Qyzmetkerler men eriktilerdiń erligi men kásipqoılyǵynyń arqasynda adam ómirin saqtaý, mal-múlikti qorǵaý baǵytyndaǵy jumystar júıeli júrgizildi. Sý tasqynynyń zardaptaryn joıý jónindegi is-sharalar da abyroımen atqaryldy. Sonyń nátıjesinde qıraǵan baspanalardyń ornyna jańa úıler salyndy. Sý tasqynynan zardap shekken otbasylarǵa barlyq qajetti kómek kórsetilip, úıinen aıyrylǵandar jańa baspananyń kiltine ıe boldy.
Eldegi sý tasqyny kólemi jaǵynan sońǵy 80 jyldaǵy eń iri tabıǵı apat. Qutqarýshylar men kúshtik qurylymdar, eriktiler men jergilikti jurtshylyq el bolyp jumyla kirisken jumystyń nátıjesinde birqatar eldi mekenderdiń sý basýyn aldyn alý múmkin boldy. Tabıǵı apattyń alǵashqy kúnderinen bastap Ulttyq eriktiler jelisi belsendilik tanytty, 50 myńnan astam erikti azamat qaıyrymdylyq kerýenderin uıymdastyrýǵa belsene atsalysty.
Qazaqstan halqy Assambleıasynyń «Júrekten júrekke» aksııasy qaıyrymdylyq kómekke erekshe úles qosty. Forbes tizimine engen 18-ge jýyq iri kompanııalar men kásipkerler buzylǵan-búlingen úılerdi, bıznesti qalpyna keltirý jumystaryn júrgizýge kiristi. Sonymen qatar olar zardap shekkenderge kómek kórsetý maqsatynda ár óńirge jumyldyryldy.
Úkimet shilde aıynda alapat sý tasqynynan keıin shaǵyn jáne orta bıznestiń múlikke qatysty shyǵyndaryn óteýge óz rezervinen 12 mlrd teńgeden astam qarjy bólý týraly qaýly qabyldady.
Resmı derekke sáıkes, elde bolǵan aýqymdy sý tasqynynan zardap shekken 7 393 otbasy baspanaly boldy. Onyń ishinde 5 313 nysan satyp alyndy, 2 080 úı jańadan salyndy. 9 147 ótinish berýshige jalpy kólemi 53,5 mlrd teńge turǵyn úıdi jóndeýge, qaıta qalpyna keltirýge ótemaqy berildi. Sonymen qatar 34 247 otbasyna 12 627,7 mln teńge 100 AEK mólsherinde birjolǵy ótemaqy tólendi. Sý shaıyp ketken turmysqa qajetti zattaryn satyp alýǵa 21 880 otbasyna 150 AEK kóleminde, 9 994 mln teńge qosymsha tólem jasaldy.
Sý tasqynynan keıin salada kóptegen ózgeris boldy. Máselen, bıyl elimizdiń sý resýrstaryn basqarý júıesin reformalaýda eleýli qadam jasaldy. Bul ózgerister sýdy turaqty, tıimdi paıdalanýǵa, sondaı-aq klımattyń ózgerýi jaǵdaıynda qaýipsizdikti qamtamasyz etýge baǵyttaldy. Elimizdiń sý sharýashylyǵy nysandary sýdy ótkizý mindetin oıdaǵydaı oryndady. Sýdy ekojúıeler men aýyl sharýashylyǵyna baǵyttaı otyryp, sý qoımalaryn toltyrýǵa múmkindik berdi. Eger ótken jyly sý qoımalarynan jalpy sý jiberý búkil sý tasqyny kezeńinde shamamen 13 mlrd tekshe metrdi qurasa, bıyl 1 aıda sý qoımalarynan jalpy sý jiberý kólemi 36 mlrd tekshe metrdi qurady. Bul da bolsa sý tasqynynyń aýqymdylyǵyn kórsetedi. Bıyl elimizde tuńǵysh ret Májilis jańa Sý kodeksiniń jobasyn birinshi oqylymda maquldady.
«Qujatqa sýdyń zııandy áseriniń aldyn alýǵa, onyń ishinde jerústi sý nysandaryn qalpyna keltirýge, sý tasqynynan qorǵaýdyń ınjenerlik júıelerin qurýǵa baǵyttalǵan normalar engiziledi. Kodeks 121 baptan, 14 taraýdan, 6 bólimnen turady. Osy zańnama jobasy aıasynda 4 kodekske, 9 zańǵa ózgerister men tolyqtyrýlar engiziledi», deıdi Sý resýrstary jáne ırrıgasııa mınıstri Nurjan Nurjigitov.
Resmı málimetke sáıkes, sý tasqyny bastalǵannan beri barlyǵy 12 086 turǵyn úı men 22 723 saıajaı sý astynda qaldy. Buǵan qosa mal-múlki sýǵa ketip, bıznesi zardap shekkender de bar. Degenmen ornynda bar ońaldy. Úkimet halyqqa bergen ýádesi tolyqtaı oryndaldy deýge negiz bar. Qyrkúıek-qazan aılaryna deıin barlyq zardap shekken turǵyndar qalypty tirlikterine qaıta oraldy. Qıyndyq artta qaldy. Tek munyń saldary sabaq bolyp, saqtyq, aldyn alý amaldary jetildirile berýi kerek.
