Aımaqtar • 27 Naýryz, 2024

Ulttyq kıim kıgen ujym

170 ret
kórsetildi
3 mın
oqý úshin

Memleket basshysy Ulttyq quryltaıda «basqa jurt qazaqty kıiminen tanıtyn bolýy kerek» degen edi. Osy bir oımaqtaı oıdyń astarynda halyqtyń myńjyldyq tarıhy men dástúri jatqandaı. Muny erteden túsingen oblystyq «Jetisy» gazetiniń ujymy kóktem kele qazaqy kıim kıip, baba tálimin dáriptep júr.

Ulttyq kıim kıgen ujym

Sýretti túsirgen – Rýslan Kadyrov

Ár ulttyń dástúrli qundy­lyqtary – sol ulttyń qoltań­basy sekildi, buǵan ádet-ǵurpyn, salt-sanasyn, kıimin qosýǵa bolady. Jyl sanap jurt ishinde suranys artqanymen, bel­gili bir meıramdarda ǵana tutynatyny bizdi qynjyltady. El Prezıdentiniń «Ulttyq kıimniń ózi – ult mádenıetiniń jarqyn kórinisi. Sondyqtan ul-qyzdarymyz ulttyq kıimdi Naýryz meıramynda ıa bolmasa basqa merekelerde jıi kıip júrse, keremet bolar edi», deýi de bul istiń máselege aınalǵanyn ańǵartady. Degenmen óńir-óńir­lerde rýhy bıik, baba bolmysynan ajyramaǵan aǵaıyn bar. Biz mysalǵa alǵan «Jetisy» basylymy kópke úlgi.

«Ata basylym ulttyq kıim kııý osydan bes-alty jyl buryn bastalyp, Naýryz aıy­nyń basynan sáýirge deıin jalǵasyp, jarasym taýyp, dás­túrge aınalyp ketken. Kú­le qaraǵandar da, synaı qa­raǵandar da, unata qaraǵandar da boldy. Mundaı pikirler – sholaq oılap, asyǵys saralaý­dan týǵan oıdyń nátıjesi. Sebebi ulttyq kıimge degen qur­metińiz ishki mazmunyńyzdyń qandaı ekenin bildiredi. Jan dúnıemizdi qazaqty súıý sezimi erekshe bılese, onda kez kelgen ulttyq qundylyqqa beıjaı qaramaıtyn edik. Jaratýshy bizdi «qazaq» qylyp ja­­ratqan eken, endeshe basqa ulttan tilimiz, salt-dástúrimiz, ádet-ǵurpymyz, ulttyq taǵam­darymyz ben kıimderimiz ar­qyly erekshelenip turmaımyz ba?», deıdi basylym basshysy Jumataı Ospanuly.

Jalpy, gazet ujymynyń aýyzbirshiligi, kishiniń úlkenge izeti, úlkenniń kishige qurmeti kóńil súıindiredi. Aptalyq jumystyń sońǵy kúni «Juma shaı» uıymdastyryp, rýhanı áńgime aıtylady. Quran oqylyp, esti estelikterdiń tıegi aǵytylady. Bul da ulttyń us­ty­nyna aınalǵan únparaqtyń kelbetin ajarlandyra túsetin ádet.

«Qazaqsha kıinsek qana ult­tyq bolmysymyz ben rýhymyz asqaqtap turady degen birjaqty oıdan aýlaqpyn. Syrt kóz suǵyn kóp qadaıtyn aıtýly oryndarda, álemdik dodalar men alys-jaqyn shetelderge baratyn resmı saparlarda, memlekettik qurylymdarda zamanaýı úlgide ulttyq kıim kıip júrý mártebemizdi kótermese, kóleńkesin túsire qoımas. Áıt­pese, alamanǵa túsetin báıge atynyń ústine japqan jabýdaı, áz Naýryz merekesinde ǵana kıip, qalǵan ýaqytta kádege jaratpaý ulttyǵymyzǵa syn bolmaı ma?! Endeshe, múmkindigimizshe qazaqy naqyshtaǵy kıimdi kıip júrýdi dástúrge aınaldyrǵanymyz jón», deıdi J.Ospanuly.

Berekesi jarasqan «Jetisy» gazetiniń ujymy óńirdegi ózge de salalarǵa bastama bolyp, qazaqy kıim kııýge jol kórset­kendeı. Qazir B.Quranbek atyn­­daǵy Jýrnalıster úıinde ulttyq kıim kııý trendke aınalyp keledi.

 

Jetisý oblysy