Qarǵyn sý qaýpi

Zaısan aýdanynda aýa tem­peratýrasynyń kúrt jylynyp, túnde jaýyn-shashynnyń tú­sýinen taýly jerlerde qar erı bastaǵan. Erigen qar sýy saı-salany qýalaı aǵyp, aýdan orta­lyǵyndaǵy qos kóshemen gúr etip ótken. Úıdi-úılerge sý kirme­genimen, jergilikti bılik dereý tehnıkalardy jumyldyryp, tosqaýyl qoıa qoıǵan. Tilsiz jaýǵa senim joq. Ár sala tehnıkalaryn shyǵaryp, ózderi bilek sybana aldyn alý jumystaryna kirisken. Jergilikti atqarýshy organ, tótenshe jaǵdaılar qyz­metkerleri, polıseıler, shekara­shylar bir kisideı az ýaqyt ishin­de tehnıkalardyń kómegimen tasqynǵa tosqyn qoıdy.

– Erigen qar sýy aýyl kóshe­lerin aralaı aǵyp jatqanymen, turǵyn úılerge qaýip tóngen joq. Jaǵdaı turaqtaldy. Jumys­tar tikeleı baqylaýymda, – dedi Zaı­san aýdanynyń ákimi Aelıta Ahmetsálimqyzy.

Dál sol sekildi Úlken Naryn aýdany, Jul­dyz aýylyna da erigen qar sýy turǵyn úılerge qaýip tóndirgen. Anyqtalǵandaı, Amangeldi kóshesindegi bir turǵyn úıdiń aýla­synda sý jınalǵan. Jedel qımyldaǵan mamandar motopompa kómegimen kólkigen sýdy soryp, qaýipti seıiltti. Esep-qısaptaryna qarasaq, 40 tekshe metr sý sorylyp, sý basady-aý degen tustarǵa 30 tonna kóleminde qıyrshyq tas tógildi. Sonymen qatar Kókbastaý aýylyndaǵy Abaı kóshesindegi úsh aýlaǵa qarǵyn sý jaıylǵan. Abyroı bolǵanda, sýdy aýyl basynan buryp, dalaǵa qaraı baǵyttaǵan.

Úıdi-úılerge búgin qaýip tónip turma­ǵanymen, kóktem qalaı bolaryn kim bilsin?! Dóp basyp, boljap otyrǵan mamandar da joqtyń qasy. Sondyqtan, qashan bolmasyn saqadaı-saı otyrýǵa tıis. Mundaı jaǵdaıda turǵyndar da jaýapkershilik tanytqandary jón. Álbette, arnaıy mamandar qaýiptiń aldyn alý qamyn jasaıdy.

Onyń ústine, kún jylyp, jańbyr sebele­gendikten, kúre joldarǵa kóshkin túsip, avto­kólikterdiń qozǵalýyna shekteý­ler qoıylyp jatyr. Oblys or­talyǵynan Katonqaraǵaı, Samar, Qalbataý, Shemonaıha ba­ǵyt­taryna joldar jıi jaby­lyp, jolaýshylarǵa eskertý habarlamalary túsip otyr. Ka­ton­qaraǵaı aýda­nynda aýyl ara­syn­daǵy joldarǵa da kóshkin túsip, jolaýshylarǵa tusaý bol­ǵan. О́tken aptada Sógir – Bar­lyq arasyndaǵy jol jabylyp qalsa, kúni keshe О́skemen – Ra­hman qaınary tas jolynyń 437 shaqyrymyn kóshkin qar basyp qalǵan. Aıta ketý kerek, daıyn turǵan tehnıkalar ja­bylǵan joldardy dereý qardan arshýǵa kirisken. Ásirese taýdy bókterleı jatqan jol­darǵa kóktem shyǵyp, kún jylı kóshkin jıi túsedi. Demek júrgizýshiler de jaýapkershilikti sezinip, shekteýlerge baǵynǵandary abzal.

Shyǵys Qazaqstan oblysy