Rafael Idııatýllın myń oılanbaı, qandaı bankke baratynyn birden sheshti, ol – QAZKOM.
Eger “Marınskıı” nany qajet bolsa, “Nan dalasyna” barý kerektigin pavlodardaǵylardyń barlyǵy biledi. Onda meıiz ben bal qosylǵan “Marınskıı” nany ǵana emes, dámdi nannyń 18 túri bar. “Nemeskıı”, “Prıırtyshskıı”, “Otrýbnoı” nandary, sondaı-aq “Lıtovskıı” jáne “Stýdencheskıı”, “Hala”, “Baget” batondary úlken suranysqa ıe. Turǵyndar bul jerdiń nany dámdi, hosh ıisti ári sapaly bolǵandyqtan jaqsy kóredi. Kún saıyn “Nan dalasy” pavlodarlyqtarǵa 8 000-11 000 dana nan jiberedi eken. Al turǵyndar endi kelesi nanǵa, sany boıynsha nannyń jıyrmasynshy surybyna, qandaı ataý beriletinin oılap otyrǵan sııaqty.
Rafael Idııatýllın naýbaıhana isin jeti jyl buryn bastady, ol kezde onyń jasy nebary 22-de bolatyn. Bar bolǵany 7 000 AQSh dollaryna ol qural-jabdyǵy bar kip-kishkentaı naýbaıhana satyp alǵan edi. Osylaı JShS-nyń quryltaıshysy da, ıesi de, dırektory da bir ózi boldy. Rafael Idııatýllın Qazaqstan boıynsha un satý arqyly bastapqy kapıtalyn jınaǵan bolatyn. Bastapqyda naýbaıhana ónimniń 4 túrin ǵana shyǵaratyn: “Nemeskıı” jáne “Prıırtyshskıı”, sondaı-aq baýyrsaq pen “kosıchkı” dep atalatyn nan pisiretin. О́ıtkeni óndiris qýaty nannyń odan da kóp túrin jáne mólsherin shyǵarýǵa múmkindik bermedi. Alaıda ónimge suranys bolǵandyqtan Rafael Idııatýllın QAZKOM-nan nesıe alyp, qosymsha óndiris qural-jabdyqtaryn satyp aldy, sonyń arqasynda óndiris qýatyn arttyryp, ónim túrlerin kóbeıtti. Nan tolyǵymen satylatynyna Rafael senimdi. О́ıtkeni “Nan dalasy” aldyn ala berilgen ótinishter boıynsha jumys isteıdi. Iаǵnı qansha tapsyrys bolsa, sonsha nan pisiriledi.
– Nan rynogynda oıynshylar kóp, sondyqtan básekelestik te joǵary. Alaıda Rafael Idııatýllın bıznesti saýatty júrgizgendikten, básekelestikke daıyn ekenin kórsetýde, – dep oıyn bildirdi “Qazkommersbank” AQ Pavlodar fılıalynyń dırektory Berik Shapatov. – Bul bıznestiń básekelestikti kótere alatyndaı birneshe faktor bar. Birinshiden, árdaıym turaqty klıentterdiń bolýy. Búgingi kúni “Nan dalasynyń” ónimderin Pavlodar, Ekibastuz jáne Aqsý qalalaryndaǵy 300 jýyq saýda orny satyp alady. Sondaı-aq kompanııa óziniń turaqty klıentterine ártúrli jeńildikter berip turady. Máselen, turaqty klıentter sata almaǵan nemese turyp qalǵan nandy jańa pisken nanǵa aıyrbastaı alady. Tek aıyrbastalatyn nannyń somasy kúnine 6 000 teńgeden aspaý kerek. “Nan dalasynyń” negizgi básekelesi – Pavlodardaǵy iri nan-toqash kombınaty. Alaıda nannyń keıbir túrlerine ǵana básekelestik bar. Nan túrleri boıynsha, rynokqa nannyń jańa suryptaryn shyǵarý boıynsha “Nan dalasy” óz básekelesterinen ozyq keledi. Máselen, kompanııa asqazany aýyratyn adamdarǵa arnaıy ashytqy qosylmaǵan “Lıtovskıı” batonyn nemese dámdi “Marınskıı” nanyn usynady. Sondaı-aq eskeretin taǵy bir jaıt, nan ónimderiniń bárine stıker japsyrylady, onda nannyń kim, qashan jáne qaı jerde pisirgeni týraly aqparat jazylǵan. Nan týraly aqparat jasyrylmaǵandyqtan, oǵan senim úlken, al óndirýshiniń jaýapkershiligi joǵary bolady.
QAZKOM óz qaryzgeriniń jumysyn saralaı kele, Rafaeldiń bıznesti saýatty júrgizip otyrǵanyn aıtýda. Birinshi kezekte, shıkizatty uıymdastyrylǵan jolmen satyp alýy. Shıkizatty jetkizýshiler – senimdi ári ýaqytpen tekserilgen áriptester. Unnan bastap meıizge deıin ónimderdiń barlyǵynyń sapasy joǵary. Shıkizatty jetkizý jaǵynan bári jınaqy, bári uıymdastyrylǵan. О́nimdi Pavlodarǵa, Aqsý jáne Ekibastuz qalalaryna jetkizý de rettelgen. Rafael Idııatýllınniń óz seriktesteri jaıly pikiri jaqsy. Jumyla kótergen júk jeńil demekshi, birigip istegen jumys bızneske tabys alyp keledi. Senimdi seriktes retinde Idııatýllın Qazkommersbankti de aıtady, bankpen ol 2004 jyldan beri jumys isteýde.
– Bizge kishigirim nan sehyn elektr energııamen qamtamasyz etý úshin qosalqy elektr stansasyn satyp alýǵa 2000 dollar nesıe alý kerek boldy, – dep esine alady Rafael. Biz bıznesimizdi endi bastaǵan shaǵymyz, alaıda bank bizge senip nesıe berdi. Biz qaryzdy ótedik. Sosyn bizge odan da iri soma – 15 000 dollar qajet boldy. Biz óndirisimizdi keńeıtip, nan pisirý úshin ekinshi seh satyp alǵymyz keldi. Satyp aldyq, óndiristi iske qosyp, nesıeni ótedik. Al 2006 jyly biz ımporttyq qural-jabdyǵy bar seh satyp alýǵa bel býdyq. QAZKOM qomaqty nesıe – 200 000 dollar berdi. Búgingi tańda bizdiń óndiris ornymyz zamanǵa saı jabdyqtalǵan, sonyń arqasynda bizdiń ónimderimizdiń túrleri kóbeıe tústi.
Rafael Idııatýllın myń oılanbaı, qandaı bankke baratynyn birden sheshti, ol – QAZKOM.
– Banktiń óz bıznesmen klıentterine usynatyn sharttary bizdiń kóńilimizden shyǵady, – deıdi ol. – Sondaı-aq QAZKOM-nyń qyzmet kórsetýi jaqsy, servısi tamasha. Bank menedjerleriniń qarjy suraqtary boıynsha bizge saýatty jáne ýaqtyly keńes beretini bizge unaıdy. Barlyq kredıtterimizdi, sonyń ishinde sońǵysyn da, biz eshbir qıyndyqsyz ári jyldam aldyq. О́ıtkeni kompanııamyzdyń qujattary durys ári bıznesimiz ashyq. Kredıttiń basqa qyzmetteri boıynsha da qıyndyqtar bolǵan joq. Al 2009 jyly biz nesıemizdi “Damý” qorynyń baǵdarlamasy boıynsha 8%-ǵa qaıta qarjylandyrdyq, endi kredıtti óteý jeńildeı tústi. Tamasha qyzmeti úshin QAZKOM-ǵa rahmet. Kásipkerlerdi qoldaǵan memleketke rahmet. Bul kómek ýaqtyly, shapshań jetti jáne saýatty jasaldy. Osynyń arqasynda kóptegen kásiporyndar daǵdarysty jeńip, óz bıznesterin jalǵastyrýda.
Dınara ÚSIPOVA.