Týlaǵan tolqynda

– Qaırat Muratuly, Otan qorǵaýshy kúni qutty bolsyn! Kók teńizdiń ústinde júrgen sizderdiń elimizdiń tynyshtyǵyn qorǵap, qaýipsizdigin saqtap júrgen eńbek­terińiz eren. Aıtyńyzshy, áskerı teńizshi bolý armanyńyz ba edi, álde bul salaǵa jastyq qyzyǵýshylyqpen keldińiz be? – Rahmet! Árıne, áskerı qyzmetker bolý meniń bala kezden kóp armandap, kóp qııaldaǵan maqsat-muratym boldy. Almaty qalasynda týyp-ósken meni osy oı Baýyrjan Momyshuly atyndaǵy áskerı mektepke alyp keldi. Ony aıaqtaǵan soń, 2004-2009 jyldary Reseı Federasııasynyń Sankt-Peterbýrg qalasyndaǵy Uly Petr atyndaǵy Áskerı teńiz korpýsynda oqydym. Osylaısha elimizdiń teńizdegi shekarasy sanalatyn Mańǵystaý óńirine, Aqtaý qalasyna kelip, Kaspıı teńizinde qyzmetimdi bastadym. Alǵashynda «Ushqyr» atty kishi kúzet kemesinde shtýrmandyq-jaýyngerlik bóliminiń komandıri boldym, keıinnen osy kemeniń komandıriniń kómekshisi bolyp qyzmet ettim. Kelesi qadamym «Batyl» kishi kúzet kemesiniń komandıri bolyp jalǵasty. Sońǵy eki jyldan beri zymyrandy-artıllerııalyq kemesiniń komandırimin. Teńiz ústinde kemede qyzmet etýde alty jyldan astam tájirıbe jınaǵan teńizshi, ári iri kemeniń kapıtan-leıtenant shenindegi komandıri bolyp úlgerdim. Bala kezimdegi armanym osylaı oryndaldy deýge bolady. – «Oral» kemesi otandyq áskerı sý kóligi ǵoı. Kemeniń áleýeti qandaı? – Oral qalasyndaǵy «Zenıt» zaýytynda qurastyrylǵan bul keme sýǵa 2013 jyly 30 sáýirde túsirildi. Qazir Kaspıı teńizindegi táýelsiz Qazaqstannyń tynyshtyq kúzetindegi bes áskerı kemeniń biri.  Avtomatty basqarý júıesi bar, artıllerııa, zenıtti zymyran men soqqy berýshi zymyran kesheni toptastyrylǵan bul kememen teńizshiler 72 myń shaqyrym aýmaqty alańsyz kesip  ótip júr. Qyzmetshiler navıgasııa júıesi men baılanys quralynyń kómegine júginedi. Jeti myń attyń kúshi bar áskerı kemede 40-qa tarta ekıpaj múshesi teńizdegi shekara men strategııalyq mańyzdy nysandardy qorǵaý mindetimen aınalysamyz. – Jaqsy eken. Áskerı qyzmettiń ońaıy joq qoı, áıtse de telegeı teńiz ústinde tirlik etýdiń, naqtyraq aıtqanda, Otan aldyndaǵy asa mańyzdy áskerı mindetti oryndaýdyń qıyndyǵy zor bolar?! – Ońaı emes. Qudaıǵa shúkir deıik, elimiz tynysh, shekaramyz bútin. Osy turaqtylyq saqtalsa, aptalap úı kórmeı, únemi teńiz tórinen tabylatyn bizdiń kúndelikti jumysymyzdyń qıyndyǵynyń ózi biz úshin qyzyqty, áserli bolyp qala bermek. Áskerı teńizshi qyzmeti qanshalyqty qıyn bolsa da, TMD elderinde alǵashqy bop áskerı kemede qyzmet jasaǵan qyz da bizdiń kemede. Baılanys jaýyngerlik bóliminiń tehnıgi, birinshi satyly starshına Ibraeva Janar Erkinqyzy – úlgili áskerı qyzmetker. Budan qyzdar da el tynyshtyǵyn qorǵaýǵa er-azamattarmen birge atsalysyp, Otanǵa tegeýrindi qyzmet ete alatyndyǵyn, qandaı qıyndyqtan da qashpaıtyndyǵyn aıtqym keledi. Qazirgi kezdesip turǵan qıyndyq aýa raıynda ǵana ǵoı, irili-usaqty tolqyndar, daýyldar kemeni jeldiń baǵyty men  ekpinine, tolqynnyń soǵysyna qaraı yńǵaılap júrýdi talap etedi. Biz alty jyl boıy Kaspıı teńiziniń qyr-syryna biraz qanyǵyp qaldyq. – Merekeni qalaı qarsy alýdasyzdar? – Bıyl tamyz aıynda Kaspıı mańyn­daǵy memleketterdiń, ıaǵnı Qazaqstan, Túrikmenstan, Ázerbaıjan, Reseı jáne Iran elderi áskerı kemeleriniń arasynda alǵash ret keme bıatlonynan halyqaralyq saıys ótpek. Qazaqstannan «Oral» jáne «Saryarqa» kemeleri osy jarysqa qyzý daıyndyq ústinde. Adam qutqarý, nysanany joıý, apatqa ushyraǵan kemege kómek berý, túrli jaǵdaılarda komanda qabyldaý, kemelerdiń birin-biri súıreýi syndy san alýan jarystarmen birge, jaǵalaýda ekıpaj músheleri arasynda sporttyq saıysy qosa ótedi. Kók baıraqty kókke kóterip, elimizdiń mereı-mártebesin arttyrý, qazaqstandyq áskerı-teńizshilerdiń áleýetiniń zor ekendigin tanytý úshin jumystanýdamyz. – Sáttilik tileımiz. 28 jastaǵy keme komandıriniń jeke ómiri, otbasy jaıly bile ketsek. – Men ata-anamnyń jalǵyz ulymyn, bir qaryndasym bar.  Ádette jalǵyz uldy ata-analary alys jaqqa, aýyr qyzmetke jiberýge qımaı qınalady emes pe? Meniń ata-anam  tarapynan qımastyq bolǵan shyǵar, alaıda qarsylyq bolǵan joq. Meniń ómirlik jolyma, mamandyǵyma túsinistikpen qaraǵan ol kisilerge alǵysym sheksiz. Qazir ózim de otbasylymyn, tórt perzentim bar, zaıybym bank salasynda qyzmet etedi. – Merekege oraı áriptesterińizge tilegińiz? – Eń birinshi elimizge tynyshtyq, halqymyzǵa amandyq tileımin. Eshqashan jamandyq bolmasyn jáne Otan qorǵaýshylardyń deni saý, biligi de, bilegi de myqty naǵyz jaýynger bolýyna tilektespin!  Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY, «Egemen Qazaqstan». Mańǵystaý oblysy.