Kollajdy jasaǵan – Záýresh Smaǵul, «EQ»
Alkılat óndirisi otyn salasyn ekologııalandyrý jolyndaǵy mańyzdy qadam bolmaqshy. Alkılat – benzınniń joǵary oktandy komponenti, ol benzınniń qasıetterin edáýir jaqsartýǵa jáne atmosferaǵa kómirqyshqyl gazy men ýly zattardyń shyǵarylýyn azaıtýǵa múmkindik beredi. Joba jańa tehnologııalyq kásiporyndy quryp qana qoımaı, munaı óńdeý tereńdigin arttyrý barysyndaǵy tıimdi sheshimderdiń birine aınalady.
«Búginde elimizde alkılat óndirisi joq. Al jobany iske asyrý K-5 (Eýro-5) eń qatań ekologııalyq standarttaryna jaýap beretin joǵary sapaly otyn óndirý jolyndaǵy mańyzdy qadam bolady. Ári ol Qazaqstan men taıaý shet memleketterdiń naryǵyn ushaq jáne kólik otynyna arnalǵan ekologııalyq taza joǵary oktandy komponentpen qamtamasyz etedi», deıdi jobany júzege asyrýshy «Intertrans c. A.» JShS bas dırektory Murat Qudııarbek.
Zaýyt qurylysy kezeńinde 500-den astam jumys orny, al negizgi óndiristi paıdalaný kezeńinde 125 turaqty jumys orny qurylady. Bul Ertis-Baıan óńiriniń turǵyndaryn jalaqysy joǵary eńbekpen qamtýǵa, jergilikti ınfraqurylymdy jaqsartýǵa yqpal etedi.
Jobanyń aldyn ala jalpy quny 35 mlrd teńgeni quraıdy. «Qazaqstannyń Damý banki» AQ men «Intertrans C. A.» JShS arasynda kredıttik jeli ashý týraly kelisim jasalǵan.
Mamandardyń sózinshe, alkılatty oktandy arttyratyn komponent retinde paıdalanýǵa kóshý – ekologııalyq jaǵdaıdy jaqsartý jónindegi mindetterge ǵana emes, sonymen birge turaqty damý maqsattaryna qol jetkizýdegi ońtaıly sheshim. Otandyq munaı óńdeý zaýyttary búginde N-metılanılın jáne metıl-tret-býtıl efıri (MTBE) sııaqty oktandy arttyratyn komponentterdi paıdalanady.
Degenmen olardyń qoldanylýynda birqatar shekteý bar. Atap aıtqanda, N-metılanılın ýly, azot oksıdteriniń shyǵarylýyna yqpal etedi, otynnyń korrozııasyn arttyrady jáne qozǵaltqyshtardyń tozýyn tezdetedi. MTBE oktan sanyn ulǵaıtady, alaıda ol janý kezinde ýly zattardyń paıda bolýyna yqpal etedi.
Sondyqtan alkılat zamanaýı jáne ekologııalyq taza sheshim retinde quptalyp otyr. Nátıjesinde, kólik otyny óndirisi barysynda kómirqyshqyl gazynyń, azot oksıdteriniń jáne kanserogenderdiń shyǵaryndylary azaıyp, otynnyń sapasy qamtamasyz etiledi. Ekinshi turǵydan, ol benzınniń totyǵýǵa tózimdiligin arttyryp, benzındi saqtaý merzimin uzartady eken.
Pavlodar oblysy
