Osyǵan baılanysty Serik Shápkenov Mahambet aýdanynyń Taldykól, Saraıshyq, Mahambet, Sarytoǵaı jáne Aqjaıyq aýyldaryndaǵy bógetti nyǵaıtý jumysyn tekserdi. Bul aýdanda 105,8 shaqyrym bóget salynǵan. Degenmen atalǵan aýyldardyń keıbirine tóngen qaýip áli seıilmeı tur. Sol sebepten Atyraý-Oral tasjoly jyryldy. Aldymen Jalǵansaı aýyly mańyndaǵy 56-shaqyrymyn jyrýǵa týra keldi. Sodan soń Saraıshyq aýyly mańyndaǵy 44-shaqyrymy jyrylyp, sý ótkizýdiń qamy jasaldy. Al 19 mamyrda atalǵan joldyń 71-shaqyrymyn tasqyn sý basý qaýpi tóndi. Jol men Jaıyq ózeniniń aralyǵy – shamamen 6-7 shaqyrym.
«Mahambet jáne Aqtoǵaı aýyldarynyń aralyǵyndaǵy jol boıyna mol sý jınaldy. Soǵan baılanysty keshki saǵat 21.05-te arnaıy tehnıkalarmen Atyraý-Oral tasjolynyń 71-shaqyrymy tusyndaǵy bóget ashyldy. Jaıylymdyq alqaptaǵy mol sý tasjoldyń batys jaǵyna jiberildi», dep habarlady oblystyq jedel shtabtan.
Al 20 mamyrda tún ortasynda Mahambet pen Sarytoǵaı aýylynyń aralyǵyndaǵy 5 shaqyrymdyq joldy taǵy da jabýǵa týra keldi. Sebep – Jaıyq ózenimen ór sýynyń kóptep kelýi Mahambet aýylyna qaýip tóndirdi. Soǵan baılanysty sý arnasy baǵytyn burý úshin eki aýyldy jalǵap turǵan jol jyryldy. Mahambet aýdanynyń ákimdiginen málim etkendeı, sol kúni jol tósemin qalpyna keltirý úshin ınertti materıaldar daıyndalǵan. Alaıda sýdyń kóp kólemde kelýi men aǵystyń qattylyǵynan bul jumysty júrgizý múmkin bolmady.
Mahambet aýdanynyń ákimi Qaırat Nurlybaevtyń aıtýynsha, 66 egin alqaby tasqyn sý astynda qalǵan. Tasqyn sýdyń saldarynan mal ósiretin 27 sharýa qojalyǵy zardap shekken. Onyń ishinde óndiristik jylyjaı men balyq ósirý zaýytynyń qurylystary, 1 jylyjaı, 1 eshki sútin óndiretin zaýyt pen 4 demalys orny bar.
«Zardap shekken sharýashylyq ıeleriniń shyǵyny tolyqtaı óteledi. Tasqyn sýdyń deńgeıi tómendep, aǵyny saıabyrlaǵan soń, arnaıy komıssııa qurylady. Komıssııa músheleri sý astynda qalǵan egin alqaptaryna akt jasap, esebin júrgizedi», dedi Q.Nurlybaev.
Onyń deregine súıensek, mal shyǵyny bolmaǵan. О́ıtkeni sý basýy múmkin aýmaqtardaǵy qojalyqtardyń maly aldyn ala bekitilgen qaýipsiz jerge kóshirilgen. Degenmen egin sharýashylyǵymen aınalysatyn – 7, mal sharýashylyǵy baǵytyndaǵy 19 sharýa qojalyǵy zardap shegýi múmkin.
Aýdandyq ákimdiktiń málimetinshe, Esbol aýyldyq okrýginen 1,4 shaqyrym jerde «Syrym» sharýa qojalyǵyna tıesili bir turǵyn úıi bar qystaq sý ortasynda qaldy. Jaıyq ózeninen shamamen 120 metr qashyqta turǵan turǵyn úı jartylaı saman, jartylaı aq tastan salynǵan. Jaıyq ózeni deńgeıiniń kóterilýine baılanysty qystaqtaǵy úı men saraı aınalasyna topyraq úıilip, qum toltyrylǵan qappen bekitilgen. Úıdiń ıesi otbasymen Esbol aýylynda turyp jatyr. Qaýipsizdik maqsatynda turǵyn úı gaz jáne jaryq jelisinen ajyratylǵan.
Beıbarys okrýgine qaraıtyn Taldykól aýyly da sý ortasynda tur. Aýyldyń turǵyndary Atyraý qalasyndaǵy AREK joǵary kolledjinde ashylǵan evakýasııa pýnktine kóshirildi. Qazir bul pýnktte 217 adam turyp jatyr. Onyń deni – áıelder men balalar. Arasynda 9 múmkindigi shekteýli, 138 kámeletke tolmaǵan bala, 8 júkti áıel bar.
Taldykól aýylynda 1985 jyldan beri turǵan Dámeli Tólekenova evakaýasııalyq pýnktke kelinimen, 3 nemeresimen kelipti. Olarǵa eki bólmesi bar bir seksııa berilgen. Bir qyzy da tórt balasymen osynda turyp jatyr.
«Kúıeýim men ulym aýylda qaldy. Olar kúnbe-kún aýyldyń azamattarymen birge kezekshilikke turady. Úsh nemerem 1, 4 jáne 6-synypta oqıdy. Kelinim Jańylsyn aýyldaǵy mektepte matematıkadan dáris beredi. Qazir sabaq onlaın formatta ótedi. Bul pýnktte úsh mezgil tamaǵymyzdy beredi. Dárigerler qan qysymyn ólshep, densaýlyǵymyzdy qadaǵalap otyr. Biraq nemereler «aýyldy saǵynyp, qashan baramyz?» dep júr», deıdi D.Tólekenova.
Taǵy bir taldykóldik turǵyn Venera Júsipova bes balasymen bir seksııada turady. Balalarynyń biri – stýdent, úsheýi mektepte oqıdy. Eń kishkentaıy 1 jastan asqan. Al úlken uly Nurdáýlet Abaı oblysyndaǵy Aıagóz garnızonynda áskerı mindetin ótep júr. Kúzde áskerden oralady.
«Sý tasqynynyń saldary qandaı bolatynyn bala kezimnen bilemin. О́zim Taldykól aýylynda týyp óstim, áli sol aýyldyń turǵynymyn. Meniń de kúıeýim aýylda qalyp, bógette kezekshilikti atqaryp júr. Ákem men sheshem aýylda qaldy. Olar biraz jyl buryn «Satashev B.» jáne «Satasheva A.» sharýa qojalyqtaryn qurǵan edi. Ár sharýa qojalyǵynda 27 gektardan jeri bar. Jyl saıyn 54 gektar alqapqa kókónis jáne baqsha daqyldaryn egip, ónimin aýdannyń, Atyraý qalasynyń jármeńkelerine usynyp júr. Bıyl da egin ekti. Biraq jaqynda 54 gektar alqap tolyǵymen tasqyn sýdyń astynda qaldy», deıdi V.Júsipova.
Zeınetker Sáýlesh Ǵaısına otbasymen 2008 jyly Taldykól aýylynan jer telimin alyp, turǵyn úı salǵan eken. Sol úıge Atyraý qalasynan kóship barypty.
«Taldykólde ulym men kelinim qaldy. Ulym bógetti bekitýge, kezekshilikti atqarýǵa shyǵyp júr. Al kelinim aýylda qalǵan áıeldermen birge bógettiń buzylmaýyn qaraýyldap júrgen azamattarǵa tamaq pisiredi. Meniń qasymda eki nemerem bar. Bárimiz de aýylda qalǵymyz keldi. Alaıda kishkentaı nemerelerdiń qaýipsizdigi úshin keldik», deıdi S.Ǵaısına.
Atyraý oblysy
