Ekonomıka • 28 Mamyr, 2025

Erte qamdanǵannyń esebi túgel

1130 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

Premer-mınıstr Oljas Bektenovtiń tóraǵalyǵymen ótken Úkimet otyrysynda jylytý maýsymynyń qorytyndysy jáne aldaǵy jylý berý maýsymyna daıyndyq barysy qaraldy.

Erte qamdanǵannyń esebi túgel

Infografıkany jasaǵan – Amangeldi Qııas, «EQ»

Onda energetıka vıse-mı­nıstri Suńǵat Esimhanov, otyn jetkizý jáne ınjenerlik ınfra­qu­rylymnyń jaı-kúıi týraly О́nerkásip jáne qurylys mınıstri Ersaıyn Naǵaspaev, «KEGOC» AQ basqarma tóraǵasy Nábı Aıtjanov ulttyq energetıkalyq júıeniń jumysy týraly, «Samuryq-Energo» kompanııasynyń basqarma tóraǵasy Qaırat Maqsutov ener­gııa kózderindegi jóndeý jumys­tarynyń barysy týraly baıandama jasady.

«О́tken jylytý maýsymynda halyq pen kommýnaldyq-tur­mystyq sektor tolyǵymen kómir­men qamtamasyz etildi – 7,9 mln tonna, onyń ishinde halyqqa 5,7 mln tonna kómir jetkizildi», dep habarlady E.Naǵaspaev. О́ńirlerdegi qatty otyn qory shamamen 350 myń tonnany quraıdy. Aldaǵy kúzgi-qysqy maýsymǵa daıyndyq aıasynda elimizdegi elektr stansalaryn­da 10 energoblok, 63 qazandyq jáne 39 týrbınaǵa jóndeý jumy­sy josparlanǵan. Energetıka mınıstrliginiń málimetinshe, búginde 4 energoblok, 19 qazandyq pen 10 týrbınada túrli kezeńdegi jumys júr­gizilip, 1 energoblok, 2 qazan­dyq pen 1 týrbınada jumys aıaqtaldy. Ortalyq­tandyrylǵan jylýmen qamtý aımaǵyndaǵy 66 qazandyqtyń 44-in rekonstrýksııalaý josparlanyp otyr.

Premer-mınıstr О́tken jyly­­tý maýsymy qalypty deńgeı­de ót­kenin, al qysta tehnolo­gııa­lyq buzýshylyqtar sany 10%-ǵa tómen­degenin atap ótti. Qabyldanǵan sharalar jylý stansalaryn jańǵyrtý jumystaryn qarjylandyrýdy 44%-ǵa, jylý jelilerine shamamen 30%-ǵa ulǵaıtýǵa múmkindik berdi.

«Memleket basshysynyń tapsyrmasymen eń aldymen 19 jylý ortalyǵyn jańǵyrtý jumystary aıaqtaldy. Tozyǵy jetken qalǵan barlyq jylý stan­salary men jelilerin jóndeý­di jal­ǵastyrý qajet. Bizdiń min­­deti­miz – halyqty jylýmen jáne elektr energııasymen sapa­ly qam­tamasyz etip, qoldanys­taǵy jab­dyqtardyń paıdalaný mer­­zimin qaýipti deńgeıge jet­kiz­beý. Al ol úshin energııa kózderi men jelilerdiń negizgi jabdyq­taryn jóndeý jáne aýystyrý jumystaryn turaqty ári josparly túrde júrgizý qajet. Jón­deý naýqanynyń belsendi kez­eńi endi bastalyp jatyr, son­dyqtan aldaǵy jaz aılarynda kúsheı­tilgen rejimde jumys isteý qajet. Arqany keńge salatyn ýaqyt joq. Barlyq jumys belgilengen merzimde jáne tolyq kólemde oryndalýǵa tıis. Talap qatań bolady», dep atap ótti O.Bektenov.

Úkimet tarapynan qajetti qoldaý kórsetilip jatqany basa aıtyldy. Premer-mınıstr osy aıda Astana, Kókshetaý, Rıdder jáne Qyzylorda qalalaryndaǵy jylý kózderin jańǵyrtý úshin rezerv­ten 25 mlrd teńge bólý týraly qaýlyǵa qol qoıdy. Oljas Bek­tenov Úkimet bul qarajattyń tıim­di jumsalýyn jáne odan alyn­ǵan nátıjeni baqylaıtynyn atap ótti.

Premer-mınıstr birqatar óńirdegi energııa kózderin jóndeý jumysynyń kesheýildeý qaýpine nazar aýdardy. Máselen, Semeı qalasynda qazandyqtardy jóndeý jumystary áli bastalǵan joq. Al Mańǵystaý oblysynda «MAEK»-tiń ekinshi Jylý ortalyǵyndaǵy týrbınany jóndeý tıisti jumys tájirıbesi joq qurylys kompanııasyna berilgen. Qostanaı oblysynda Rýdnyı jylý elektr ortalyǵyndaǵy týrbınany jóndeý de kesheýildep tur. Arqalyq jylý stan­sasyndaǵy qazandyqta da osyndaı jaǵdaı qalyptasyp otyr. Ulytaý oblysy Sátbaev qala­syn­daǵy qazandyqtardy jóndeý ju­mys­ynyń qarqyny da tym baıaý.

«Mundaı kemshilikter óńir­ler­diń bárinde derlik kezdesedi jáne ol tıisti baqylaýdyń joq­tyǵyn bildiredi. Ákimdikter mınıstr­likterge siltep nemese qarajattyń joqtyǵyn, konkýrstardy syltaý­ratyp, jumysty nazardan tys qaldyrýǵa bolmaıdy. Jyly­tý maýsymyna daıyndyq – ákim­dikterdiń aldaǵy úsh aı ishin­degi negizgi mindeti»,  dep atap ótken Premer-mınıstr birqatar tapsyrma berdi.

О́ńir ákimdikterine barlyq konkýrstyq rásimdi eki apta merzimde aıaqtap, jóndeý jumysyna naqty kirisý qajettigi júkteldi. Bıyl iske qosý josparlanyp otyrǵan jańa jylý nysandary boıynsha barlyq jumysty tamyz aıynan keshiktirmeı aıaqtaý qajet.

Ákimderge jylý nysandaryna apta saıyn baryp, jaǵdaıdy jeke baqylaýǵa alý, barlyq týyndaǵan táýekelder boıynsha shuǵyl áreket etý tapsyryldy.

Energetıka jáne О́nerkásip mınıstrlikteri, óńir ákimdikteri 10 maýsymǵa deıin jylytý maýsymyna daıyndyq josparlaryn naqtylasyn. Soltústik, ortalyq jáne shyǵys óńirlerde barlyq ınjenerlik ınfraqurylym men turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq nysandary 15 qyrkúıekke deıin, al qalǵan óńirlerde 15 qazanǵa deıin tolyqtaı ázir bolýǵa tıis.

«KEGOC» kompanııasyna Energetıka mınıstrligimen birlesip, 15 maýsymǵa deıin aldaǵy jylytý maýsymynda ulttyq mańyzy bar stansalarǵa arnalǵan jabdyqtardyń jumys rejimin bekitý tapsyryldy. Jóndeý merzimin aýys­tyrýǵa nemese jumys kóle­min azaıtýǵa jol berilmeıdi. Premer-mınıstr árbir fakt boıynsha menshik ıelerine, sol sııaqty basqarýshy kompanııa­larǵa qatysty sharalar qabyl­danatynyna nazar aýdardy.

Energetıka mınıstrligi Kólik mınıstrligimen jáne ákimdik­termen birlesip, 1 qyrkúıekke deıin jylý kózderi men tuıyq­tar­da otyn qoryn aldyn ala jınaq­taýdy qamtamasyz etýi qajet.

Úkimet apparatyna óńirlerdiń jylý berý maýsymyna ázirlik barysyna turaqty negizde baqylaý jasaý mindeti júkteldi.