty qoryqtyq. Qýanyshymyzǵa oraı, jedel járdem qyzmetkerleri tórt-bes mınýtta jetip keldi. Birden qan qysymyn ólshegende, 80 de 220-ny kórsetti. Bárimiz úrke qaradyq. Mamandar qan qysymyn túsiretin ystyq ıne salyp, dári berip, alǵashqy kómegin kórsetti. 10-15 mınýttan keıin qan qysymyn qaıta ólshegende, 80 de 160-qa deıin tómendepti. Jarty saǵat shamasynda esin jınap, sóıleı bastady. Dárigerdiń suraqtaryna shatassa da jaýap qaıtardy. Eger alǵashqy dárigerlik kómek kórsetilmegende, jaǵdaıdyń basqasha sıpat alatyny aıqyn edi. Sóıtip zaıybym júrek talmasynan aman qaldy. Al jedel járdem dárigerleri terapevke jedel qaratý kerek ekenin, barǵan soń atalǵan dárigerdiń kelýine yqpal jasaıtyndaryn aıtty. Myń da bir raqmet dedik biz.
Qazirgi kezde medısına qyzmetkerlerine tolyq jaǵdaı jasalyp jatyr. Medısınalyq oqý oryndaryn támamdap, jan arashasy bolyp abyroıly eńbek etip júrgen mamandar da barshylyq. Degenmen, biren-saran bolsa da qyzmetine halyqtyń kóńili tolmaıtyn aqjeleńdilerdiń kezdesip qalatynyn jasyrýǵa bolmaıdy. Jumysyna adal, óz isin jetik biletin, mádenıeti joǵary dáriger bolǵanǵa ne jetsin.
Antyna adal qyzmet etý dáriger atyn asqaqtatatyny sózsiz. Sondyqtan «Antyńa adal bol, dáriger!» degimiz keledi.
Bısenbaı О́TEGENOV,
zeınetker, Tasqala aýdandyq Qoǵamdyq keńes múshesi
Batys Qazaqstan oblysy
