Kollajdy jasaǵan – Záýresh SMAǴUL, «EQ»
Bizdiń býyn arman qýyp Almatyǵa kelip, jýrnalıstıkanyń álippesin tanı bastaǵan 2004 jyldyń kókteminde qazaq baspasóziniń keńistigine jyl qusyndaı jarq etip «Aıqyn» gazeti kirip keldi. Sol kezde-aq respýblıkalyq «Egemen Qazaqstan», «Jas Alash», «Jas qazaq», «Túrkistan», «Ana tili» gazetteri qazaq tildi oqyrman qaýymdy rýhanı baılyqpen barynsha sýsyndatyp otyrǵan edi. Bul uly iske táı-táı basqan «Aıqyn» da bilek sybana kirisip, tipti óziniń jańashyldyǵymen orys tilinde shyǵatyn, oqyrmany kóp tanymal gazetterdiń de aldyn oraı bastady.
Gazettiń alǵashqy quryltaıshysy «Lıter-Media» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigi boldy. Seriktestiktiń bas dırektory tanymal telejýrnalıst Erlan Bekhojın, onyń orynbasary Saıyn Shaımerden «Aıqyn» jáne «Lıter» gazetteriniń qalyptasyp-damýyna kóp eńbek sińirdi.
Al jas basylymnyń bas redaktorlyq qyzmetiniń tizgini belgili jýrnalıst Serik Janbolatqa senip tapsyryldy. Gazetti alǵashqy uıymdastyrýshylardyń biri, tanymal jýrnalıst Ádilbek Qaba «Aıqyn» gazetinde jarııalanǵan esteliginde alǵashqy jyldardyń ońaı bolmaǵanyn aıtady. «Kóshpeli «Aıqynnyń» kórmegeni joq» degen shaǵyn estelikte basylymnyń basynan ótken qyzyǵy men qýanyshy da, kórgen qıyndyǵy da qatar órilgen.
«Bir kúni Serik Janbolat habarlasty. Ol kezde «Jas Alash» gazetinde jumys isteımin. Meni bas redaktordyń shyǵarmashylyq jónindegi birinshi orynbasary qyzmetine shaqyrdy. Zamanaýı jańa joba. «Qysqa ári naqty aqparatqa negizdelgen basylym jasaýymyz kerek», dedi ol. Myqty jýrnalısterden redaksııa qalyptastyrýdy tapsyrdy. Kóp oılandym. Bir jaǵynan órimdeı jas kezimde tilshi bolyp kelip, bólim basshysy, jaýapty hatshy, redaktordyń orynbasary qyzmetin atqarǵan, 150 myń tıraj jınaıtyn «Myńnan bir mezetimdi» dúnıege ákelgen, 16 jyl tapjylmaı qyzmet etken «Jas Alashymdy» qımaımyn. Barǵym da keledi. Aqyry baratyn bolyp sheshtim. Jaı ketpeı, ózimmen birge qyzmet etetin bir top jasalashtyqty ala kettim. Sóıtip, korrektorlar Áıken, Baǵdat apaılar, maıtalman jýrnalıster Joldasbek Dýanabaı, Berik Beısenuly, Roza Qaraeva, Aıgúl Aqanbaıqyzy, Gúlnar Tájıeva, taǵy da basqa jasalashtyqtar gazettiń saýatty ári kásibı deńgeıde shyǵýyna bireýleri alǵashqy kúnnen, endi bireýleri keıin qosylyp, úlken úles qosty», deıdi gazettiń negizin salýshylardyń biri Á.Qaba.
Jalpy, «Aıqyn» gazeti – elimizdiń barlyq óńirine taraıtyn respýblıkalyq qoǵamdyq-saıası gazet retinde ózindik tarıhyn qalyptastyrdy. Jastyń da, jasamystyń da izdep júrip oqıtyn únparaǵyna aınalǵan basylymnyń alǵashqy nómiri 2004 jyldyń 6 naýryzynda Almaty qalasynda jaryq kórdi.
Sol jyldary redaksııada eńbek etken aǵa býyn áriptesterimizdiń qaı-qaısysynan surasańyz da «Aıqynnyń» aıaqqa turýynyń kezdeısoqtyq emes ekenin aıtady. Gazet tigindisin jastyqqa aınaldyryp, jumysta túnep, redaksııa bólmelerinde talaı márte tańdy qarsy alǵan kúnderin saǵynyshpen eske alady.
Rasynda «Aıqyn» gazeti alǵashqy sanynan-aq quddy bir uzaq jyldan beri úzdiksiz shyǵyp kele jatqan shejireli basylymdaı aqparat alamanyna kirdi de ketti. Alǵashqy sanynan qanyq qyzyl túspen jaryq kórgen basylym gazet-jýrnal satatyn kıoskiniń syrtynan jalyn sııaqty sonadaıdan kózge birden túsetin.
«Aıqyn» ishki mazmunymen ǵana emes kóztartar dızaınymen de áýel bastan kópshiliktiń kóńilinen shyǵa bildi. Ujym músheleri izdenisin toqtatpaı, tipti Reseı astanasy Máskeýden maman aldyrtypty. Sóıtip, gazet betteýdiń kópshilik bile bermeıtin qyr-syryna qanyqqan aıqyndyqtar keıin kele gazetti 24-32 bet etip shyǵarýǵa da mashyqtandy.
Ne kerek, kil «sen tur, men ataıyn» deıtin tájirıbeli tilshiler men bilikti basshylardan quralǵan gazet qoǵamnyń barlyq salasynda bolyp jatqan jańalyqtyń jarshysyna aınalyp, kúrmeýge kelmeıtin kúrdeli máselelerdi qysqa-nusqa formatta, ótkir tilmen, saıası salmaqpen bıliktiń nazaryna jetkize bildi. Tipti materıaldary ózindik dızaınymen bettelgen ár beti bir basylymnyń júgin kótererdeı boldy.
Kóp uzamaı-aq, 2005 jyly Prezıdent syılyǵyn ıelendi. Bul qurmet jas ta bolsa ózindik aıtary qalyptasqan aıqyndyqtardy qanattandyra tústi. 2006 jyly «Altyn juldyz» syılyǵyna ıe bolsa, 2017 jyly «Úrker» syılyǵyn qanjyǵaǵa baılady. Gazet jýrnalısteri de el Prezıdenti grantynyń jáne «Úrker» syılyǵynyń, Jýrnalıster odaǵy syılyǵynyń, kóptegen merekelik medaldyń ıegerleri.
«Aıqyn» gazetin ár jyldary elge belgili jýrnalıst-pýblısıster basqarǵanyn aıta ketken jón. 2004-2007 jyldar aralyǵynda Serik Janbolat redaktorlyq etse, 2007-2008 jyldary Baýyrjan Omarov, al 2008 jyldan 2019 jylǵa deıin Nurtóre Júsip bas redaktor boldy. 2019 jyldyń qyrkúıeginen bastap 2022 jyldyń sáýirine deıin Nurmuhamed Baıǵaraev bas redaktor bolsa, al sol kezden osy kúnge deıin Amangeldi Qurmet jetekshilik etip keledi.
Basylymnyń Astana qalasyndaǵy redaksııasynan bólek, ınternet-redaksııasy jáne aımaqtarda menshikti tilshileri bar.
Gazet qazir «Amanat» partııasy janyndaǵy «Nur Medıa» medıa-holdıngi quramyndaǵy «Aıqyn-Lıter» seriktestigine kiredi. Seriktestiktiń bas dırektory – belgili jýrnalıst Talǵat Eshenuly.
Bederli beleske qadam basqan «Aıqyn» osynaý jyldar ishinde shyn maǵynasynda halyqtyń «kózi, qulaǵy hám tili» bola bildi. Aqparat aıdynynda jurtshylyqtyń talǵamyn ósiretin senimdi derek, sapaly aqparat, salmaqty saraptamamen erekshelenip, ózindik ornyn aıshyqtady. Bul baspasózde ózindik mektep qalyptastyrǵan aldyńǵy tolqynnyń, olardyń ıgi dástúrin sátti jalǵastyrǵan qazirgi ujymnyń eńbegi dep bilemiz.
Kezinde aptasyna bes márte shyǵyp turǵan basylym 2019 jyldan bastap aptalyq-saraptamalyq úlgige kóship, búginde aptanyń úsh kúninde oqyrman qolyna tıip otyr. Aptalyq taralymy – 40 myń dana.
Áriptesterimizdi basylymnyń naǵyz jigittiń jasyna tolǵan aıtýly mereıtoıymen, úlken belesimen shyn júrekten quttyqtaı otyryp, shyǵarmashylyq tyń tabystar tileımiz.
