Foto:«Atameken» UKP
Jańa Salyq kodeksinde usynylatyn negizgi tásildermen tanysý úshin Qazaqstannyń barlyq óńirinen túrli qaýymdastyq ókilderi men kásipkerler onlaın túrde qosyldy.
«Atameken» Ulttyq kásipkerler palatasy 2022 jyldyń sońynda salalyq qaýymdastyqtar ókilderinen, kásipkerlerden, salyq keńesshilerinen turatyn jumys tobyn qurdy. Kásipkerlerdi keńinen qamtý úshin UKP janynan ekonomıkanyń negizgi sektorlary boıynsha qosymsha salalyq kishi toptar quryldy.
Máselen, bıznes-qaýymdastyq ótken jyly Úkimetke kodekske túzetýler engizý tujyrymdamasyn usyndy. Onda salyq salý rásimderin jeńildetýge, bıznes úshin ákimshilik júktemeni azaıtýǵa jáne ShOB-ke baǵyttalǵan birqatar negizgi ózgeristerge erekshe nazar aýdaryldy.
«Atameken» UKP Basqarma Tóraǵasynyń orynbasary Tımýr Járkenov jańa qujat qurylymy ulttyq palatanyń salyq salý júıesin ońaılatýǵa baǵyttalǵan bastamalaryna negizdelgenine toqtaldy. Negizgi qaǵıda retinde úsh rejımge bólý usynyldy: ózin-ózi jumyspen qamtyǵandar, shaǵyn jáne orta bıznes úshin, sondaı-aq aýyl sharýashylyǵy qyzmetkerleri úshin.
Sondaı-aq Járkenov bıznes qaýymdastyǵyn tolǵandyryp júrgen, qosymsha talqylaýdy qajet etetin birqatar máseleler bar ekenin atap ótti. Ońdy isterdiń biri retinde ol 16-20 paıyzǵa deıin kóterý josparlanǵan QQS mólsherlemesi boıynsha shekti kóterý bastamasynyń joıylýyn atady. Bul kórsetkish 12% sheginde saqtaldy.
UKP-nyń kúsh-jigeri korporatıvtik tabys salyǵy (KTS) normasyn ózgertýge baǵyttaldy. Qadaǵalaıtyn vedomstvolarmen birlesken jumys nátıjesinde naqty saralaý engiziledi. Bul óndiris oryndaryna aıtarlyqtaı kómek bolmaq.
«Qoldaý biryńǵaı jıyntyq salyqtyń bóligi retinde kiristiń 2 paıyzyn tóleý múmkindiginen turady. Qyzmetkerler sanyna shekteý qoıylmaıdy. Qazir bul shekti kórsetkish jylyna 500 mıllıon teńge deńgeıinde qalyp otyr, biraq biz ony 2 mıllıard teńgege deıin kóterýdi usynyp otyrmyz.
Sonymen qatar KTS mólsherlemesi de tómendeıdi. Zańdy tulǵalar úshin jalpyǵa birdeı belgilengen tártipte 10% jáne jeke kásipkerler úshin 5%», dedi Tımýr Járkenov.
Sondaı-aq Azamat Amrın Memleket basshysynyń tapsyrmalarymen sáıkes keletin salyq sanyn qysqartý, salyq jeńildikterin tekserý, ınvestısııalyq áleýetti yntalandyrý, KTS stavkalaryn saralaý sııaqty máseleler boıynsha Ulttyq ekonomıka mınıstrliginiń ustanymyn túsindirdi.
Budan ózge, Salyq kodeksin ázirleý barysynda munaı-gaz sektory, taý-ken-metallýrgııa salasy sııaqty ekonomıkanyń júıe quraýshy salalaryna salyq salý, sondaı-aq otandyq óńdeýshi kásiporyndardyń damý áleýetin yntalandyrý máseleleri qaraldy. Tanystyrylym barysynda shaǵyn bızneske salyq salý máseleleri de kóterildi.
Erjan Birjanov óz baıandamasynda salyqtyq ákimshilendirýdi jańartý jáne salyq organdary tarapynan baqylaýdy barynsha sıfrlandyrý qajettigin atap ótti. Qarjy mınıstrligi Salyq tóleýshilerdiń habarlamalaryn jiberýdiń aǵymdaǵy júıesin qaıta qaraýdy, jekelegen salyq tóleýshiler úshin salyq tóleýdi keıinge qaldyrý (bólip tóleý) jónindegi talaptardy jeńildetýdi jáne kameraldyq baqylaý rásimderin qaıta qaraýdy usyndy. Sondaı-aq Prezıdenttiń tapsyrmasyn iske asyrý aıasynda salyq eseptiliginiń kólemin qysqartý josparlandy.
«Bizdiń qaýymdastyqtyń qyzmeti áleýmettik salaǵa qatysty boldy jáne biz árqashan korporatıvtik tabys salyǵyn jáne qosylǵan qun salyǵyn tóleýden bosatyldyq. Endi olar bizdi 10 paıyz salyq tóleýge mindettemekshi. Bizdiń bıznes sonshalyqty úlken emes. Bul ózgerister jeke mektepterimiz ben balabaqshalarymyzdy jabý qaýpine ákeledi. Bizge birdeı jaǵdaı, birdeı jeńildikter jasalǵanyn qalaımyz», deıdi Qazaqstandyq úzdiksiz bilim berý qaýymdastyǵynyń negizin qalaýshy Maıra Baıdýbekova.
Kezdesýge qatysýshylardyń suraqtaryna memlekettik organ ókilderi tanystyrylymnan keıin jaýap berdi. Solardyń birine jaýap retinde Tımýr Járkenov bul tujyrymnyń Parlamentte áli de ózgeretinin atap ótti. «Atameken» UKP aǵymdaǵy nusqaǵa enbegen bıznes-usynystardy odan ári de qorǵaıdy.
Ulttyq kásipkerler palatasy salyq júıesin jetildirý jáne kásipkerlikti qoldaý boıynsha jumysty jalǵastyrady.
Qyrmyzy JUMAǴALIQYZY,
EUÝ stýdenti