“BOLAShAQ” ARQYLY AÝYL BALASY DA OQYP JATYR

Elbasy Nursultan Nazar­baevtyń tikeleı bastamasymen jumys istep kele jatqan “Bola­shaq” halyqaralyq stıpen­dııasy arqyly 16 jyldyń ishinde myń­daǵan el jastary tórtkúl dúnıeniń aldyńǵy qatarly joǵary oqý oryn­darynda bilimderin tolyq­tyryp, Otanymyzdyń órkendeýine óz úlesterin qosyp júr. О́tken jyldardaǵydaı bıyl da Prezı­denttiń halyqaralyq stıpen­dııasyna úmitkerlerdiń qujatyn qabyldaý bastaldy. Soǵan oraı, “Halyqaralyq baǵdarlamalar ortalyǵy” AQ baspasóz máslı­hatyn ótkizdi. Aksıonerlik qoǵamnyń pre­zı­denti Danııar Bekturǵanov bıylǵy qujat qabyldaý jaıy týraly jan-jaqty málimet berdi. Akade­mııa­lyq oqý úshin kesheden bastap 30 shildege deıin, al ǵylymı taǵy­lymdama boıynsha 7 maý­symnan 30 qyrkúıekke deıin úmitkerler óz ótinishterin bere ala­tynyn tilge tıek etip, olar úsh týr negizinde bilimderi men bilikterin tarazy­laıtynyn aıtty. Birinshi týrda talapkerler aldymen shet tilinen alǵan bilimin anyqtaý úshin test tapsyrsa, budan keıin memlekettik tildi meńgerýi jaıly QAZTEST júıesiniń kómegimen synaq ót­kizedi. Aıtalyq, mem­le­kettik tildi meńgergenin anyqtaý úshin teste 150 suraq berilgen bolsa, sonyń 90-yna durys jaýap bergen jaǵdaıda ǵana ekinshi týrǵa ji­be­riledi. Osy arada birinshi synaqta talapkerler tańdaǵan elindegi joǵary oqý oryndaryna túsý úshin sol memlekettiń tilinen emtıhan beretinin aıta ketýimiz kerek. Joǵarydaǵy eki týrdan súrin­beı ótkender psıhologııalyq testileýge jiberiledi. Odan keıingi sheshimdi táýelsiz komıssııa shyǵarady. Sol sekildi Bilim jáne ǵylym mınıstrligi strategııa depar­ta­menti dırektorynyń orynbasary Aqerke Abylaıhan 2010 jyly basym mamandyqtar tizbesine aka­demııalyq oqý úshin – 87, ǵy­lymı taǵylymdar úshin 100 mamandyq engizilgenin, jalpy bıyl tilek bildirýshiler 23 eldiń 200 joǵary oqý oryndarynda bilimderin jetildiretinin, 24 eldiń 105 oqý ornynda ǵylymı taǵylymdardan ótetinin alǵan tartty. Bıyl “Bolashaq” baǵdarlamasymen she­tel­derde oqıtyndarǵa 1007 oryn bólinipti. Oǵan qajet qarjy memleket bıýdjetinen tolyǵymen qarastyrylǵan. Kesheden bastap 15 shildege deıin shetelderdiń joǵary oqý oryndaryna óz bet­terimen baryp túskenderden qujat qabyl­daý bastalypty. Qujat qabyldaý negizinen Astana men Almaty qa­la­la­rynda júrgi­zi­le­tinin talap­ker­lerdiń nazaryna sala ketsek deımiz. Qazir Otany­myzda biryńǵaı ulttyq testileý ótip jatqany belgili. Onyń nátıjesi buǵan áser etpeıtinin aıta otyryp, tek attestattaǵy ball 4,5-ten kem bolmaý ke­re­k­tigin, úmit­kerler mektep bi­tirýshilermen qatar, mamandyqtar tizbesine qaraı joǵary oqý ornyn bitirgender de qatysa alatynyn nazarǵa sala ketsek deımiz. Baspasóz máslıhatynda 2008 jyldan bastap aýyl jastaryna, memlekettik jáne ǵylymı qyz­met­kerlerge kvota qarastyryl­ǵanyna naqty dálelder keltirildi. My­saly, ótken jyly 47 aýyl balasy ózderi tańdaǵan elderdiń joǵary oqý oryndaryna joldama alsa, bıyl bul kórsetkish 65 orynǵa artypty. Árıne, aýyl bala­la­rynyń shet tilden qına­la­tyny belgili. Sony es­ker­gen­dikten, olardyń barǵan elinde bir jyl boıy til úırenýge múmkindik jasalǵan. Qazir álemniń órke­nıetti elderinde Otanymyzdan 2257 talapker bilim alyp jatyr eken. Jalpy, úmitkerlerdi irikteý erejesi, basym mamandyqtar tiz­besi, qajetti qujattar, talap­kerlerdiń suraqtaryna berilgen ja­ýaptar, qosymsha aqparattar aksıo­­nerlik qoǵamnyń (www.educip.kz) resmı saıtynda berilgen. Súleımen MÁMET.