Foto: Aqorda
Prezıdent, eń aldymen, Ulan-Batyrǵa memlekettik saparmen kelýge shaqyrǵany úshin Ýhnaagıın Hýrelsýhqa shynaıy rızashylyǵyn bildirip, bul sapardyń mán-mańyzy erekshe ekenin jetkizdi.
«Mońǵolııa – aımaqtaǵy mańyzdy kórshimiz. Biz bir-birimizge tilektespiz. Bizdiń tarıhymyz, rýhanı jáne mádenı qundylyqtarymyz – ortaq. Búgingi kezdesý qazaq tarıhynda aıryqsha oryn alatyn Joshy ulysynyń 800 jyldyǵymen tuspa-tus kelip otyr. Munyń eki halyq úshin sımvoldyq máni zor. Sońǵy jyldary qazaq-mońǵol qatynastary qarqyndy damyp keledi. Berik tatýlyqqa negizdelgen yntymaqtastyq strategııalyq seriktestikke ulasty. Biz Prezıdent Hýrelsýh myrzamen birge arnaıy deklarasııaǵa qol qoıdyq. Bul qujat eki eldiń dostyǵyn nyǵaıta túsedi. Túrli saladaǵy tıimdi baılanystardy damytýǵa tyń serpin beredi», dedi Memleket basshysy.
Qasym-Jomart Toqaev taraptar saýda-ekonomıkalyq jáne mádenı-gýmanıtarlyq yqpaldastyqty tereńdetý jóninde ýaǵdalasqanyn aıtty.
Eki el úkimetterine birlesken kásiporyndarǵa qolaıly jaǵdaı jasaý jóninde tapsyrma berilgen. Sonymen qatar Qasym-Jomart Toqaev aımaqaralyq alys-beristiń áleýetin utymdy paıdalanǵan jón dep sanaıdy.
«Jalpy, kelissózder óte tabysty ótti deýge tolyq negiz bar. Atap aıtqanda, ekonomıkalyq qarym-qatynasty jandandyrýǵa kelistik. Qazaqstan men Mońǵolııa Azııadaǵy iri elder sanatynda. Sondyqtan ózara saýda aınalymy aýqymdy bolýǵa tıis. Byltyr saýda-sattyq kólemi 150 mıllıon dollarǵa jýyqtady. Bul kórsetkishti kóp uzamaı 500 mıllıon dollarǵa deıin jetkizý josparda bar. Ol úshin alys-beristegi taýar túrin kóbeıtý kerek. Sondaı-aq ekonomıkalyq yqpaldastyqty tejeıtin kedergilerdi joıý qajet. Eki el úkimeti naqty sharalardy qabyldaıdy. Búgin Saýda-ekonomıkalyq baılanysty arttyrý jónindegi jol kartasyna qol qoıdyq», dedi Prezıdent.
Memleket basshysynyń aıtýynsha, eki el delegasııasy aýyl sharýashylyǵy, óndiris, kólik-logıstıka jáne energetıka salasyna qatysty nátıjeli kelissóz júrgizgen.
«Qazaqstanda mal aýrýlaryna qarsy vaksına shyǵarýǵa múmkindik bar. Osy oraıda, aldaǵy ýaqytta Mońǵolııada vaksına óndirisin ashýǵa kelistik. Sonymen qatar jańa tehnologııany, qazba baılyqty birlesip ıgerýge toqtaldyq, ınvestısııa máselesin talqyladyq. Men Qazaqstannyń elektrondy úkimet, kıberqaýipsizdik jáne ǵarysh salasyndaǵy jetistikterine toqtaldym. О́zderińizge málim, elderimizde tabıǵı resýrs mol. Temir, fosfat, boksıt jáne basqa da sırek kezdesetin mıneral kenishterin barlap, ıgerý úshin birlese jumys isteımiz. Qazaqstan kásipkerleri Mońǵolııanyń taý-ken salasyn zertteýge daıyn. Kelissózder barysynda kólik-logıstıka máseleleri týraly áńgimelestik. Halyqaralyq dálizderdiń básekege qabiletin arttyrý – mańyzdy mindettiń biri. Ol úshin eki el arasyndaǵy jáne basqa memlekettermen kólik qatynasyn jetildirý qajet. Sonda elderimizdiń aýmaǵy arqyly tasymaldanatyn júk kólemi ulǵaıa túsedi. Transkaspıı baǵyty men Soltústik-Ońtústik dálizin tıimdi paıdalaný mańyzdy», dedi Prezıdent.
Bul rette Memleket basshysy keshe Ulan-Batyrda ótken Iskerlik keńestiń alǵashqy otyrysynda kásipkerler aýqymdy kommersııalyq kelisimsharttarǵa jáne ózge de qujattarǵa qol qoıǵanyna nazar aýdardy.
Eki el úkimetterine birlesken kásiporyndarǵa qolaıly jaǵdaı jasaý jóninde tapsyrma berilgen. Sonymen qatar Qasym-Jomart Toqaev aımaqaralyq alys-beristiń áleýetin utymdy paıdalanǵan jón dep sanaıdy.«Búginde Astana men Ulan-Batyr arasynda baýyrlastyq baılanys ornaǵan. Osyndaı baılanysty basqa da aımaqtar arasynda damytý mańyzdy. Mońǵolııadaǵy qazaq dıasporasy – berik dostyqtyń altyn kópiri. Qandastarymyzǵa qamqor bolyp júrgen Mońǵolııa basshylyǵy men halqyna alǵys aıtamyz», dedi Qasym-Jomart Toqaev.
Memleketter basshylary ǵylym men bilim, mádenıet salasyndaǵy yntymaqtastyqqa erekshe mán berip, jastardyń qarym-qatynasyn arttyra túsetin tyń bastamalardy talqylaǵan.
«Mońǵol jastary úshin Qazaqstannyń joǵary oqý oryndarynyń esigi ashyq. Sondaı-aq ǵalymdarymyz ben zııaly qaýym ókilderin ortaq tarıhymyzdy birlese zertteýge shaqyramyn. Osy mańyzdy qadamdar eki eldiń ósip-órkendeýine yqpal etedi dep senemin», dedi Memleket basshysy.
Memleket basshysynyń aıtýynsha, Qazaqstan men Mońǵolııa halyqaralyq jáne aımaqtyq deńgeıde tyǵyz baılanys ornatqan ári kóptegen ózekti máselege qatysty ustanymdary uqsas.
«Jahandyq jáne aımaqtyq qurylymdar aıasynda yqpaldastyǵymyz damyp keledi. Ásirese, Azııadaǵy yntymaqtastyqty nyǵaıtýǵa nazar aýdardyq. Qazir geosaıası jaǵdaı kúrdeli. Sondyqtan Birikken Ulttar Uıymy jáne basqa da halyqaralyq qurylymdar aıasynda ózara qoldaý kórsetip, konsýltasııa ótkizý mańyzdy. Biz ekijaqty jáne kópjaqty qarym-qatynasty damyta beremiz. Mońǵolııanyń Eýrazııa ekonomıkalyq odaǵymen Erkin saýda kelisimin jasaý nıetin qoldaımyz», dedi Prezıdent.
Mońǵolııa Prezıdenti Ýhnaagıın Hýrelsýh qazaq pen mońǵol baýyrlas halyqtar ekenin, olardy ejelden tarıhı, mádenı jáne rýhanı muralar biriktiretinin atap ótti.
«Sizdiń memlekettik saparyńyz barysynda eki eldiń dástúrli dostyq qarym-qatynasyn odan ári keńeıtý jáne damytý jóninde tarıhı sheshim qabyldadyq. Bul Mońǵolııa men Qazaqstannyń yntymaqtastyǵyn strategııalyq seriktestik deńgeıine kóterýge múmkindik beredi. Atalǵan aıtýly oqıǵa ózara baılanystarymyzdyń jańa kezeńine jol ashady. Qazaqstan Respýblıkasy – Mońǵolııamen strategııalyq seriktes elge aınalǵan Ortalyq Azııadaǵy alǵashqy memleket. Buǵan qýanyshtymyz. Bizdiń resmı kelissózderimiz jyly ári iskerlik sıpatta tabysty ótti. Osy oraıda 30 jyldaǵy jetistikterimizdi qorytyndyladyq. Yntymaqtastyǵymyzdy jańa mazmunmen baıytý, aldaǵy ýaqytta baılanystardyń barlyq salasyn keńeıtý jóninde nátıjeli pikir almastyq. О́zara yqpaldastyqtyń perspektıvasyn, basymdyqtary men jol kartasyn birge aıqyndadyq», dedi Ýhnaagıın Hýrelsýh.
