Fotosýretterdi Pavlodar oblysy О́ńirlik kommýnıkasııalar ortalyǵy usyndy
Almatydaı úlken shahardaǵy ónerdiń tábárigin ala kelgen trýppanyń bul sapary Kereký óńiri úshin úlken oqıǵa bolǵany daýsyz. Ákem-teatrdyń gastroldik saparyna oraı oblys ortalyǵynda brıfıng uıymdastyrylyp, oǵan KSRO Halyq ártisi, Qazaqstannyń Eńbek Eri, M.Áýezov atyndaǵy Qazaq ulttyq drama teatrynyń kórkemdik jetekshisi Asanáli Áshimov, M.Áýezov atyndaǵy Qazaq ulttyq drama teatrynyń basshysy Erkin Jýasbek, atalǵan teatr akteri, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Asylbek Boranbaı, J.Aımaýytov atyndaǵy Pavlodar oblystyq qazaq mýzyka-drama teatrynyń dırektory Arman Temirbek qatysty. Sahna sańlaqtary akterlik oıyn, búgingi kórermenniń talǵamy men teatrdyń keleshegi jaıynda oı-pikirlerin tarqatysty.
Asanáli aǵa tereńnen tolǵanyp, saf ónerdiń ıirimderine qaýǵa tartty.
– Máskeýde, Peterborda, sheteldiń talaı qalasynda saparmen boldyq qoı. Máskeýdiń bir sahnasynda Bernard Shoýdyń áldebir spektaklinde 2 adam ǵana oınaıdy. Úsh jarym saǵatqa sozylatyn qoıylymdy jergilikti jurt japa-tarmaǵaı kórisedi. Al endi bizdiń eldegi kınoteatrlarda «Qyz Jibek» fılmin kórsetseń, jastar 10 mınýttan soń zaldan shyǵyp ketedi. О́zin ıntellıgensııa ókilderi sanaıtyndar barshylyq, alaıda olardy teatrdaǵy kórermender qatarynan tappaı qalasyń. Klassıkalyq qoıylymdardyń teatr repertýarynda kóp nemese az bolýy kórermenderdiń talǵamy men yqylasyna baılanysty. О́kinishke qaraı, búginde kórermenniń deńgeıi tómendep, pás tartyp barady. Buryndary gastroldik saparǵa shyqqanda bir oblysty bir aı aralap, aýdandardyń arasyn jalǵap, el-jurtty qaryq qylatyn edik. Qazir bir óńirge jasalatyn saparymyz bir aptadan da aspaıdy. Teatr ónerinde eki jaq birdeı rahattansa, sol – baqyt. Iаǵnı akter oınaǵan obrazy kórermen júregine jyly tıgenine kýá bolsa, al kórermen kórgen dúnıesinen lázzat alsa. Keıbir sahnalanyp jatqan dúnıeler búginde baıaǵy «Tamashanyń» ar jaq, ber jaǵy bolyp qaldy. Sahnada aıtylǵan sózdiń qudireti men deńgeıi joǵary bolmasa, kórermenniń kelesi joly teatrdy syılap kelýi ekitalaı. Tildi shubarlaý – naǵyz tragedııa, – dep bir toqtady sahna sardary.
M.Áýezov atyndaǵy Qazaq ulttyq drama teatrynyń dırektory, Qazaqstannyń eńbek sińirgen qaıratkeri Erkin Jýasbek ákem-teatrdyń Kereký jerine sońǵy ret 2019 jyly kelgenin atap ótti. Araǵa bes jyl salyp jergilikti teatrsúıer qaýym súıikti akterlerimen taǵy tabysyp otyr.
– 2026 jyly Áýezov teatrynyń qurylǵanyna 100 jyl tolady. Ǵasyrlyq mereıtoıymyzǵa oraı Mádenıet jáne aqparat mınıstrliginiń qoldaýymen eki jyldyq týrnemizdi bastap kettik. Qazaqstandaǵy barlyq óńirdi, sondaı-aq biraz sheteldi aralap shyǵatyn oıymyz bar. Alǵashqy gastrolimiz Jetisý jerinen bastalyp, talaı ulylardyń izi qalǵan Kereký jerin ekinshi saparymyzǵa arnaıy tańdap kelip otyrmyz. Budan soń Shyǵys Qazaqstandy betke alamyz. Qoıylymdarymyzda 50-ge jýyq akter oınaıdy. 30-dan astam tehnıkalyq qyzmetker spektaklderimizdiń tolyqqandy júrýine qyzmet etedi. Sahnalyq dekorasııalarymyz Almaty tórinde qalaı qoıylsa, óńirlerde de tup-týra solaı qurylady. Ertis-Baıan óńirine kelip otyrǵanymyzdyń ekinshi sebebi jergilikti J.Aımaýytov atyndaǵy qazaq mýzyka-drama teatrymen jolǵa qoıylǵan shyǵarmashylyq baılanysymyz arqaý boldy. Bul teatrdyń sońǵy jyldary aty maqtaýly, kórermenge usynyp jatqan dúnıeleri salmaqty. О́tken jyly teatrlar festıvalinde talaı júldeni oljalap, Máskeýdi moıyndatyp qaıtty. Ujym dırektory Arman Temirbek jas ta bolsa, búgingi zaman menedjerligin myqtap meńgergen, – deıdi ákem-teatrdyń basshysy.
Asanáli Áshimov kezinde ózi túsken kınofılmderiniń teń jartysy jer jánnaty – Baıanaýyldyń taý-tasynda túsirilgenin erekshe tebirenispen eske aldy. Sháken Aımanov talaı kınoakterlerdiń juldyzyn jaqqanyn tebirene áńgimelep, Baıanaýyldy shyn máninde «Tuńǵyshtar eli» dep qabyldaıtynyn jetkizdi.
«Otandyq ǵylym men óner, mádenıet pen ózge de salalarda tyńnan túren salǵan tarlandardyń kóbi osy qasıetti topyraqtan túlep ushty. Qanysh Sátbaev, Qanaǵań ózi qurǵan Ǵylym akademııasynyń tuńǵysh prezıdenti, Jumat Shanın tuńǵysh kásibı rejısser, Sháken Aımanov qazaq kınosynyń atasy, Álkeı Marǵulan otandyq arheologııanyń túpqazyǵy atandy. Ǵulama Máshhúr Júsip sııaqty tarıhı tulǵany dúnıege keltirgen topyraq kıeli. Osy ulylardyń kindik qany tamǵan jerde talaı ulttyq kınofılmder túsirildi. О́mirimde ózim túsken kartınalardyń teń jartysy Baıanaýylda órbigen eken. Al endi teatrdaǵy obrazdarymnyń ishinde tuńǵysh rólim, M.Áýezov pen L.Sobolevtiń «Abaı» spektaklindegi Aıdar róli – meniń tólqujatym. Teatr degen akterlerdi shyńdaıtyn laboratorııa. Eń áýeli barlyǵy kádimgi daıyndyqtan bastalady. Akterdiń aıtatyn mátini boıyna sińýi kerek. Eń sońy aıtatyn sózi óz sózine aınalýy kerek. Intonasııa, astarly uǵym degen bar. Baıaǵyda bizdi daıyndaǵan ulylar mynaý ne sóz, bul kim úshin aıtylǵan, bul sóılemdegi eń basty sóz qaısysy dep bizdi mektep muǵalimderinshe tergeýge alatyn. Almatyda meniń akterlik kýrsym bar. Birinshi kýrstan bastap stýdentterge kitap oqytamyn. Sońǵy kýrsqa jetkenshe 10 shaqty romandy túgesip tastaıdy. Sodan jaman bolǵan joq. Kýrsty bitirgen 23 túlektiń 19-y qyzyl dıplommen shyqty. Álgi toptyń arasynda jańadan dramatýrgter, rejısser-ssenarıster paıda boldy. Al kınoındýstrııada mundaı daıyndyq joq. Kósheden kelgen de birden akter bolyp oınap jatyr. Túneýgúni el-jurt jer-kókke syıǵyzbaı maqtap júrgen sońǵy otandyq kınofılmderdiń birin kórdim. Murnymdy kesip alsa da aıtaıyn, kıno emes, kınosymaq dúnıe, rejıssýrasy – nól. Bizdiń deńgeıimiz, qazirgi kınoındýstrııamyzdyń jetken deńgeıi osy. Túneýgúni bireýler «Qyz Jibekti» qaıta túsireıik depti. Ol endi ataqty ulttyq kınomyzdyń brendin paıdalanyp, paıda tabýdy kózdegen bireýlerdiń áreketi dep túıdim. Buǵan deıin de aıtqanmyn, búgin de qaıtalap aıtamyn, qazaq kınosynda áli kúnge shedevr túsirilgen joq», dep baǵa berdi maıtalman akter.
Shynaıy óner – máńgilik. Erkin Jýasbek atap ótkendeı, teatr bul – katarsıs orta. Katarsıs – bul ózin-ózi kórsetý nemese óner týyndylaryn qabyldaý kezinde empatııa úderisinde týyndaıtyn emosııalardy bosatý, ishki qaqtyǵystar men moraldik joǵarylaýdy sheshý úderisi. Qarapaıym tilmen aıtqanda, ózin jan-jaqty kórsete alatyn eń joǵarǵy emosıonaldy lázzat. Osy ortadaǵy, ıaǵnı ómirde bolyp jatqan shynaıylyqty qabyldaý úshin adam teatrǵa barady. Al akterlik ortadaǵy sheberliktiń shyńy ol – shynaıylyq bolyp qala bermek.
Pavlodar oblysy
