Áleýmettik jelilerde «O‛zbekiston havo yo‛llari» degen jazýy bar hám О́zbekstannyń týy beınelengen ushaqtan Qazaqstan ulttyq quramasynyń fýtbolshylary túsip kele jatatyn beıne bar. Qurama – qazaqtiki, ushaq – ózbektiki. «Munysy qalaı?» dersiz. Sóıtsek, ulttyq quramaǵa ushaq usynatyn otandyq kompanııalardyń baǵasy bas aınaldyrady eken. Al О́zbekstannyń ulttyq áýe tasymaldaýshysy bizdiń kompanııalarmen salystyrǵanda áldeqaıda arzan baǵany qoıady. Qaltasyna qarap kósiletin komanda sońǵysyn tańdaıdy, álbette. О́ıtkeni naryqtyq ekonomıkanyń zańy solaı. Básekelestik bar jerde tańdaý jasaýǵa da múmkindik bar. Alaıda...
Alaıda aqshadan da artyq dúnıeler bar ekenin bir sát esten shyǵarýǵa bolmaıdy. Aıtalyq, ulttyq bedelimiz. Bálkim, Qazaqstan fýtbol federasııasynyń otandyq «Air Astana» sekildi alpaýyttyń ushaqtaryn jaldaýǵa qarjysy jetpeıtin shyǵar. Biraq ulttyq áýe kompanııasynyń eldiń abyroıyn Eýropada asqaqtatyp júrgen bas komandaǵa jeńildik jasap, bir jaǵyna shyǵysatyndaı jóni bar. Dańqty Danııany túzde tize búktirip, azýly Fınlıandııany toptan shyǵar tusta tobyqtan qaqqan qurama jigitteriniń Qazaqstan týy beınelengen otandyq kompanııanyń ushaǵynan túsip kele jatqany qandaı jarasymdy.
Demek, ulttyq bedel men aqsha tarazyǵa tartylǵanda alǵashqysynyń salmaǵy basym bolýǵa tıis. Qurama kapıtany Ashat Taǵybergenniń «Negizi ulttyq quramaǵa bir ushaqty arnaıy bekitkeni jaqsy bolar edi. Onyń syrtyna elimizdiń týyn, bas komandanyń belgisin beınelese tipti keremet. Bul da elimizdi, fýtboldy nasıhattaýdyń bir joly. Basqa memleketterge otandyq áýe kompanııasynyń ushaǵymen barǵanymyz ǵanıbet emes pe?» degen sózinde jan bar. Ári-beriden keıin bul aıaqdopshylarǵa senimdilik syılaıtyn birden-bir mańyzdy faktor ekenin de umytpaıyq.
– Eldiń namysyn qorǵaıtyn fýtbolshylarymyzdyń ózge memlekettiń ushaǵymen ushýy kórer kózge ersileý, álbette. Sóıtsek, «Air Astana» sekildi kompanııalardyń usynatyn baǵasy «О́zbekstan áýe joldarynan» eki ese qymbat eken. Máselen, ulttyq qurama Eýropa chempıonatynyń irikteý dodasyndaǵy sońǵy matchqa – Slovenııaǵa qarsy oıynǵa О́zbekstan ushaǵymen ushyp bardy. Lıýblıana áýejaıynan ózge eldiń týy japsyrylǵan ushaqtan túsip kele jatqan jigitterimizdi kórip júregimiz aýyrdy. Menińshe, erekshe nazar aýdarylýǵa tıis máseleniń biri – osy, – deıdi fýtbol jankúıeri, belgili telejýrnalıst Nursultan Qurman.
Jalpy, bul másele 2017 jyldan beri dúrkin-dúrkin kóterilip keledi. Tipti Qazaqstan fýtbol federasııasynyń arnaıy málimdeme jasaǵany da esimizde. Onda «Air Astana» kompanııasynyń charterlik reısterdi oryndaýǵa ushaq usyný múmkindigi joq ekeni aıtylǵan edi. Sol sebepti federasııa О́zbekstan, Reseı, Armenııa, Grýzııa sekildi elderdiń áýe kompanııalaryna júginetinin jetkizgen bolatyn. Sodan beri de bes jyldan asa ýaqyt ótti. Biraq jaǵdaı ózgergen joq. Fýtbolshylarymyz áli kúnge deıin basqa memlekettiń áýe kompanııalaryna ıek artyp júr.
– «Air Astana» ózin ulttyq áýe kompanııasy dep sanaǵanymen, keıbir áreketteri ulttyq deńgeıge saı emes. Oǵan mysal retinde fýtbolshylarymyz betpe-bet kelip júrgen jaǵdaıdy aıtsaq ta jetkilikti. Kompanııa keıde respýblıka úshin mańyzy shamaly is-sharalarǵa ushaq qarastyrady da, eldiń abyroıy synǵa túsetin shaqta tartynyp qalady. «Air Astana» ózderin «ulttyq áýe kompanııasy» dep ataǵan soń ultqa, elge qatysty jaǵdaıdyń bárine daıyn bolýy kerek, qandaı jaǵdaı bolsyn Qazaqstannyń múddesine jumys isteýge tıis. «Air Astana» osyny eskere bermeıdi. Basqa elderde mundaı másele joq. Sondyqtan Eýropaǵa usha alatyn áýe kompanııalarynyń qataryn kóbeıtý kerek. Sonda bul másele ózdiginen sheshiledi, – deıdi avıasııa salasynyń mamany Abyl Kekilbaev.
Qalaı desek te, eldiń namysy úshin synǵa túsetin ulttyq quramany endigi jerde ózge memlekettiń áýe kompanııasyna telmirtip qoıǵan jón emes. Bul – eldigimizge syn. Aıtpaqshy, jaqynda ulttyq quramamyz Grekııa fýtbolshylarymen syrt alańda sheberlik baıqasady. Sondaı qaıter eken? Kóremiz...
Farhat QAIRATULY,
jýrnalıst
