Qoǵam ómiriniń barlyq salalaryn qamtıtyn memlekettik qyzmet kórsetýde adaldyqtyń alar orny erekshe. Azamat dúnıege kelgen kezden bastap barlyq ómir súrý kezeńinde memlekettik qyzmetterdi alý barysynda memleketpen tyǵyz baılanysta bolady. Elimizde 1323 memlekettik kórsetiletin qyzmetter bolsa, onyń ishinde 400-ge jýyǵy oblystyq deńgeıde kórsetilip otyr. Osy rette, Memlekettik qyzmet isteri agenttiginiń Túrkistan oblysy boıynsha departamenti oblys kóleminde memlekettik qyzmetter kórsetý sapasyn baǵalaý jáne baqylaý, halyqqa sapaly qyzmet kórsetý, oǵan qolaıly jaǵdaılar jasaý, qyzmet kórsetý rásimderin jetildirý, qyzmet alýshylardyń buzylǵan quqyqtaryn qalpyna keltirý baǵyttarynda júıeli jumystardy atqaryp jatyr. О́tken jyly departamenttiń qaraýyna memlekettik qyzmet kórsetý máseleri boıynsha 157 aryz tússe, olardyń ishindegi basym bóligi ıaǵnı, aryzdardyń 42%-y jer qatynastary, geodezııa jáne kartografııa salalaryna tıesili bolyp otyr.
Máselen, departament jer ýchaskesin aqparattyq júıede kelisýge qatysty 3 qyzmet alýshynyń shaǵymdaryn jospardan tys tekserý arqyly qarady. Nátıjesinde, qyzmet berýshi uıym atalǵan azamattardyń bireýine 2 aıǵa jýyq jaýap bermegeni, al basqalaryna qyzmet kórsetýdiń merzimderin saqtamaı jaýap usynǵany anyqtaldy. Tekserý nátıjesimen, qyzmet alýshylardyń jer ýchaskeleri aqparattyq júıede kelisilip, quqyqtary qalpyna keltirildi. Atalǵan kelisim azamattarǵa bolashaqta jer ýchaskesine arnalǵan aktini alýǵa múmkindik beredi. Laýazym ıeleriniń azamattarǵa memlekettik qyzmetterdi sapasyz usynýy, negizsiz bas tartýy, áýre-sarsańǵa salýy, olardyń memlekettik uıymdar men qyzmet kórsetýshi mekemelerge degen senimsizdigin týdyrýy múmkin ekenin eskerý qajet. Degenmen, memlekettik qyzmetter kórsetý kezinde tóreshildik pen sózbuıdalyq kórinisterine jol bermeý qaǵıdalaryn ustanbaý derekteri kezdesedi.
Osy jyldyń ózinde-aq departamentke memlekettik qyzmet kórsetý máseleleri boıynsha azamattardyń 30-dan astam aryz-shaǵymdary kelip túsip, olardyń ishinde 6 azamattyń quqyǵy qalpyna keltirildi. Máselen, departament Túrkistan qalasy turǵynynyń aryzy negizinde jospardan tys tekserý júrgizip, nátıjesinde turǵyn úıge muqtaj azamattardy esepke alý jáne kezekke qoıý týraly ótinishin tıisti bólim qarap, ótinish ıesiniń turǵylyqty mekenjaıyn naqtylap almastan, negizsiz bas tartqany anyqtaldy. Tekserý nátıjesimen departamenttiń nusqamasyna sáıkes aryz ıesi turǵyn úıge muqtaj azamat retinde kezekke qoıyldy.
Joǵaryda atalǵan máseleler azamattardyń jeke júginýleri nátıjesinde ýákiletti organmen atqarylyp jatqan jumystar. Budan bólek, departamentke memlekettik organdardyń aqparattyq júıelerine syrtqy monıtorıng júrgizý arqyly da, azamattar ótinishpen júginbese de, buzylǵan quqyqtaryn qalpyna keltirýge baǵyttalǵan jumystardy júrgizip otyr. Osy jyly qashyqtan júrgizilgen monıtorıng nátıjesinde memlekettik organ komıssııa quramynyń tolyq jınalmaýyn alǵa tartyp, kásipkerlikpen aınalysýǵa nıetti birqatar qyzmet alýshylardyń jer ýchaskesiniń nysanaly maqsatyn ózgertýden negizsiz bas tartqany anyqtaldy. Anyqtalǵan buzýshylyqtar boıynsha aýmaqtyq departament tarapynan den qoıý sharalary nátıjesimen kásipkerlerdiń ótinishterine memlekettik organmen jer ýchaskeleriniń nysanaly maqsatyn ózgertý týraly qaýlylar berilip, qyzmet alýshylardyń quqyqtary qalpyna keltirildi. Osy baǵyttaǵy úzdiksiz jumystardyń nátıjesinde 700-den astam buzýshylyqtar anyqtalyp, 34 qyzmetshi tártiptik jaýapkershilikke tartylyp otyr.
Jalpy azamattar memlekettik qyzmet alý barysynda memlekettik organdar men qyzmetshiler tarapynan negizsiz bas tartý, áýre-sarsańǵa salý, artyq qujattar suratý, ótinishterdi qabyldaý, zańnamalarmen kózdelmegen talaptar qoıý sııaqty derektermen departamentke ótinishpen júgine alady. Osy tusta, shaǵymdaný tetikterin ońtaılandyrý jáne qyzmet kórsetý máseleleri boıynsha keri baılanysty jedeldetý maqsatynda «Departamenttiń senim telefony» kórsetilgen aqparattyq bannerler oblystyń barlyq HQKB, Mamandandyrylǵan HQKB, Jer kadastry jáne tirkeý, Áleýmettik sektor bólimderine, aýdan, qala, aýyl okrýg ákimi apparattaryna, qyzmet kórsetýshi barlyq uıymdar ǵımaratynyń kórneki jerlerine ornalastyryldy. Ortasha eseppen kúnine 5-10 azamat departamenttiń senim telefonynan habarlasý arqyly óz suraqtaryna jaýap alyp otyr.
Osy oraıda, memleket tarapynan azamattardyń quqyqtary men zańdy múddeleriniń qorǵalýy men senimine erekshe basymdyq berilgenin jáne servısti jáne klıentke baǵdarlanǵan memlekettik apparat qurý, memlekettik qyzmet kórsetý barysynda bıýrokratııa men áýre sarsańnyń kórinisine jol bermeýge baǵyttalǵan sharalardyń birden-biri ekendigin atap ótken jón. Memleket pen qoǵam arasyndaǵy ózara senimdi saqtaý jolynda, óńir turǵyndarynyń sapaly memlekettik qyzmet alýy departament qyzmeti basymdyqtarynyń biri bolyp tabylady.
О́. BALAJANOV,
MQIA Túrkistan oblysy boıynsha departamentiniń basshysy,
Ádep jónindegi keńes tóraǵasy.
