Kitaphana • 23 Sáýir, 2025

Kemeldený keńistigi

30 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetiniń ǵylymı kitaphanasy osy kúni tek oqý ornynyń ǵana emes, Astana qalasynyń da tanymal ári kórikti ortalyqtarynyń biri. El aýzynda «Otyrar kitaphanasy» atalyp ketken bul oryn – stýdent pen professor, izdenýshi men oqytýshy, qala turǵyny men qonaqtar bas qosatyn mádenı-ǵylymı keńistik. Qazir ýnıversıtet kitaphanasy 1,5 mıllıonnan astam kitap qorymen, zamanaýı elektrondy bazasymen ári keń kólemdi oqý zaldarymen erekshelenedi.

Kemeldený keńistigi

Ýnıversıtet kitapha­nasynyń irgetasy 1962 jyly qalanǵan. 1996 jyly 23 mamyrda Selınograd pedagogıkalyq ınstıtýty men Selınograd ınjenerlik-qurylys ınstıtýtynyń birigýine baılanysty L.N.Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ýnıversıteti qurylyp, olardyń kitaphanalary da birik­ken. Sodan beri bul mekeme oqý ornynyń zııatkerlik áleýetin arttyryp, elimizdiń bilim berý keńistiginde erekshe orny bar, maz­muny baı, múmkindigi mol ǵy­lymı kitaphana retinde qalyp­tasty.

Kitaphana dırektory Baqyt­jan Ásetildáulynyń aıtýynsha, ýnıversıtet kitaphanalarynyń úsh negizgi maqsaty bolady. Bi­rin­shisi – oqý úderisin sapaly oqýlyqtarmen qamtamasyz etý. Ekin­shisi – arnaıy ádebıetter arqy­ly ǵylymı zertteý jumys­taryna qoldaý kórsetý. Úshinshisi – stýdentterdiń rýhanı-mádenı turǵydan ósýine qolaıly jaǵdaı jasaý.

«Oqytýshylar men stýdent­terdiń suranysy negizinde kitap­tar satyp alynyp, qor jyl saıyn jańaryp otyrady. Ýaqyt talabyna saı qazir sıfrlyq júıege basa nazar aýdaryp otyrmyz. Máselen, keıingi jyldary qarajattyń basym bóligi elek­trondy resýrstardy satyp alý­ǵa jumsaldy. Ýnıversıtet 26 otandyq jáne sheteldik elektrondy kitaphana bazasymen jumys isteıdi. Olardyń ishinde ǵylymı jýrnaldar, maqalalar, dıssertasııalar men monografııalar bar. Bul júıe stýdentterge 24/7 formatynda qyzmet kórsetip, bilimge qashyqtan qol jetkizýge múmkindik beredi. Kitaphanamyzda elektrondy katalogteý jumysy da jetildirilgen. Árbir kitaptyń avtoryn, shyqqan jylyn, taqyrybyn tııanaqty jazamyz. Sonyń arqasynda qajetti basylymdy birneshe sekýndta tabýǵa bolady. Sonymen qatar ár stýdentke jeke logın berilip, kitap oqý statıstıkasy baqylanyp oty­rady. Sıfrlyq júıege kósh­kendikten, burynǵydaı uzyn-sonar kezekke turýdyń da qajeti joq», dedi B.Ásetildáuly.

Qazir kitaphana tańǵy 09:00-den keshki 23:00-ge deıin jumys isteıdi. Oqyrmandarǵa qyzmet kórsetetin 830 oryndy 10 oqý zaly, 150 kompıýtermen jabdyqtalǵan 2 elektrondy zal, 2 abonement pen 2 kovorkıng aımaqtary bar. Erekshe qajettiligi bar stýdentterge de arnaıy jaǵdaı ja­salǵan. Qozǵalysy shekteýli, kórý nemese estý qabileti tómen oqyrmandarǵa úıine deıin kitap jetkizý qyzmeti qarastyrylǵan. 

Osy kitaphananyń taǵy bir maqtanar tusy – sırek kitaptar men qoljazbalar qory. Munda belgili tulǵa­lardyń túpnusqa eń­bekteri saqtaýly tur. Akade­mıkter Á.Marǵulan, M.Qara­taev, S.Qırabaev, jazýshy S.Be­galın, professorlar T.Kákishev, O.Nur­maǵambetova, A.Seı­dimbek, T.Jurtbaı jáne taǵy basqa ǵylym men máde­nıet qaıratkerleriniń qol­jazbalary bar. Jýyrda ǵana Qazaq onomastıkasynyń teorııalyq negizin qalaǵan ǵalym Telǵoja Januzaq óziniń ómir boıy jınaǵan 800-den astam qundy kitabyn ýnıversıtet kitaphanasyna syıǵa tartyp, arnaıy onomastıkalyq qor ashyldy. Munda, tipti kóne shaǵataı tilindegi jazbalardan bas­tap, Alash qozǵalysyna qatys­ty muraǵattyq materıaldar da bar. 

Kitaphana búginde tek kitap berýmen ǵana shektelmeıdi. Munda «Web of Science», «Scopus», «Springer», «Elsevier» sııaqty bazalarmen jumys isteı alatyn mamandar bar. Olar zertteýshilerge ǵylymı jarııalanymdardy izdeýden bastap, h-ındeks pen avtor­lyq profıl qurýǵa deıin kómek kórsetedi.

Bilim men ǵylymnan bólek, ýnıversıtettiń úshinshi mıssııasy – qoǵammen baılanys. Osy baǵytta kitaphana túrli formattaǵy kezdesýler uıymdastyrady. Bul – ýnıver­sıtetti tek oqý orny emes, mádenı-rýhanı ortalyq retinde tanytady. Budan bólek, kitaphanada aǵylshyn tilin úı­renýge arnalǵan arnaıy orta qalyptasqan. Munda tek kitap oqyp qoımaı, túrli taqyryptaǵy kezdesý-klýbtarǵa qatysyp, tájirıbe jınaýǵa bolady.

Kitaphana – tek ǵımarat emes, onyń júregi – kitaphanashy. Bul mamandyqty paıda kózi úshin emes, shyn nıetpen, júrek qalaýymen ǵana tańdaıdy. Kóptegen qyzmetker osy jerde eńbek jolyn bastap, zeınetke de osy mekemeden shyqqan. Rasymen, mundaı turaqtylyq pen adaldyq – naǵyz kásibı jankeshtilik.

Eýrazııa ulttyq ýnıversı­tetiniń ǵylymı kitaphanasy –  ǵylym men mádenıettiń, tarıh pen tehnologııanyń toǵysqan orny. Munda ár oqyrman ózin izdenýshi, zertteýshi, oılanýshy retinde sezinedi. Sondyqtan onyń áseri birden baıqalmaýy múmkin, biraq kitap pen kitaphana ortasy adamdy jan-jaqty ósiredi.

Sońǵy jańalyqtar