Qaı mamandyqqa suranys joǵary?

Mamandarǵa eń kóp suranys ádette­gideı bilim berý salasyna tıesili. Munda 15 myńnan astam bos jumys orny usy­nylǵan. Sondaı-aq qyzmet kórsetýdiń basqa túrlerine 10,7 myń, qurylys salasyna 8,5 myń jumysshy izdegen. Suranys negizinen iri qalalar men agroónerkásiptik aımaqtarda shoǵyrlanǵan. О́tken aıda orta bilikti mamandardyń tapshylyǵy baıqalǵan. Suranys usynystan 16%-ǵa asyp túsken. Sonymen qatar joǵary bilikti laýazymdarǵa jumys izdeýshiler tarapynan básekelestik kúsheıdi.

Jumys berýshilerdiń kóptigi jóninen Astana qalasy alda tur. Elorda jyl sa­ıyn keńeıip, kórkeıip, záýlim ǵımarat­tar salynyp jatqanyn, halyq sany kó­beı­genin eskersek, jumysshylarǵa sura­nystyń kóp bolýy zańdylyq. Elektron­dy eńbek bırjasynda tirkelgen barlyq bos jumys oryndarynyń 11,5%-y osy qalaǵa tıesili. Astanadan keıin Túrkistan (7,5%), Pavlodar (7,1%) oblystary tur. Birqa­tar óńirde bos jumys oryndar sanynyń tórtten biri qysqarǵan. Mysaly, Batys Qazaqstan oblysynda – 36%, Almatyda – 35%, Mańǵystaýda – 34%, Ulytaýda 25% azaıǵan.

Jumys izdeýshilerdiń eń belsendi sanaty burynǵysha 34 jasqa deıingi azamattar. Olar barlyq túıindemeniń 44%-yn quraıdy. Orta jastaǵy úmitker­lerdiń túıindemeleri – 37%. Jumys izdeýshilerdiń 52,8%-yn áıelder, 47,2%-yn erler quraıdy. Jumys izdeýshiler belsendiliginiń tómendeýi Almaty qala­synda (-28%) baıqaldy.

Suranysqa ıe mamandyqtardyń ishinde tártip saqshylaryna 1,8 myń bos orny usynylǵan. Sol sekildi meıirgerlerge 1,7 myń oryn, júrgizýshilerge 1,5 myń ju­mys orny tirkelgen. Jalaqy jó­nindegi eń kóp usynys taý-ken óner­kásibindegi bas­shynyń orynbasaryna tús­ken. Munda jalaqy orta eseppen 788 myń teńgeden ­bastalady. Sol sekildi bas qurylysshyǵa 662 myń, burǵylaýshy-ınjenerlerge 605 myń teńge tóleımin degen jumys berýshiler bolǵan. Jumys izdeýshiler arasynda eń joǵary jalaqy kútetin ushqyshtar eken. Olar orta eseppen 2,3 mln teńgeden joǵary jalaqy su­raıdy. IT jobalardy ázirleý bóliminiń bas­shylyǵyna 1,2 mln teńge, óndirýshi saladaǵy ýchaske basshylyǵynda 1,1 mln teńge jalaqyǵa jumys isteýge daıyn azamattar bar.

Jalpy, keıingi kezde jumys berýshi­ler­diń ǵana emes, jumys izdeýshilerdiń bel­sendiligi tómendegeni baıqalady. Bu­­rynǵysha jumysshy mamandyq ıeleri, júrgizýshiler, kúzetshiler, medı­­­sına qyz­metkerleri suranysqa ıe maman­­dardyń aldyńǵy shebinde qala beredi.