JEDEL О́SÝ STRATEGIIаSY

“QazMunaıGaz” Barlaý О́ndirý” AQ  ortalyq jáne óńirlik  BAQ ókilderi úshin ashyq esik kúnin ótkizdi “QMG BО́ AQ” – “qara altyn” óndirý deń­­geıi boıynsha elimizde ekinshi oryn ala­tyn Qazaq­stannyń jetekshi munaı-gaz ope­ratory ózindik ashyq esik kúnderin uıym­dastyrdy. Onyń barysynda kompanııanyń top-mened­jerleri men sarapshylary kásiporyn qyz­me­tiniń negizgi aspektileri boı­ynsha tanys­ty­rylymdar ótki­zip, óndi­ris­tik jáne qarjylyq-ekonomıkalyq má­seleler, geologııalyq bar­laý, áleýmettik jáne kadr saıasaty máseleleri, ekologııalyq jo­balary jóninde jan-jaqty málimet berdi. “QMG BО́” AQ bas dırektory Kenjebek Ib­rashev óz sózinde kompanııanyń búgingi damý strategııasy jóninde aıta kele, onyń negizgi maq­sat-mindeti eń aldymen, resýrs­tyq bazany ke­ńeıtýge, jańa zamanǵa saı ozyq tehno­lo­gııa­lar arqyly munaı óndirý kólemin ulǵaıtýǵa, munaı-gaz aktıvterin satyp alýǵa, geologııalyq barlaýǵa meılin­she qol jetkizýge baǵyttala­tynyn atap ótti. Byltyr álem boıynsha munaı baǵasy­nyń kúrt arzandaýyna baılanysty óndirý josparynyń oryndalý kórsetkishi de tó­men­degen bolatyn. Alaıda, baǵanyń kúrt tó­mendeýine qaramastan, tıimdilikti saqtap qalý – kompanııanyń negizgi mindetine aı­nalǵan edi. Bir atap óterligi, mundaı qıyn-qystaý kezeń­derde kásiporynnyń eshbir jumysshysy qys­qarmaǵan jáne kásiporyn jumysyna kompanııa quramyndaǵy barlyq merdigerler túgeldeı jumyldyrylǵan. Má­selen, 2009 jyly 8  962 myń tonna munaı óndirilse, bıylǵy jyly bul kórsetkishti 9 082 myńǵa jetkizý kózdelip otyr. Bul – munaı baǵasynyń sońǵy eki jyl ishinde turaqsyz kúıde bolýyna qaramastan, kompa­nııanyń jaqsy qarjylyq kórsetkishti saq­tap turǵandyǵyn aıǵaqtaıdy. О́tken jyly munaı­dy eksportqa shyǵarýdan túsken túsim 436 mlrd, al ony ishki naryqqa satýdan túsken túsim 37 mlrd. teńgeni qurady. “QMG BО́” AQ basshysy ashyq esik kúni 2006 jylǵy qyrkúıektegi jas kompanııanyń qarjylyq naryq sahnasyna shyǵýy jóninde de áńgimelep berdi. Dál sol ýaqytta sala maman­dary syrtqy naryqtyń qarajatyn tıimdi tartý arqyly ǵana kompanııanyń aýqymdy joba­laryn júzege asyrýǵa jáne onyń resýrstyq bazasyn nyǵaıtýǵa bolatyndyǵyna aıqyn kóz jetkizgen edi. Mine, kompanııa sol kezeńnen beri júıeli jumystar atqaryp keledi. “QMG BО́” AQ aksııalarynyń Qazaqstan qor bır­jasy men London qor bırjasynda lıstıngten ót­kendigi – sonyń aıǵaǵy. Bul kompanııa IPO kezinde 2 mlrd. AQSh dollaryn quraıtyn otandyq jáne sheteldik ınvestısııany tartqan. Búginde “QMG BО́” AQ aksıo­nerleriniń qataryn qazaqstandyq zeınetaqy qorlary, ınvestısııalyq kompanııalar jáne sheteldik ınvestorlardyń qalyń shoǵyry tolyqtyrdy. Mundaı jetistikterdiń barlyǵy kompa­nııanyń jedel damý startegııasyn basshy­lyqqa alýyna sep boldy. Bul – birinshi kezekte munaı aktıvterin kóptep shoǵyr­lan­dyrý men olardy satyp alý negizinde júzege asty. Qazirgi tańda naryq sahnasyndaǵy básekelestik qarqynynyń kún ótken saıyn arta túskendigi belgili. Soǵan qaramastan, kompanııa óziniń júıeli qyzmetin esh tómen­detpeı keledi. Máselen, 2007 jyly “QMG BО́” AQ “Qazger­munaı” jáne “Qarajan­basmunaı” kompanııala­rynyń 50 paıyzdyq aksııasyn, al ótken jyldyń sońynda “PetroQazaqstannyń” 33 paıyz aksııasyn satyp alyp, ıelik etýde. Bul aksııalar kompanııada shoǵyrlanǵan qordy 33 paıyzǵa kóterýge, al shoǵyrlanǵan ónimdi 47 paıyzǵa ósirýge múmkindik berdi. Al bul óz kezeginde kompanııanyń elimizdegi munaı-gaz salasyn­daǵy kompanııalardyń arasynan 2 orynǵa kóterilýine sep boldy. Taǵy bir atap óterligi, “QMG BО́” AQ “Mańǵystaýmunaıgaz”, “QazaqoılAqtóbe” jáne “Qazaqtúrikmunaı” sekildi aýqymdy kompanııa­lar­dan belgili bir mólsherdegi úlesti satyp alý baǵytynda tıisti kelisim­-shart­tarǵa qol jet­kizýde. Buǵan qosa, eli­mizde munaı-gaz óndirý baǵytynda jumys atqaratyn orta jáne shaǵyn kompanııalardy satyp alý tóńireginde jumys atqarýda. “Qazirgi tańda “QMG BО́” AQ kom­pa­nııa­nyń 2020 jyldarǵa deıingi damýyn kózdeıtin jańa strategııasyn ázirleýde. Bul strategııanyń negizgi ózegi – satyp alýlar arqyly kompa­nııa­ny júıeli damytý bolmaq. Al jalpy strategııa 3 bólikten turady. Olar: Qazaqstan qurly­ǵyndaǵy aktıvterdi shoǵyrlandyrý, Kaspııdegi jobalardy júzege asyrýǵa qatysý jáne álemdik naryq sahnasyna ornyǵý baǵyttaryn negizge almaq”, deıdi “QMG BО́” AQ bıznesti damytý jónindegi basqarýshy dırektory Dastan Abdýlǵafarov. Búginde kompanııa qyzmetiniń negizgi baǵyty – ol geologııalyq barlaý. Bul rette kompanııa óziniń munaı-gaz salasyndaǵy áleýetin túrli deńgeıdegi geologııalyq bar­laý jumystaryn keń kólemde engizý arqyly kóterýge múddelilik tanytyp otyr. Máse­len, munaı-gaz salasyn­daǵy negizgi óndirýshi aktıvter – Embi jáne О́zen ejelden qa­lyp­tasqan munaı ken oryn­dary bolǵandyqtan, bul jerlerde munaı óndirýdiń eń ońtaıly deńgeıin ustap turý óte qıyn. Sol sebepti, sońǵy ýaqytta kúrdeli jáne operasııalyq shyǵyndar kóleminiń óskendigi, paıdaly ósim kórsetkishi deńgeıiniń edáýir tómen­degendigi baıqaldy. Biraq, sala maman­dary, elimizdegi eń kóne munaı-ken oryndarynda munaıdyń belgili bir mólsherdegi qorynyń áli de saqtalyp otyrǵanyn aıtady. “QMG BО́” AQ óziniń qyzmetin júıeli jolǵa qoıý úshin otandyq óndirýshilermen tı­imdi áriptestik baılanys ornatyp, olarmen qoıan-qoltyq jumys atqarýdy da basshylyqqa alýda. Bul rette kompanııa ózderiniń kelisim-sharttary men satyp alýlarynda qazaqstandyq úlestiń barynsha mol bolǵandyǵyna aıryqsha mán berýde. “Kompanııa jumysynyń nátıjeliligi men tıimdiligi bizge, ıaǵnı menedjerlerge ǵana emes, bul barlyq qazaqstandyqtar úshin mańyzdy. Sebebi, kompanııa jumysynan qyzmetkerler de, óńir turǵyndary da jáne qazaqstandyq óndirýshiler de paıda tabady. Al kompanııa jumysynyń nátıjeli bolýy – eń aldymen memlekettiń ózine paıdaly ári tıimdi”, – deıdi “QMG BО́” AQ jetekshisi. Qazirgi tańda jetekshi munaı-gaz kom­pa­nııasy Qazaqstannyń eń iri salyq tóleý­shileriniń biri retinde belgili. Máselen, soń­ǵy 4 jyl ishinde kompanııadan memleket qor­jy­nyna quıylǵan salyq mólsheri 700 mlrd. teńgeden astam qarjyny quraǵan eken. Buǵan qosa, kompanııa óziniń aksıo­ner­leri – mem­leketke, zeınetaqy salym­shy­laryna turaqty túrde dıvıdendter tólep turady. Buǵan qosa, búginde memlekettik aksııalar paketiniń quny 350 mlrd. teńgege artqan. Kompanııanyń qar­jylyq qorynyń aýqymdy bóligi ekinshi deń­geıli qazaq­standyq bankterge ornalasty­ryl­ǵan. Al bul álemdik qarjy daǵdarysy kezinde “QMG BО́” kompanııasynyń elimizdegi qar­jylyq júıe turaqtylyǵynyń negizgi fakto­ryna aınalýyna sep boldy. “QMG BО́” AQ – elimizdegi eń jetekshi jumys berýshi jáne óz salasyndaǵy áleý­mettik baǵdarlamalardyń demeýshisi. Búginde óndirilgen bir tonna munaıǵa ketetin áleý­mettik shyǵyndar mólsheriniń kún saıyn ósip jatqany belgili. Máselen, sońǵy 4 jyl ishinde osyndaı shyǵyndar kólemi eki esege deıin ulǵaıǵan. Qazirgi tańda “QMG BО́” AQ Mańǵystaý oblysy Jańaózen qalasynda qor­dalanǵan osyndaı áleýmettik-eko­no­mı­kalyq máselelerdi sheshýge atsalysýda. “Biz ózimiz qyzmet etetin óńirlerdiń bar­lyǵynda da sol jerlerdegi turǵyndardyń, sondaı-aq, kompanııa jumysynyń janda­nýyna úles qosyp júrgen azamattardyń ómir sapasyn arttyrýǵa aıryqsha mán beremiz. Bul rette kom­panııanyń jetken jetistigin onyń qyz­­metkerlerimen tikeleı baılanysty qaraýymyz kerek. Bizdiń qyz­metkerlerdiń joǵary kási­bı­ligi men qaýyrt jumysy kompanııanyń búgingi bedeline úlken úles qosty. Sol sebepti, sońǵy ýaqyt­ta kompanııanyń barlyq qurylymdyq bó­limshelerine áleýmettik jaýapkershilikke toly basqarýshylyq úderisterdi engizýge ba­rynsha kúsh salyp kelemiz”, ­– deıdi Ken­jebek Ibrashev. Serik DÚISENOV.