Shardara aýdanynyń turǵyny Raýshan Úzdenbaeva bala kútimi boıynsha demalysqa shyqqanyna qaramaı, bir jyldan beri ká-sipkerlikpen aınalysyp keledi. Aǵarǵannan, ıaǵnı aıran-sútten túrli qurt, irimshik, «chechel» sekildi ónim jasaıdy. Kásipker 1 mln 476 myń teńge grant qarajatyna aıran-sút óńdeıtin apparattar satyp alǵan. Sondaı apparattyń biri – birneshe mınýt ishinde aıran pisip maı túsiretin, elektr qýatymen jumys isteıtin kúbi. Buryn kúbi pisýge birshama ýaqyt joǵaltatyn. Kóp jumys qolmen jasalǵandyqtan kúndiz tynbaı eńbek etip, keshke qatty sharshaıtyn. Al elektr qýatymen jumys isteıtin kúbi maı shaıqaǵanǵa jaqsy, áp-sátte aırannan maı túsirip beredi. Qondyrǵyny Túrkııadan arnaıy tapsyryspen satyp alǵan. Memleket usynǵan qoldaýǵa rızashylyǵyn bildirgen kásipker granttyq konkýrsqa qatysýǵa bıznes jobasyn ázirlep, baıqaýda jeńimpaz atanǵanyn aıtady.
Osy kásipti bastamaı turyp R.Úzdenbaeva maqta salasynda, ıaǵnı óńdeý zaýytynda eńbek etken. Biraq tabıǵatynan iskerlikke jany qumar kelinshek dekrettik demalysqa shyqsa da, qarap otyra almapty.
Úıdegi balalardyń qurtty jaqsy kórýi men kún saıyn jınalyp qalatyn aıran-súttiń moldyǵynan ıdeıa týyndap, isti bastaýǵa sebepker bolǵan. Ulttyq taǵam – qurttardy da dástúrli dóńgelek pishinde emes, ártúrli formada jasaıdy. Sonyń ishinde «Bórte qurty» tutynýshylardyń joǵary baǵasyn alǵan. Sonymen birge kásipker irimshikke uqsaıtyn maıdyń tortasyn satady. Raýshannyń qurttary vakýýmdy paketke oralǵan. Ol ónimdi óte uzaq ýaqytqa saqtaýǵa múmkindik beredi. Qurtqa túrli-tústi dámdeýish qosyp, san-alýan túske boıalǵan túrin jasap shyǵaratyn kásipker kelinshektiń ónimderi tek elimizde emes, shetelge de shyǵarylyp jatyr. Áleýmettik jelidegi paraqshasy arqyly jarnamalap, sonaý Birikken Arab Ámirlikteri men Ońtústik Koreıadan tapsyrys alǵan eken. Kásipker ystalǵan qurtty aı saıyn Ońtústik Koreıaǵa jiberip otyratynyn aıtady. Sol sekildi Dýbaıǵa da qurt jiberedi. Jalpy, Raýshannyń qurttaryna tapsyrys berýshi kóp. Endigi kezekte kásipker qazaqtyń maqtanyshy bolǵan ulttyq taǵam – qurtty jan-jaqty nasıhattap, saýdasyn jandandyrmaq.
Shardara aýdanynyń Nálibaı eldi mekeninde týyp-ósken Raýshan Úzdenbaeva bala kezinen aǵarǵannan túrli ónim jasaýǵa qyzyqqan eken. Boıyndaǵy qabilet pen talaby aqyrynda osy kásipke alyp kelgen. Búginde «Raýshan qurttar álemi» fırmasy aıyna myńdaǵan qurt jasap shyǵarady. Oǵan shıkizatty jergilikti kásipkerden alady.
«Iri qara mal baǵatyn kásipker Baqytjan Sermanızovpen kelisimshart jasaǵanbyz. Soǵan saı kásipker shıkizatty, ıaǵnı aıran-sútti úıge jetkizip tastaıdy. Agroqurylym sıyrlarynyń súti sýalǵansha shıkizatty solardan alamyz, ol taýsylǵan soń aýyldyń qara maly bar basqa azamattarynan jınaımyz. Úıde osy tirliktiń bárin jalǵyz ózim atqaramyn. Kishkentaı bópem bar. Oǵan anam qaraıdy. Kúıeýim óńirdegi Qyzylqum maqta óńdeý zaýytynda jumysshy bolyp eńbek etedi. Bes túrli ónim shyǵaramyn. Tabystyń basy quralyp, paıdasyn bere bastady», deıdi kásipker.
Sondaı-aq kásipker súttiń baǵasyn sary maı óndirý arqyly shyǵaryp otyrǵanyn, sonyń nátıjesinde qurt oǵan taza paıda bolyp keletinin aıtady. Aldaǵy ýaqytta taǵy da konkýrsqa qatysyp, 5 mln teńgeniń grantyn utsam ba degen josparyn da jasyrmady. Basqa da qondyrǵylar satyp alyp, óndiris aýqymyn ulǵaıta túspek.
Memlekettik grant kómegimen kásip ashqandar Saryaǵash aýdanynda da kóp. Mysaly, Saryaǵash aýdany, Qurkeles aýyldyq okrýginiń turǵyny, kópbalaly ana Qundyz Irgasheva memlekettik grant qarjysyna asyltuqymdy túıe satyp alǵan. Búginde úı irgesinde shubat satyp, kásibin dóńgeletip otyr. Al Karına Hachıkova aspazdyq baǵytty tańdapty. Memleket qoldaýynyń nátıjesinde jeke kásibin ashyp, unnan jartylaı fabrıkat, túrli ulttyq taǵam ázirleıdi. Táttileri taǵy bar. Aspazdyń dámi til úıiretin asyn jurt talasyp alatyn kórinedi.
«Qamyrdyń barlyǵyn qolmen jaıamyn. Tushparany da qoldan túıemin. Sonda as dámdi shyǵady. Etpen jáne asqabaqpen túıilgen eki túrli manty jasaımyn. Samsa pisirýge arnalǵan daıyn qamyrdy da ázirleımin. О́nimderimdi sýpermarketterge ótkizemin. Tikeleı osy jerden alyp ketetin turǵyndar da kóp. Jalpy, suranys jaqsy. Byltyr memlekettik grantqa ıe bolyp, ol qarajatqa ashanaǵa qajetti tońazytqysh, muzdatqysh taǵy da basqa qajetti dúnıeler aldym», deıdi grant ıegeri.
Aspaz aýyl jastaryna da qol ushyn sozyp, táttiler pisirip, qamyr jaıýdy úıretip júr.
«Mektepten qaıtqan oqýshy qyzdar ashanama kelgende «maǵan da úıretińizshi» dep qolqa salyp jatady. Árıne, bilgenimdi nege úıretpeske? Qyz bolǵan soń as pisirýdi, qamyr jaıýdy mindetti túrde bilýi kerek», deıdi kásipker Karına.
Aıta ketelik, ótken jyly Saryaǵash aýdanynda 150 azamatqa jańa bıznes ıdeıalarǵa qaıtarymsyz grant berilse, bıyl 145 azamatqa grant berý josparlanyp otyr.
Túrkistan oblysy
