Aımaqtar • 21 Mamyr, 2025

Kórtoǵaıdaǵy aspakópir

40 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Elimizde týrızm jyl saıyn qarqyndy damyp keledi. Ár óńirde ártúrli týrıstik nysandar salynyp jatyr. Solardyń biri – Almaty ob­lysynyń Kegen aýdanyndaǵy Kórtoǵaıda salynyp jatqan as­pakópir.

Kórtoǵaıdaǵy aspakópir

Osy qurylystyń ataýyn ár­kim árqalaı ataı bastady. Soǵan oraı alýan pikirtalas ta kóbeıdi. Kóbi ınvestorlardyń «Cher­nyı kanon» degen ataýyna qarsy. Keıbir qazaq «Kórtoǵaı» degen tarıhı ataýdyń orysshaǵa týra aýdarmasynan qashqaqtaıdy. Keıbiri jańadan «Qara shatqal» degen jasandy aýdarma ataýdy usynbaq bolady.

Osy aýdannyń perzenti ári jýr­nalıst-ǵalym retinde mynadaı usy­nysym bar: HH ǵasyrdyń basyna deıin Kórtoǵaıdyń qysań-qypsaǵaıla­ryn­da «Báıtiktiń aspakópiri», «Qor­jyn­baı­dyń aspakópiri» degen kópir­ler bolǵan. Bul kópirler el jaılaý­dan qystaýǵa nemese qystaýdan jaılaý­ǵa kóship bara jatqanda ýaqytsha paı­dalanylǵan. Keńes ókimeti kelip jappaı ujymdastyrý jáne baılardy kámpeskeleý naýqanynda ol kópirler de, kópirdi jasaǵandar da tarıh sahnasynan ysyryldy. Ýaqyt óte kele «aspakópir» degen ataýlar umytyldy da, «Kórtoǵaı» ataýy halyq jadynda qaldy.

«Kór» degen sóz biz oılap júrgendeı tek «mola» degen maǵynada qoldanbaǵan. Onyń túrk tilderinde osyǵan mándes «zaǵıp», «soqyr», «qarańǵy» degen de nusqalary bar. Demek biz aıtyp, qoldanyp júrgen «kór» degen sóz «eshteńe kórinbeıtin jer» degen de uǵym bildiredi. Olaı bolsa «Kórtoǵaı» degen toponımdi «mola toǵaı» degen maǵynada emes, «eshteńe kórinbeıtin qarańǵy qalyń toǵaı» degen maǵynada qoldanýymyz jáne ózgelerge de osylaı túsindirýimiz qajet.

Sóıtip, baıyrǵy tarıhı jer ataýyn negizge alyp, «Kórtoǵaı aspakópiri» degen ataýdy jergilikti halyqtyń qalaýy retinde qoldanysqa engizgenimiz jón dep bilemin.

 

Saǵatbek MEDEÝBEKULY