Foto: el.kz
Bul da – kásiptiń túri. Alaıda turǵyndar tez daıyndalatyn taǵamnyń densaýlyqqa zııandy ekenine mán bermeıtin sekildi. Dárigerler tili dám úıiretin mundaı taǵamdardyń densaýlyqqa keri áseri baryn jasyrmaıdy. Ásirese semizdikke ushyratýy ǵajap emes.
Atyraý oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń bólim basshysy Nursultan Hýsanovtyń aıtýynsha, «Deni saý ult» ulttyq jobasynda salamatty ómir saltyn ustanatyndar sanyn arttyrý men buqaralyq sportty damytýǵa basym baǵyt berilgen. Ulttyq jobada, ásirese 14 jasqa deıingi balalar arasyndaǵy semizdikke shaldyǵýdy tómendetý qarastyrylǵan.
«Semizdik – aǵzada artyq maıdyń jınalýy. Semizdiktiń tórt satysy bar. Birinshi satyda adamnyń salmaǵy ádettegi qalpynan 29 paıyzǵa artady. Al ekinshisinde – 50, úshinshisinde – 100, tórtinshi satyda 100 paıyzdan asyp ketedi. Semirý tynys alý jáne júrek-qan tamyrlary júıesin ózgeriske ushyratady. О́kpe men júrek qyzmetin álsiretedi», deıdi N.Hýsanov.
Al joǵary sanatty endokrınolog Bıbigúl Aıtmaǵanbetovanyń pikirinshe, artyq salmaǵy bar adam túrli aýrýǵa ushyraýy múmkin. Máselen, keıingi 20 jylda artyq salmaqtan zardap shegetin balalar sany eki esege ósken.
«Kóbinese 11 jastaǵy balalar artyq salmaqtan zardap shegedi. Byltyr Atyraý oblysynda 10-15 jastaǵy 140 baladan semizdik dıagnozy anyqtaldy. Bul 2022 jylǵy kórsetkishten 31 balaǵa kóp. Artyq salmaqtyń saldarynan ekinshi tıpti qant dıabeti, gıpertonııa jáne júrek-qan tamyrlary aýrýlarynyń paıda bolýyna áser etedi. Munyń saldary múgedektikke ushyratýy ábden múmkin», deıdi B.Aıtmaǵanbetova.
Dárigerdiń keńesine qaraǵanda, semizdikten qutylýdyń birneshe tıimdi joly bar. Birinshiden, bir ornynda otyryp qalmaı, jıi qozǵalý qajet. Ekinshiden, durys tamaqtanǵan jón. Úshinshiden, uıqy rejimin saqtaý kerek. Sondaı-aq gormondarǵa arnaıy analız tapsyrýdy esten shyǵarmaǵan abzal.
Atyraý oblysy
