Infografıkalardy jasaǵan – Záýresh Smaǵul, «EQ»
Investısııalyq tabys qarjy quraldary (baǵaly qaǵazdar, salymdar jáne basqa operasııalar) syıaqy túrindegi kiristerden, qarjy quraldaryn naryqtyq jáne valıýtalyq qaıta baǵalaýdan, syrtqy basqarýdaǵy aktıv kiristerinen turady. Ulttyq bank jáne ınvestısııalyq kiristi alý maqsatynda zeınetaqy aktıvterin basqarýshylar bolyp sanalatyn ınvestısııalyq portfeldi basqarýshylar (IPB) zeınetaqy aktıvterin elimizde jáne shetelde ekonomıkanyń túrli sektorlaryndaǵy qarjy quraldaryna túrli valıýtamen ornalastyrady. Ártaraptandyrý zeınetaqy jınaqtarynyń saqtalýyn jáne ornyqty tabysyn qamtamasyz etedi. Osylaısha, portfeldi ártaraptandyrý arqyly 11 aı ishinde oń ınvestısııalyq tabys alynyp otyr.
2023 jyldyń 1 jeltoqsanyndaǵy jaǵdaı boıynsha zeınetaqy aktıvteriniń jalpy kólemi – shamamen 17 364,76 mlrd teńge. Bul rette Ulttyq bank senimgerlik basqarýyndaǵy BJZQ zeınetaqy aktıvteri 17 347,35 mlrd teńge boldy. IPB basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri – 17,41 mlrd teńge.
Ulttyq bank zeınetaqy aktıvterin kelesideı quraldarǵa ınvestısııalap, paıda tabýǵa tyrysyp otyr: Qarjy mınıstrliginiń memlekettik baǵaly qaǵazdary – 47,55 paıyz; kvazımemlekettik kompanııalardyń oblıgasııalary – 9,94 paıyz; ekinshi deńgeıdegi bankterdiń oblıgasııalary men depozıtteri – 6,03 paıyz; Ulttyq bank depozıtteri – 2,67 paıyz; halyqaralyq qarjy uıymdarynyń baǵaly qaǵazdary – 2,11 paıyz; shet memleketterdiń memlekettik baǵaly qaǵazdary – 1,46 paıyz.
«2023 jyldyń basynan bastap salymshylardyń shottaryna bólingen BJZQ zeınetaqy aktıvteriniń kiristiligi ınflıasııa 8,11 paıyz bolǵanda 8,9 paıyzdy qurady», delingen qor habarlamasynda.
Jekelegen basqarýshy kompanııalardyń tabysy bylaı qalyptasty: 2023 jyldyń 1 jeltoqsanyndaǵy jaǵdaı boıynsha «Jusan Invest» AQ senimgerlik basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri – 5,4 mlrd teńge. Kompanııanyń eń mańyzdy salymdary: Qarjy mınıstrliginiń memlekettik baǵaly qaǵazdary – 40,89 paıyz, Exchange Traded Funds (ETF) paılary – 22,71 paıyz, ınvestısııalyq shottardaǵy aqshalaı qarajat – 18,77 paıyz, REPO – 15,88 paıyz. Aıta keteıik, portfeldiń 67,90 paıyzy teńgemen, 32,10 paıyzy dollarmen usynylǵan.
«Halyk Global Markets» AQ senimgerlik basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri shamamen 3 mlrd teńgeni qurady. Portfel qurylymyndaǵy negizgi ınvestısııalardyń kóshin «keri REPO» bastaıdy (kúntizbelik 90 kúnnen aspaıtyn) – 39,91 paıyz. Kvazımemlekettik uıymdar oblıgasııalary – 13,65 paıyz, sheteldik emıtentterdiń úlestik quraldary (ETF paılary) – 8,84 paıyz, MQU oblıgasııalary – 8,62 paıyz, shet memleketterdiń ortalyq úkimetteri shyǵarǵan memlekettik mártebesi bar baǵaly qaǵazdar – 8,45 paıyz. Ulttyq valıýtadaǵy ınvestısııalar portfeldiń 71,51 paıyzyn, dollarmen qalyptasqan ınvestısııa 28,49 paıyzyn quraıdy.
«BCC Invest» AQ senimgerlik basqarýyndaǵy BJZQ zeınetaqy aktıvteri 2,6 mlrd teńgege jetti. Investısııalardyń negizgi baǵyttarynyń ishinde mynalardy bólip kórsetýge bolady: kvazımemlekettik uıymdarynyń oblıgasııalary – 26,9 paıyz, REPO – 22,34 paıyz, memlekettik oblıgasııalar – 19,05 paıyz, paılar (ındeksterge arnalǵan ETF) – 13,93 paıyz, AQSh memlekettik oblıgasııalary – 5,52 paıyz, ınvestısııalyq shottardaǵy aqshalaı qarajat – 4,27 paıyz, MQU oblıgasııalary – 3,32 paıyz, QR rezıdent-emıtentteriniń korporatıvtik oblıgasııalary – 3,01 paıyz. Ulttyq valıýtadaǵy quraldarǵa portfeldiń 73,06 paıyzy, dollarmen 26,94 paıyzy ınvestısııalandy.
«Sentras Sekıýrıtız» AQ senimgerlik basqarýyndaǵy BJZQ zeınetaqy aktıvteri 2023 jylǵy 1 jeltoqsandaǵy jaǵdaı boıynsha 987,4 mln teńgeni qurady. Aktıvterdiń 34,51 paıyz mólsheri Qarjy mınıstrliginiń memlekettik baǵaly qaǵazdaryna ınvestısııalandy, kvazımemlekettik uıymdardyń oblıgasııalary – 19,32 paıyz, ekinshi deńgeıli bankter oblıgasııasy – 16,79 paıyz, ınvestısııalyq shottardaǵy aqshalaı qarajat – 2,45 paıyz, REPO – 9,02 paıyz, QR emıtentteriniń aksııalary men depozıtarlyq qolhattary – 8,65 paıyz, AQSh memlekettik oblıgasııalary – 8,23 paıyz. Ulttyq valıýtadaǵy quraldarǵa portfeldiń 75,94 paıyzy, dollarmen 24,06 paıyzy ınvestısııalandy.
«Halyk Finance EU» AQ senimgerlik basqarýyndaǵy zeınetaqy aktıvteri – 5,4 mlrd teńge. Portfel qurylymyndaǵy negizgi ınvestısııalar: «keri REPO» (kúntizbelik 90 kúnnen aspaıtyn) – 51,69 paıyz, shottardaǵy aqshalaı qarajat – 12,98 paıyz, Qazaqstan kvazımemlekettik uıymdarynyń oblıgasııalary – 9,77 paıyz, QR QM MBQ – 9,13 paıyz, Exchange Traded Funds (ETF) paılary – 6,09 paıyz, shet memleketterdiń MBQ – 4,49 paıyz. Ulttyq valıýtadaǵy quraldarǵa portfeldiń 85,18 paıyzy, dollarda 13,82 paıyzy, evro valıýtasynda 0,99 paıyzy ınvestısııalandy.
2023 jylǵy 1 shildeden bastap salymshylar ınvestısııalyq portfeldi basqarýshynyń (IPB) eń tómengi jetkiliktilik shegin esepke almaı, mindetti zeınetaqy jarnalary (MZJ) jáne mindetti kásiptik zeınetaqy jarnalary (MKZJ) esebinen zeınetaqy jınaqtarynyń 50 paıyz mólsherinen aspaıtyn bóligin senimgerlik basqarýǵa bere alady. Erikti zeınetaqy jınaqtary bar salymshylar olardy IPB basqarýyna 100 paıyz kóleminde berýge bolady.
Atap óteıik, zeınetaqy jınaqtary – bul uzaqmerzimdi ınvestısııalar jáne ınvestısııalyq kiristiń mólsherin kem degende 1 jyl kezeńine taldaǵan jón. Qysqamerzimdi derekter (kúndelikti, aılyq) ındıkatıvti emes, óıtkeni olar kúndelikti naryqtyq jaǵdaıǵa baılanysty. Elimizde ınflıasııa deńgeıin eskere otyryp, mindetti zeınetaqy jarnalarynyń saqtalýyna biregeı kepildik bar. Tólemder quqyǵy bastalǵan kezde salymshynyń jınaqtalǵan kiristiligine áser etken jekelegen kezeńde kiristiliktiń tómendeýi kezinde de aıyrmashylyqty óteýge memleket kepildik beredi.
