Bizdiń zamanymyzǵa deıingi II ǵasyr men I ǵasyr aralyǵynda ejelgi Qytaıdyń Han dınastııasy kúsheıip, qýatty ımperııa qurǵany málim. El bolyp, etek-jeńin jınaǵan ımperııa patshasy Han Ý-dı kórshiles ǵun, úısin, saq taıpalaryn ózine qalaı baǵyndyrýdyń jolyn qarastyra bastaıdy. Sol kezde Han elinde jylqy tapshy eken de, kórshiles ǵun eli olarǵa eshqashan jylqy bermeıtin kórinedi. Soǵysqa jaraıtyn jylqy izdegen patsha talaı elge elshi attandyryp, qyz berip, qudandalyq qatynas ornatyp, saraıyna jylqy jınatady. Maqsatyn júzege asyrý úshin ámirshi qıturqy aıla-tásilderge de bardy.
«Ámirshiniń túsi» atty bul shyǵarmanyń áýelgi jelisi ejelgi Han eli patshasynyń tús jorytýynan bastaý alyp, sol negizde órbigen qym-qýyt, shytyrman oqıǵalar dáleldi shyndyqtarmen baıandalady.
Ejelgi saýda jolyn (búgingi Jibek joly) alǵash kimderdiń ashqany týraly da tarıhı derekter osy shyǵarmada birshama baıandalady.
Ǵun, úısin, saq jurty ejelgi hýashııaǵa (qytaı) qalaı tótep bergeni de – sol zamannyń tarıhı shyndyǵy. Shyǵarmada satqyndyq, aılakerlik, ańqaýlyq sııaqty minezder de keıipkerlerdiń týabitti bolmysymen aıshyqtalǵan.
Mazmuny mol maǵlumat beretin bul kitaptyń mańyzy zor dep oılaımyz. Tartymdy sıýjeti oqyrman qaýymdy birden qyzyqtyryp, baýrap áketedi. Mysaly «Tús», «Sulý bıe aılasy», «Shaqyrylmaǵan qonaq» syndy taraýshalarda tartysty oqıǵalar tartymdy sýrettelgen.
Oqyrman atalǵan kitaptan jazýshy, aýdarmashy Qalban Yntyhanulynyń tarıhı derekti roman jazýdaǵy qoltańbasyn, izdenisin baıqaıdy. Týyndyda Ejelgi Qytaıdaǵy Han ımperııasynyń b.z.d. II ǵasyr aralyǵynda kúsheıip, qýatty ımperııaǵa aınalǵan kezeńi sýretteledi. Kitapta Qytaı tarıhyndaǵy uly ımperatorlardyń biri bolǵan Han Ý-dıdiń beınesi jan-jaqty ashylyp, onyń kórshiles ǵun, úısin, saq elin baǵyndyrýdaǵy aıla-sharǵysy, qıturqy áreketi kórkemdik shyndyqpen baıandalǵan. Roman avtory oqyrmanǵa qyzyqty oqıǵalardy kórkem shyǵarma talabyna saı shynaıy tarıhı derekter negizinde jetkizedi.
Shalqar Qasekın,
L.N.Gýmılev atyndaǵy EUÝ janyndaǵy
Konfýsıı ınstıtýtynyń ǵylymı qyzmetkeri