Sýretti túsirgen – Jumabaı Musabekov
«Ǵalym» sharýa qojalyǵynda óz tájirıbesinde birinshi ret maıly zyǵyr daqylyn ósirip otyr. Buǵan deıin júgeri, soıa, arpa, bıdaı ósirýge beıimdelgen sharýashylyq aýyspaly egis alqabyn damytýdy qolǵa aldy.
«Zyǵyrdyń agrotehnıkasyn, tuqym naryǵyn zertteı otyryp, biz «ortasha Lırına» sortyn otyrǵyzdyq. Bul óte ónimdi, quramynda maıy kóp sort. Ár gektarynan 20-25 sentner alamyz, al maıdyń mólsheri keminde 50% bolady dep kútip otyrmyz. Aımaq aýmaǵynda maıly daqyldardy qaıta óńdeıtin birneshe kásiporyn bar ekenin eskersek, shıkizatty ótkizýde qıyndyq týyndamaıdy. Aldyn ala kelisimder jasasyp ta qoıdyq. Sonymen qatar zyǵyr dándi daqyldardyń aýyspaly egisine de paıdaly», deıdi qojalyq basshysy Ǵalym Rahmetqalıev.
Aýdannyń Almaly aýylyndaǵy «Jumaǵalı» sharýa qojalyǵynyń egistikterinde de kóktemgi dala jumystary qarqyndy júrip jatyr. Sharýashylyqta egistik te, mal ósirý de qolǵa alynǵan. Munda 537 bas iri qara, 600 bas usaq mal jáne 630 jylqy ósirilip otyr.
«Bıyl jazdyq arpa, kúnbaǵys, birinshi ret qant qyzylshasyn septik. Ázirge qyzylshany 38 gektardan bastap otyrmyz. Kelesi jyly ulǵaıtý josparymyzda bar, óıtkeni bul tabysty daqyl, ári osy daqyldy ósirýshilerge memlekettik qoldaý kórsetiledi. «Konvıza Smart» joǵary ónimdi tuqymyn seýip jatyrmyz. Sharýashylyǵymyzda qajetti aýyl sharýashylyǵy tehnıkasy bar. Degenmen ótken jyly aýdanda servıstik-daıyndaý ortalyǵyna arnap satyp alynǵan zamanaýı tehnıka úlken kómek boldy, osy tehnıkalardyń qyzmetterin paıdalanyp otyrmyz. Mysaly, pnevmatıkalyq sepkishtiń artyqshylyǵy sol, avtopıloty bolǵandyqtan onyń jyldamdyǵy jaqsy, onymen kúndiz de, túnde de jumys isteı alasyz. Osy tehnıkanyń kómegimen bir kúnde 30 ga jer egýge bolady», deıdi sharýashylyq basshysy Egemen Jumaǵalı.
Oblystyq aýylsharýashylyq basqarmasy basshysynyń orynbasary Bahtııar Shampıkovtiń aıtýynsha, egis alqaptaryn ártaraptandyrý aıasynda bıdaı 2,9 myń gektarǵa, qant qyzylshasy 1,5 myń gektarǵa, dándik júgeri
1,1 myń gektarǵa qysqarady. Al arpa, maıly daqyldary, kartop, kókónis-baqsha daqyldar ulǵaıady. Kóktemgi dala jumystarynyń jospary boıynsha 127 myń gektarda ylǵal jabý jumysy júzege asty. 136,9 myń gektardy tyrmalaý, 246,8 myń gektar jer jyrtý, 373,8 myń gektarǵa jazdyq daqyldar sebý jumystary qolǵa alynǵan.
Bıyl mıneraldyq tyńaıtqyshtardy qoldaný kólemi 58,8 myń tonnaǵa deıin ulǵaıtylǵan. О́tken jyly bul kórsetkish 49 myń tonna bolǵan. Sharýalar 29,6 myń tonna tyńaıtqysh satyp aldy. Al qoımadaǵy qorda 5,3 myń tonna mıneraldy tyńaıtqysh bar. Kóktemgi dala jumystaryna 5,5 myń tonna arzandatylǵan dızel otyny bólingen. Naýryz aıyna qarastyrylǵan 960 tonna dızel otynynyń 660 tonnasy sharýalarǵa jetkizilgen. Mamandar aldaǵy ýaqytta dızel otynynan qıyndyq týyndamaıdy dep otyr.
«Kóktemgi dala jáne egindi jınaý jumystaryna Agrarlyq nesıe korporasııasy arqyly 14,3 mlrd teńge nesıe qarastyrylǵan. «Keń dala-1» jáne «Keń dala-2» baǵdarlamasy boıynsha júıeli jumys júrgizilip jatyr. Sharýalar nesıege bólingen qarjynyń 3,7 mlrd teńgesin alyp, ıgerýde. Búgingi kúnge deıin 195 sharýashylyqtan 4,8 mlrd teńgege ótinim qabyldanyp, 106 sharýashylyqqa 3,0 mlrd teńge nesıe berildi. Qysqasy, sharýalardyń kóktemgi dala jumystaryna memleket tarapynan qoldaý jan-jaqty kórsetiledi. Jumys josparǵa sáıkes júrgiziledi. Bilikti mamandar jumystyń ońtaıly júrgizilýin tikeleı qadaǵalaýǵa alady», deıdi B.Shampıkov.
Oblys ákiminiń baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, osy jyly oblystyń agroónerkásiptik keshenin damytýǵa 45 mlrd teńge bólingen. Onyń 27 mlrd teńgesi nemese 59%-y sýbsıdııaǵa beriledi.
Jetisý oblysy
