Medısına • 28 Aqpan, 2024

Mindetti saqtandyrý artyp keledi

201 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Halyqaralyq eńbek uıymy (HEO) málimeti boıynsha jyl saıyn óndiriste 374 mıl­lıonǵa jýyq adam zardap she­gip, 2,78 mln óndiristegi ólim jaǵdaıy tirkeledi eken. Saldarynan jahandyq ishki jalpy ónim 4 paıyzyn jo­ǵal­tady. Ár memlekette qyz­metkerlerdi mindetti saq­tan­dyrý boıynsha jeke júıe qoldanylady.

Mindetti saqtandyrý artyp keledi

Freedom Life О́SK mamanda­rynyń aıtýynsha, keı elden óndi­ristegi jazataıym oqıǵalardan saqtandyrý medısınalyq saq­tan­dyrýmen úılestirilgen, biraz elde korporatıvtik saqtan­dyrý jańadan paıda bolǵan jáne damý kezeńinde. Máselen, AQSh óndirisinde 2022 jyly 4,5 mln-ǵa jýyq jaraqat pen aýrý jaǵ­daıy tirkelipti. Jumys berý­shiler óndiristegi jazataıym oqı­ǵalardan mindetti saqtan­dyrý baǵ­­darlamasynan basqa, qyz­met­ker­lerdiń densaýlyq ahýalyn anyq­taýǵa jáne sozylmaly aýrý­­la­ryn emdeýge kómektesetin baǵdar­la­ma­laryn qoldanady. Atal­ǵan baǵ­dar­lamalar densaýlyq táýe­kelin baǵalaýdy, bıometrııalyq skrınıng jáne densaýlyqty nyǵaı­tý baǵdarlamalaryn qamtıdy.

Qytaıda 2021 jyly tek 354 mln adam qyzmetkerlerdi áleýmettik saqtandyrý baǵdarlamasyna qa­tysqan. О́ndiriste jaraqattanǵan nemese kásibı aýrýǵa shaldyqqan qyzmetkerler tolyq eńbekaqy alýǵa jáne emdelý kezeńinde aı saıyn tólenetin jeńildikterdi paı­dalanýǵa quqyly. Áleýmettik saq­tandyrý medısınalyq, saýyqtyrý jáne tamaqtaný shyǵyn­daryn óteıdi.

Fransııada eńbekke ornalas­tyrylǵan halyqtyń 96 paıyzy qyzmetkerdi mindetti saqtandyrý polısin ıelengen. Qyzmetkerler úshin jumystaǵy saqtandyrý jaǵdaılaryn qamtý, sonyń ishinde, medısınalyq qyzmet kórsetý boıynsha keń aýqymdy qamtýlar usynylady. Jeńil jaraqattar nemese aýrý kezinde, pasıentter­ge emdelý jáne qalpyna kelý shyǵyndary 70 paıyzǵa deıin qaıtarylady. Densaýlyǵy aýyr jaǵdaılarda shyǵyndary 100 pa­ıyz óteledi. 

«Birikken Arab Ámirliginde qyzmetkerlerdi saqtandyrý ja­qyn­da paıda boldy. Buryn kompanııalar árbir jaldaǵan qyzmet­keri boıynsha bank kepildemesin 3 myń dırham (366,2 myń teńge) kóleminde tóleıtin. 2022 jyldyń maýsymynan bastap zańnamaǵa ózgertýler engizildi. Atalǵan ke­pildeme ornyna jumys berý­shilerge qyzmetkerlerdi saqtan­dyrý shartyn jasasý múmkindigi berildi (WPP Insurance). Al Ýrýg­vaıda eńbekke qabiletti halyq­tyń 90 paıyzynan astamy saqtan­dyrylǵan. Qyzmetkerlerdi áleý­­met­tik qamtamasyz etý júıesi jıyn­­tyq túrde qoldanylady jáne óndi­ristegi jazataıym oqıǵalardan saq­­tan­dyrý, jumyssyzdyqty saq­tan­­dyrý, medısınalyq saqtandy­rý­­­dy qamtıdy», delinedi zertteý­de. 

Al bizdegi Áleýmettik medısı­na­lyq saqtandyrý qorynyń máli­meti boıynsha, 2023 jyly Min­det­ti áleýmettik medısınalyq saq­tan­dyrý baǵdarlamasyna sáıkes 16,6 mln adam saqtandyryldy. Qa­zirgi sátte qyzmetkerlerdi mindet­ti me­dısınalyq saqtandyrý mól­sher­le­me­si eńbekaqy mólsheri­niń 3 pa­ıyzyn quraıdy. Atalǵan soma qyz­metkerdiń eńbekaqysynan she­geril­meıdi, ony jumys berýshi tóleıdi.

«Qyzmetkerdi eńbek (qyzmettik) mindetterin atqarý kezinde jazataıym oqıǵalardan mindetti saq­tandyrý týraly» zańǵa sáıkes ár jumys berýshi óz qyzmetkerimen saqtandyrý shartyn jasasýy kerek. Saqtandyrý merzimi – 12 aı. Quny jeke belgilenedi jáne eko­nomıkalyq qyzmet túri men jyl­dyq eńbekaqy tólem qoryna baılanysty.

Ulttyq bank statıstıkasyna sáıkes, qyzmetkerdi óndiristegi jazataıym oqıǵalardan mindetti saqtandyrý boıynsha 2023 jyly saqtandyrý syılyqaqysynyń kólemi 87 mlrd teńgeni quraǵan, bul 2022 jylmen salystyrǵanda 22,9 paıyzǵa artyq. 2023 jyly saqtandyrý jarnasynyń kólemi 14,9 mlrd teńge boldy (2022 jylmen salystyrǵanda, 145,7 paıyzǵa kóp).