Úkimet • 12 Maýsym, 2024

Qant qyzylshasyn ósirýge basymdyq beriledi

160 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Vıse-premer Serik Jumanǵarın Jetisý oblysyna jumys sapary aıasynda egis naýqanynyń qorytyndylarymen jáne shegirtkege qarsy kúres barysymen tanysty.

Qant qyzylshasyn ósirýge basymdyq beriledi

Bıyldyń ózinde oblysta 12,6 myń ga jerge qant qyzylshasy egildi, bul 2023 jylmen salys­tyr­ǵanda 2,6 myń gektarǵa artyq. 2026 jylǵa qaraı egistik alqap­taryn 15 myń ga deıin jetkizý josparlanǵan, bul 2022 jylǵy kórsetkishten 3,6 ese artyq.

Búgingi tańda qunarly jer­lerimen tanymal aımaq egis al­qaptaryn belsendi túrde ke­ńeı­tip jatyr. Munda kóktemgi egis ju­mys­tary tolyq aıaqtaldy: 432,5 myń ga jazdyq daqyldar, 309,3 myń ga dándi daqyldar, 90,4 myń ga maıly daqyldar, 12,6 myń ga qant qyzyl­sha­sy jáne basqa da daqyldar egildi.

Jalpy, bıyl oblysta 2 mln tonna ónim jınaý josparlanyp otyr. Onyń ishinde tek qant qyzylshasy – 550 myń tonna (2023 jyly – 370 myń tonna).

Shegirtke tektes zııankesterge qarsy hımııalyq óńdeý 109 myń ga alańda josparlanǵan. Italııalyq prýsqa qarsy 21,6 myń ga óńdeldi. О́ńdeý jumysyna 17 birlik jerústi tehnıkasy jáne aýyl sharýashylyǵy avıasııasynyń 4 ushaǵy tar­tylǵan. Aýmaqty zertteýmen 136 erikti jáne 76 maman aınalysyp jatyr.

Serik Jumanǵarın qant qyzyl­shasy sebilgen «Hıl­nıchenko jáne K» kommandıttik seriktestiginiń (KS) egis alqabyn tekserdi. Ká­siporyn dándi jáne burshaqty daqyldardy ósirýge maman­danǵan, mal sharýa­shy­ly­ǵymen aınalysady. О́ńdeletin jerdiń jalpy aýdany – 11 000 gektar, onyń 264 gektary – sýarmaly ýchaskeler. Negizgi daqyldar – qant qyzylshasy, soıa, dándi jáne jemshóp daqyl­dary. KS basqarma tóraǵa­synyń orynbasary Aleksandr Hılnıchenkonyń aıtýynsha, mem­leket qoldaýynyń arqa­syn­da olar qyzylsha salasyn is júzinde qaıta damytýǵa qol jetkizgen.

«Byltyr oblys boıynsha ortasha ónim gektaryna 450 sentner qant qyzylshasy bolsa, bizdiń sharýashylyqta ónimdilik gektaryna 700 sentnerdi qurady. Bıyl bizdiń sharýashylyq qant qyzylshasynyń egis alqabyn taǵy 100 gektarǵa ul­ǵaıtty. Biz ótken jyldan kem emes ónim alamyz dep kútip otyrmyz», deıdi fermer.

Serik Jumanǵarın egistik basynda óńirdiń agrarshylarymen kezdesip, olarǵa aýyl sharýashylyǵyndaǵy memleketti qoldaý sharalary týraly baıan­dady. Atap aıtqanda, qant qy­zyl­shasyn óndirýdi qoldaý jónin­de toqtaldy.

«Búginde qyzylsha ósirý óte tıimdi. О́tken jyly biz qant qyzyl­­shasy tuqymyn sýbsıdııalaý normatıvterin jáne óńdeýge tap­sy­rylǵan qyzylsha kólemi úshin kılogramyna 15 teńgeden 25 teńgege deıin arttyrdyq. Zaýyttar satyp alý baǵasyn 15 teńgege deıin kóterdi. Osylaısha, bir tonna qant qyzylshasynyń jalpy quny 40 myń teńgeni qurady. Gektaryna 500 sentner ónimdilikpen fermerdiń tabysy shamamen 2 mln teńgeni quraıdy. Búginde qyzylsha – eń joǵary marjınaldy daqyl», dep atap ótti vıse-premer.

Kezdesý barysynda fermer­lerdiń biri soıa daqylyn satyp alý quny tómen ekenin jetkizdi.

«Bıyl aýyspaly egiste soıa­nyń kólemi úlken. On jyl buryn bizde soıany kılogramyna 180 teńgeden qabyldaıtyn, biraq sol kezde trak­tordyń quny 4 mıllıon teńge bolatyn. Qazir satyp alý baǵasy ózgergen joq, al traktorlardyń quny birne­she ese qymbat. Soıany shetelge qalaı jiberemiz?» dep surady ol.

Serik Jumanǵarın Saýda jáne ıntegrasııa mınıstrligine Aýyl sharýashylyǵy mınıstr­­ligimen birlesip Qytaıǵa soıa ekspor­tynyń múmkindikterin pysyq­taýdy tapsyrdy.

Sondaı-aq Jetisýǵa jumys sa­parynyń birinshi kúni vıse-premer salynyp jatqan kókónis qoı­masyna jáne Iri joba bo­ıynsha jeńildetilgen nesıeniń ar­qasynda óndiris kólemin artty­ratyn, robot­tan­dy­rylǵan saýý júıesin engizetin taýarly-sút fermasyna bardy.

Serik Jumanǵarın sondaı-aq «Aýyl amanaty» baǵdarlamasy bo­ıynsha bıznesti bastaǵan shaǵyn kásip­kerlerdiń jáne otan­dyq bıo­logııalyq taza ty­ńaıt­qyshtar ón­di­rý­shilerdiń ónim­derimen tanys­ty.