Talbesik • 24 Qańtar, 2025

Jaǵaltaı

55 ret
kórsetildi
1 mın
oqý úshin

Jaǵaltaı (Falco subbuteo) – óz aldyna birtekti qus. Onyń jaratylysy lashynǵa uqsaıdy. Biraq lashynnan kishirek. Tús-reńine baılanysty: qara jaǵaltaı, quba ja­ǵaltaı, sur jaǵaltaı dep bóline­di.

Jaǵaltaı

Qusbegiler saıatshylyqqa kóp qol­danady. Usaq qustar jáne qosme­kendilermen qorektenedi. Suńqar tuqymdastar ishinde eń ushqyry, jemin aýada ushyp júrip aýlaıdy. Qolǵa tez úırenedi. Túr-túsi jaǵal, baýyry ala bolǵandyqtan jaǵaltaı atanǵan. Iаǵnı arqa tusy qara, baýyrynda ashyq qońyr teńbil jolaǵy bar. Qazaq qusbegileri jaǵaltaıdyń úsh túri bar dep esepteıdi. Bul úsh túrli jaǵaltaıdyń qaı zatynan bolsa da, qyran shyqpaı qoımaıdy. Kóp jaǵ­daıda shúregeı úırek, tarǵaq, bul­dyryq, bódene, qanshyr, torǵaı aýlaıdy.

Jaǵaltaıdyń ortasha dene turqy – 33–35 sm, salmaǵy – 170–350 gramm. Qanatynyń uzyndyǵy – 270 mm. Mekıeni men qorazynyń túsi bir-birine uqsas. Jyl qusy. Qazaq dalasyna sáýirdiń aıaǵynda ushyp kelip, uıasyn aǵash basyna salady. Kóbinese basqa qustardyń eski uıasyn paıdalanady. Maýsym-shilde aılarynda 2–5 jumyrtqa salady. Ony mekıeni men qorazy kezektesip 28 kúndeı basady. Balapandary 30–35 kúnde uıadan ushady. Qazan aıynyń basynda jyly jaqqa ushyp kete­di.

 

Sońǵy jańalyqtar