Ol – bes balanyń anasy, nemereleriniń súıikti ájesi. «Qazaqstan Táýelsizdik alǵan jyly men 25 jastamyn, ol kezde Qaraqalpaqstanda turatynbyz. Biz sol kúnnen bastap Otanymyzǵa oralýdy armandasaq, eń aldymen ata-anamyz asa qushtar boldy. 2005 jyly Alǵa aýdanynyń Bestamaq aýylyna kóship keldik. Sol jaqta mektepti bitirip kelgen úlken qyzym Q.Jubanov atyndaǵy Aqtóbe óńirlik ýnıversıtetiniń bıologııa fakýltetine qabyldanyp, úsh qyzym Bestamaq mektebinde oqýlaryn jalǵastyrdy. Bul kezde kenje ulym úsh jasta edi. Eresek balalarym basynda azdap jatyrqasa da, ustazdary men synyptastarynyń qoldaýymen ortaǵa tez sińisip ketti. 2007 jyly Bestamaqta ashylǵan balabaqshaǵa mamandyǵym boıynsha ornalastym», deıdi Aıman Bekturǵanqyzy.
Búginde Aıman apaıdyń tobynda 26 baldyrǵan bar, munymen birge ol ujymdaǵy jas tárbıeshilerge ádistemelik kómek kórsetedi. «Qazirgi ýaqytta balabaqshalarǵa qarapaıym nárselerge aldanbaıtyn ınternet dáýiriniń balalary kelip jatyr. Olardyń qyzyǵýshylyǵyn oıatý úshin tanymdyq oıyndardy túrlendirip ótkizý kerek. Maqsat – úsh jastaǵy baldyrǵannyń oı-órisin jáne sóıleý tilin jetildirý, qol eńbegine daǵdylandyrý, ortamen qarym-qatynas jasaýǵa úıretý. Jasyratyny joq, qazirgi sábılerdiń tili kesh shyǵady. Balabaqshaǵa kelgen tórt-bes jastaǵylardyń sózdik qory jutań, olar qarapaıym daǵdylardy bile bermeıdi. Bul sábılerdi týǵanynan smartfonǵa telmirtýdiń kesiri», deıdi ol.
Babalarymyz jasty sózben túzep, kózben tárbıelegen emes pe? Aıman Bekturǵanqyzynyń tárbıe máselesinde tarazynyń basyn teń ustaı bermeıtin zamanaýı ájelerge de bazynasy bar. «Nemeresiniń aldynda áke-sheshe rólin oınap ketetin ájeler bar. Olar balanyń ata-anasyn «aǵa-jeńge» dep úıretedi. Men muny ata-áje mahabbatynyń shekten shyǵýy dep túsinemin. Ekinshiden, nemere aldynda áje beınesi durys qalyptasýy kerek. Qazirgi ájeler osydan jıyrma jyl burynǵy ájelerden ózgeshe. Tipti kıimine qarap ana men ájeni ajyratý qıyn bolyp barady. Áje aqyldy, qamqorshy, meıirban, jaqsy men jamandy baǵamdap otyratyn bolýǵa tıis. Úshinshi jaǵynan jumysbastylyq saldarynan keı áje nemeresine onsha ýaqyt bóle bermeıdi. Ýaqyt bólgenniń ózinde de olar smartfon berip qoıǵandy jón kóredi. Áje tárbıesi balanyń tulǵalyq jaǵynan qalyptasýy úshin de óte mańyzdy. Nemeresine ertegi, batyrlar jyryn oqyp berip, esti áńgimelerdi bilmeıtin ájeler eń aldymen ózderine syn kózben qaraýǵa tıis», deıdi Aıman apaı.
Mektepke deıingi mekemelerde kóbinese búldirshinderdi jaqsy kóretin meıirban jandar eńbek etedi. Qatygez adam balabaqshada kóp turaqtamaıdy. Uzaq jyl boıy osy salada eńbek etken maman psıholog bolyp ketedi eken. Kún saıyn tańerteńgilik balabaqsha tabaldyryǵynan attaǵan baldyrǵannyń kózqarasy, kóńil kúıi úıdegi ahýaldy ańǵartyp turady ǵoı. Áke-sheshesi ajyrasyp júrgen sábılerdi birden ańǵarýǵa bolady. Olar óte kóńilsiz, kóp jaǵdaıda jarqyrap-jaınap júre bermeıdi. Ásirese 4-5 jastaǵy er balalar ishteı tynyp júredi eken. «Ajyrasýdan balalar eń kóp qasiret shegedi. Otbasyndaǵy urys-keris, erli-zaıyptylardyń balanyń kózinshe birin-biri balaǵattaýy, ákeniń qol kóterýi balanyń janyna jazylmas jara salady. Bala qamkóńil, yzaqor, tuıyq bolyp ósedi. Sebebi sábıge áke-shesheniń ekeýi de kerek. Ata-ananyń árqaısysynyń orny bólek», deıdi ol.
Aıman apaı baldyrǵandaryn túrli saıystarǵa qatystyrýdan jalyqpaıdy. Bul balanyń kópshilikten qysylmaı, pikirin emin-erkin aıtatyndaı ósýi úshin kerek. Ol mektepke deıingi tárbıe salasynda jańashyldyqty engizgeni úshin talaı marapattarǵa qol jetkizdi, «Úzdik pedagog-2022» aýdandyq baıqaýynda úzdik shyqty.
Aqtóbe oblysy,
Alǵa aýdany
