Álemdegi eń bedeldi oqý oryndarynyń biri – Oksford ýnıversıtetiniń (University of Oxford) bazasynda ornalasqan bul akademııalyq ortalyq túrkitaný, sondaı-aq óńir tilderi men mádenıetin zertteý salasyna mamandanǵan.
Ortalyq Oksford, Ulybrıtanııadaǵy ózge de oqý oryndary men halyqaralyq seriktester arasyndaǵy akademııalyq baılanysty nyǵaıtýǵa belsendi túrde atsalysyp keledi. Oxford Birsöz Initiative Ahmet Baıtursynuly ınstıtýtymen birlesken memorandým negizinde júzege asqan edi. Joba aıasynda qazaq tilin halyqaralyq akademııalyq ortada zertteý men damytý jumystary júrgizilip jatyr.
Sońǵy ýaqytta qazaq tiline degen qyzyǵýshylyq artqan. Bul sheteldik stýdentter, zertteýshiler men dıaspora ókilderi arasynda qazaq tilin, ádebıetin jáne Qazaqstannyń mádenı murasyn úırengisi keletinderdiń sanynyń kóbeıýinen baıqalady.
Buryn Oksford ýnıversıtetinde tek túrik tili oqytylǵan. Keıinirek ázerbaıjan tili boıynsha baǵdarlama engizildi. Al búginde tolyqqandy qazaq tiline arnalǵan akademııalyq platforma qalyptastyrý jumystary qolǵa alynyp otyr. Bul qadam qazaq tili men mádenıetiniń halyqaralyq joǵary bilim júıesindegi ornyn kúsheıtýge zor múmkindik beredi.
Osy bastama aıasynda jobaǵa 2025 jyldyń kúzinde 3 aıǵa tanymal jýrnalıst, medıamenedjer jáne qoǵam qaıratkeri Láılá Sultanqyzy shaqyryldy. Sheteldik stýdenttermen túrli zertteýler ótkizip, qazaq tilináń aýqymdylyǵyn arttyryp, dárejesin kóterý maqsatynda arnaıy Speaking Club ashýdy da josparlap otyr.
Bul klýb stýdentterge qazaq tilinde erkin sóıleýdi tájirıbeden ótkizip qana qoımaı, Qazaqstannyń zamanaýı mádenıetimen jaqynyraq tanysýǵa múmkindik beredi.
«Qazaq tili – jaı ǵana mádenı mura emes, ol – bizdiń bolmysymyz. Ol bizdiń dúnıetanymymyzdy, oılaýymyzdy, etıkamyzdy qalyptastyrady. Búginde osy tildi halyqaralyq akademııalyq ortada damytý múmkindigine ıe bolý men úshin mansap emes, shynaıy mıssııa. Qazaq tilinde sóıleý ǵana emes, ózgelerdiń de ony úırengisi keletindeı jaǵdaı jasaý mańyzdy. Bul – men úshin bolashaqqa senim men ótkenge qurmettiń belgisi», – deıdi jýrnalıst.
Láılá Sultanqyzy – Qazaqstandaǵy alǵashqy qazaqtildi jýrnalısterdiń biri. Ol qazaq tilin trendke aınalmaı turyp-aq damytýǵa úles qosqan. Radıo, teledıdar jáne mádenı jobalar arqyly ulttyq tildi nasıhattaýǵa qosqan eńbegi kásibı ortada da, qoǵam arasynda da joǵary baǵalanyp keledi. Onyń Oxford Birsöz Initiative jobasyna qatysýy – tek jeke úlesiniń moıyndalýy ǵana emes, sonymen qatar qazaq tiline degen halyqaralyq qyzyǵýshylyqtyń artqanyn bildiredi.
