Pikir • 24 Qańtar, 2024

Tolǵandyrǵan saýaldyń jaýaby

200 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Prezıdent «Egemen Qazaqstan» gazetine bergen suhbatynda Parlamenttik júıeni reformalaý, Qańtar qasireti, Qazaqstannyń Reseımen, Qytaımen qarym-qatynasy, qazirgi tańda qoǵamdy alańdatyp otyrǵan ózekti máselelerge keńinen toqtalǵan.

Tolǵandyrǵan saýaldyń jaýaby

О́tken jyly memleke­ti­miz­diń saıasaty, Parlamenttiń jumysy saıası reformalarǵa baǵyt­tal­dy. Ekonomıkaǵa, bız­nes­ti damytýǵa, adam­dar­dyń tabysyn arttyrýǵa zańdyq negiz­de­meler jasaldy. Parlament 90-nan astam zań qabyldady, onyń basym bóligi ekonomıkamyzdy, kásipkerlikti da­my­­týǵa, halyqtyń ál-aýqa­tyn art­­tyrýǵa baǵyt­tal­dy. Pre­zı­­dent­tiń suhbatta aıt­qan báse­ke­li ekonomıka júıesin qurý, ekonomıkany ártarap­tan­dyrý jáne monopolııadan aryltý, ınfraqurylymdy jań­ǵyrtý, bıznesti qoldaý, ın­vestısııa tartý, 2029 jylǵa qaraı ishki jalpy ónimdi qa­zirgiden eki ese­ge arttyrý ju­mys­tary sát­ti júzege asyrylatynyna se­­nim mol.

Memlekettiń basty minde­ti­niń biri – zańnyń múltiksiz oryn­­dalýyn, tártiptiń qatań saq­talýyn tolyq qamtamasyz etý. Son­dyqtan zań buzǵan kez kelgen adam jaýapqa tartylady. Al zań men tár­tip­ti saqtaý máse­le­sine aza­mattardyń ıdeo­lo­­gııalyq usta­ny­my men saıası kózqara­sy­nyń esh qatysy joq. Zań bárine ortaq.

Elimizde bıliktiń is-áre­ke­tine jarııa túrde kelis­peý­shilik bildirýge tolyq múm­kin­dik bar. Azamattar ózin tol­­­ǵandyratyn másele týraly ashyq aıta alady. Elimiz­de beıbit jınalystardy ret­teıtin demokratııalyq sıpat­ta­ǵy zań bar. Jaqynda petısııalardy tapsyrý jáne qa­raý tártibin retteıtin zań qabyldandy. Beıbit sherýge tyıym salynbaıdy, al jappaı tártipsizdiktiń kez kelgen túrine qatań tosqaýyl qo­ıylady. Eli­mizde zań men tártip qana ús­tem­dik qurýǵa tıis.

Ishki ister organdarynda áıelderdi zorlyq-zomby­lyq­tan qorǵaýmen shuǵyl­da­natyn mamandardyń shtaty qalpyna keltirilip, olardyń quzyreti kúsheıtildi. Endi otbasyndaǵy turmystyq quqyq buzýshylyq qylmystarǵa qatysty is qozǵaý úshin zorlyq-zombylyqtan japa shekken adamnyń aryzy qajet emes. Jábirlenýshi qaıta-qaıta qysymǵa ushyra­ma­ýy úshin budan bylaı mundaı iske qatysty taraptarǵa ekinshi ret tatýlasý múmkindigi beril­meı­di.

Qazir Úkimettiń ónimdi ju­mys isteýi úshin múm­kin­dikteri jetkilikti. Atqarý­shy bı­likke jan-jaqty oılasty­ryl­ǵan is-qımyl strategııasy jáne óz mindetin tıimdi júzege asyrýǵa degen ynta-jiger ǵana qajet. Der­bestikke jáne qosymsha óki­lettikke ıe bolýǵa umtylǵan Úkimet qala­ǵa­nyn aldy. Biraq «almaq­tyń da salmaǵy bar», olarǵa qoıylatyn talap ta kú­sheı­di. Úkimet muny túsinýge tıis.

Úkimet memleket pen bız­nes­tiń qarym-qatynasyn qaı­ta qaraýǵa múmkindik be­re­tin jańa Salyq kodeksin ázirlep jatyr. Salyq júıe­sin jetildirgende, tek tólem jınaý tásilimen shek­telip qalmaý óte mańyzdy. Bir ja­ǵy­nan, ınvestorlarǵa qo­laı­­ly jaǵdaı jasaý kerek. Ekin­shi jaǵynan, bıýdjet kirisiniń azaıyp ketpeýine mán bergen jón. Iаǵnı tarazy basyn teń ustaý qajet. Jańa Bıýdjet kodeksi de – óte mańyzdy qujattyń biri. Biz «qazyna qarajatyna» degen kózqarasymyzdy ózgertip, ony tıimdi, jónimen ári únemdep jumsaýǵa tıispiz.

Barlyq deńgeıdegi sheneý­nik pen basshy qoǵamnyń tamyryn tap basa bilýge, aza­mat­­tardyń muń-muqtajyn tyń­­­dap-túsinýge, soǵan sáıkes der kezinde nátıjeli sharalar qabyldaýǵa jáne durys sheshim shyǵarýǵa qabiletti bolýy kerek. Bul – eń basty talap. Olar «adam memleket úshin emes, memleket adam úshin» degen qaǵıdatty berik ustanýǵa tıis.

Memleket basshysy bas­taǵan osyndaı erkin ári ashyq suh­battardyń kóp bolǵany du­rys. Úkimet basshysy, kúsh­tik qurylymdar, mınıstrler, ob­lys ákimderi árbir atqa­ryl­ǵan jumystarǵa osylaı esep berýi qajet. Biletinim, halyq osyndaı ashyq áńgimege, árbir qa­byl­danǵan sheshimdi túsin­dirý ba­ǵy­tyndaǵy aqpa­rat­qa zárý.

 

Ádil JUBANOV,

Májilis depýtaty 

Sońǵy jańalyqtar