Foto: pavon.kz
Jergilikti jylýmen qamtýshy mekemeler men bılik ókilderi jyl saıyn qanshama kılometr jelini jańartyp jatyrmyz degenmen, qubyrlardyń tozý kórsetkishin qýyp jetý múmkin bolmaı bara jatyr. Tipti keıingi jyldary bul tipti údeı túsip, jylý jáne ystyq sý júıelerinde aqaýlar kóbeıe túsken. 2022 jyly Ekibastuz qalasynda bolǵan júıeli apat, Pavlodar qalasynyń ár jerinde tirkeletin apattyq oqıǵalar – munyń dáleli.
Pavlodar oblysynyń ákimi Asaıyn Baıhanovtyń sózinshe, energetıka júıesiniń eskirýi – tek bizdiń oblysta ǵana emes, el boıynsha ózekti máseleniń biri. Qazaqstandaǵy kóptegen jylý-energııa ortalyǵy 50 jyldan asa jumys istep keledi.
– Halyqty sapaly jylýmen qamtamasyz etý sharalaryn biz ótken jyldyń basynda qabyldadyq. Ekibastuz qalasynda aldyńǵy jylǵy apatty jaǵdaı qaıtalanbas úshin keshendi jumystar atqaryldy. Ekibastuz JEO-nyń barlyq 10 qazandyǵyna jáne qalanyń jylý jelilerine jóndeý júrgizildi. 2023 jyly barlyq 3 qalada (Pavlodar, Ekibastuz, Aqsý) 73,1 km jylýmen jabdyqtaý jelileri jóndeldi. Nátıjesinde, jylý jelileriniń tozýyn 82,1 paıyzdan 80,5 paıyzǵa deıin tómendettik. Bıyl 22,7 km jylý jelilerin qaıta jańartý jáne jańǵyrtý boıynsha taǵy 8 jobany iske asyrý mindeti tur. Magıstraldyq jelilerdiń sıfrlyq syzbasy da qurastyrylyp jatyr, – dedi óńir basshysy.
Osy aptadan bastap úsh qalada ortalyqtandyrylǵan jylýmen qamtý toqtatylyp, jelilerde gıdravlıkalyq synaýlar bastaldy. О́ńirlik energetıka jáne turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyǵy basqarmasynyń basshysy Erjan Imanzaıypovtyń dereginshe, ótken qysta tutynýshylardan jylýdyń jetispeýshiligine qatysty 1,5 myń shaǵym túsken. Jylý parametrleriniń tómendeýi boıynsha 704 jaǵdaı tirkelip, 226 tehnologııalyq kemshilik anyqtalǵan. Al negizgi jylý jelilerinde kezdesken kemshilikter sany 300-ge jýyqtaǵan.
«Jańa jylytý maýsymyna daıyndyq is-sharalary aıasynda oblystaǵy energııalyq kózderde 39 negizgi jabdyqty, 40 shaqyrymnan asa jylý jelilerin jóndeý josparlanǵan. 337 avtonomdy qazandyq pen 2,2 myń kópqabatty turǵyn úıdi qysqa tyńǵylyqty daıyndaý qajet. Jalpy, bizdiń josparymyzsha atalǵan jobalarǵa 56 mlrd teńge qarajat kerek, eń bastysy, qarjylandyrý jetkilikti bolsa bolǵany», dep atap ótti ol.
«Pavlodar jylý jelileri» JShS jeke qarajatyna qansha shaqyrym jelini jóndeıtini qazirgi ýaqytta júrgizilip jatqan synaq jumystarynyń nátıjesinde belgili bolady. Bul jumystardyń alǵashqy kezeńi 28 sáýirge deıin jalǵasady dep josparlanǵan. Iаǵnı Pavlodar qalasynyń ońtústik bóligindegi qubyrlar men júıelerdiń jaı-kúıi shamadan tys qysym berý arqyly tekseriledi. Odan soń shahardyń soltústik bóliginde de dál osyndaı is-sharalar júrgizilmek. Al kúzgi synaýlar 31 shilde men 4 tamyz, 5-12 tamyz aralyqtaryna belgilenip otyr.
Jylý mekemesi bas ınjeneriniń orynbasary Pavel Pletýhov jylý jelilerindegi negizgi jabdyqtardyń tozýy 92,2 paıyzdy quraıtynyn jetkizdi. О́tken jylý maýsymynda jelilerden 280 aqaý shyqqan. Bıyl 3,7 shaqyrym jelige kúrdeli jóndeý júrgiziledi dep josparlanǵan. Buǵan qosa jabyny buzyla bastaǵan jylý oqshaýlaǵyshtardy qalpyna keltirý jáne aýmaqtardy kóriktendirý de qarastyrylǵan.
«Biz qazir synaý jumystarynyń nátıjesin kútip otyrmyz. Sol arqyly júıedegi eń osal tustardy anyqtap, áýeli anyqtalǵan kemshilikterdi túzeımiz. Al aqaýlar aýqymdyraq bolsa, ondaı ýchaskelerdi jóndeýge Pavlodar qalasynyń ákimdigi anyqtaǵan merdiger kompanııa jumyldyrylady. Mundaı aqaýlardy jóndeý, qalpyna keltirý merzimi 30 kúnge sozylýy kerek. Qazir qalanyń ońtústik bóligi ystyq sýdan ajyratyldy. Aqaýlar shyqpaǵan qala bólikterinde ystyq sýmen qamtý 3-5 kúnniń ishinde qalpyna keledi», deıdi kompanııa ókili.
Qala bıligi bıyl Qamzın kóshesi boıynda JM-13 jańa jylý magıstraliniń jáne Abaı-Krıvenko kósheleri aýmaǵynda TSS-5 jańa sorǵy stansasynyń qurylysyn júrgizýdi oıǵa alyp otyr. Sondaı-aq 5,9 shaqyrym ishki jeliler rekonstrýksııadan ótedi.
Ekibastuz qalasynda da jylý jelilerin jóndeý boıynsha daıyndyqtar jalǵasyp jatyr. Bıyl bul maqsatqa shamamen 16,3 mlrd teńge jumsaý kózdelgen. Úkimet rezervi esebinen jylý-energııa ortalyǵynyń №15 qazandyǵyn kúrdeli jóndeý jáne 3,2 shaqyrym sý tundyratyn magıstral salý josparlanyp qoıdy. Buǵan qosa Úkimet rezervinen qarajat bólinip, JM-1 jáne JM-2 jylý magıstraldary rekonstrýksııadan ótpek. №2 jáne №7 jylý magıstraldaryna dál osyndaı jóndeý júrgizý úshin qazirgi sátte memlekettik saraptamanyń qorytyndysy kútilip otyr. Al Aqsý qalasynda tórt shaqyrym ishki jeliler jóndeledi.
Pavlodar oblysy
