Qoǵam • 22 Shilde, 2025

Tastan tamyr izdegen

30 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Tańbaly tasqa qashalǵan myń­jyldyq tarıhymyz tereń­nen til qatady. Onda babala­rymyzdyń asyl muraty, muqalmas erligi, ǵıbratty ǵumy­ry bar. Sol shejireli ót­ke­n­ge jan bitirgen sırek ǵalym­nyń biri – Qarjaýbaı Sartqojauly.

Tastan tamyr izdegen

Ult rýhanııatynyń kórnekti tul­ǵasy, túrki dúnıesiniń maqtaýly perzenti, fılologııa ǵylymdarynyń doktory, tarıh ǵylymdarynyń kandıdaty, professor, Atatúrik atyndaǵy Túrik tarıh qurymynyń tolyq múshesi Qarjaýbaı Sartqojaulynyń úsh birdeı kitabynyń tusaýkeser rásimi L.N. Gýmılev atyndaǵy Eýrazııa ulttyq ýnıversıtetinde ótti. 

Keleli keńeske Májilis depýtattary, belgili ǵalymdar men qoǵam qaırat­kerleri qatysty. Alǵashqy bolyp sóz alǵan ýnıversıtet rekto­ry Erlan Sydyqov súbeli eńbek­­terdiń ǵumyry alda ekenin atap ótti.

«Aǵamyzdyń kól-kósir eńbekte­rin urpaqqa túsindire bilsek, ekinshi shyǵarmashylyq ǵumyry baıandy bolady dep oılaımyn. Tárbıe, taǵylym, shejireli jolyn ári qaraı shákirt­teri jalǵastyra bersin. Siz ben biz tur­ǵanda ǵalymnyń aýqymdy muralary jandana bereri anyq. Sondyqtan da aldymyzdaǵy kitaptardyń tusaýyn keseıik. Aq jol bolsyn, kitaptyń oqyrmandary kóp bolsyn», dedi ol.

Qarjaýbaı Sartqojauly – shy­ǵar­mashylyq ómirinde qoǵamdyq qyz­metter atqara júrip, ádebı taqy­ryptarǵa da belsene qalam tartqan qaıratker. Tusaýy kesilgen «Qosh bol, apa» kitabyna ómir men ólim, saǵy­nysh pen syr, turmys pen taǵ­dyr astasqan ádebı shyǵarmalar engi­zil­gen. Al «Tastan tamyr izdegen ǵula­ma» kitabynda ǵalymnyń ǵylymı-shyǵarmashylyq kelbetin, túrki dúnıesine sińirgen eńbegin keńinen ashatyn álemdik ári otandyq ǵalymdar men qalamgerlerdiń júrekjardy maqalalary, estelikteri men lebizderi toptastyrylǵan. Úshinshi kitap – «Podzemnyı mavzoleı drevnetıýrkskoı epohı Shoroon Býmbagar (Maıhan Ýýl) v Sentralnoı Mongolıı» atty monografııa.

Is-sharada belgili ǵalym, Serik Negımov Qarjaýbaı Sart­qo­jaulynyń el rýhanııatyndaǵy orny týraly aıtty.

«Ult patrıoty, dala qazaǵy, túrki­tanýshy, jazýshy Qarjaýbaı Sart­qojauly kógildir ekran aldynda qıyn kúnderde «Men tilim úshin ólem!» dep kúndeı kúrkirep aıtqan edi. Sol sóz halyqtyń júreginde jattalyp qaldy. Qarjekeńniń eńbegi – memleketimizdiń ıgiligi, baılyǵy, dáýleti, ulttyq tarıhı sanamyzdy júıelendiretin ǵajaıyp bir qazyna», dedi professor. 

Jıynda J.Málibekuly, B.Aıaǵan, D.Qamzabekuly, M.Ábsemet, T.Sadyqov, S.Rahmetuly, t.b. zııalylar ǵalym mura­synyń mán-mańyzy týraly oı qozǵady. Sharany ǵalym, jazýshy Tursynhan Zákenuly júrgizip otyrdy. Eń tálimdi tusy, tusaýkeserge Q.Sartqojaulynyń ǵylymı áýleti bir kisideı atsalysty.