Indýstrııalandyrý – damý dańǵyly

Keshe Ortalyq kommýnıka­sııa­lar qyzmetinde ótken kezek­ti baspasóz máslıhatyna Inves­tı­sııalar jáne damý mınıstri Áset Isekeshev qatysty.   Esterińizge salsaq, ótken ap­tadaǵy Úkimettiń keńeıtilgen otyry­synda Áset Isekeshev elimizde júzege asyry­lyp jatqan ındýstrııalandyrý baǵdar­lamasynyń barysy jaıynda baıandap, atqarylǵan jumystar jóninde  esep bergen bolatyn. Osy rette Elbasy «Nurly Jol» Jańa Ekonomıkalyq Saıasatyn júzege asyrý boıynsha mınıstr­likke bir­qatar mindetter júktedi. Mine, bul tapsyrmalar qalaı júzege asyrylýda, naqty qandaı sharalar qolǵa alyndy? Keshegi baspasóz máslıhatynda Áset Ise­keshev osy máseleler jóninde aıtyp berdi. «О́tken jyly munaı baǵasynyń tómendeýine qaramastan ónerkásip óndirisi oń dınamıkany saqtap qaldy. Indýstrııalandyrý saıasaty jospar boıynsha júzege asyrylyp jatyr. Degenmen, kórshi elderdegi kúrdeli jaǵdaıdyń bizdiń ekonomıkamyzǵa da áseri bar. Operatıvti shtab qurylǵan. Kásipkerler palatasymen birlesip óńdeý ónerkásibiniń barlyq salalary boıynsha taldaý jáne monıtorıng júrgizildi. Kásipkerlerdi qoldaý jospary qabyldandy», dedi Á.Isekeshev. Mınıstr atap ótkendeı, jeńil ónerkásip, qurylys ındýstrııasy, hımııa jáne farmasevtıka, metallýrgııa salalarynda óndiris kólemin ótken jylǵy deńgeıde saqtaý josparlanyp otyr. Biraq keıbir taýarlar boıynsha ósim tómendeýi múmkin. «Qańtarda Memleket bas­shysynyń tapsyrmasymen Premer-Mınıstr Úkimet múshelerin óńir­lerge jibergen bolatyn. Maqsat – aımaqtardaǵy bıznes ókil­derimen kezdesip, josparlaryn talqylap, qoldaý kórsetý. Sapar­lardyń qorytyndysy boıynsha kásiporyndardyń elýden astam problemalyq máseleleri Úkimette qaraldy. Qazirgi basty mindet – kásiporyndardyń qýatyn qajetti deńgeıde ustaý jáne jumys oryndaryn saqtaý. Sondyqtan oblystarǵa barǵanda 1,5 trln. teńgeden astam somaǵa jergilikti qamtýdy ulǵaıtý jáne jumys oryndaryn saqtaý boıynsha 440 memorandým, sharttarǵa qol qoıylǵan», dedi Á.Isekeshev. Osylaısha, shuǵyl máselelerdi sheshýmen qatar, ındýstrııalandyrýdyń júıeli máseleleri boıynsha jumys jalǵasady. Mınıstr sonymen qatar, Mem­leket basshysynyń tapsyrmasymen jańa eksporttyq saıasat ázirlengenin atap ótti. Onyń aıtýynsha, baǵdarlamada eksportty jańa naryqtarǵa, atap aıtqanda, Ortalyq Azııa, Kavkaz jáne Iranǵa baǵyttaý máselesi qarastyrylǵan. «Biz bul elderge eksporttaýdyń jańa tetikterin ázirledik. Úkimet bizdiń eksporttaýshylardy qoldaý úshin 35 mlrd. teńge bólý sheshimin qabyldady. Alǵashqy kelissózder kórsetip otyrǵandaı, bul elderde qarjylandyrý úshin eksporttyń áleýetti kólemi 160 mlrd. teńge. Endi bizdiń aldymyzda muny eksporttyq kelisimderge aınaldyrý mindeti tur»,  dedi Á.Isekeshev. Sonymen qatar, qazaq­standyq taýardy ótkizý úshin arnaıy saýda mıssııalary qurylady. «Aqpan-naýryzda Túrik­menstan, Qyrǵyzstan, О́zbekstan, Moń­ǵo­lııaǵa saparmen baramyz. Sondaı-aq, bizdiń eksporttaýshylardy qoldaý úshin bıyl Novosibir men Tehranda ókildikter – ınvestı­sııa­lar boıynsha agenttikter qury­lady», dedi mınıstr. Iаǵnı, bıyl­ǵy jyly ınvestorlarmen kelis­sózder jalǵasatyny, olar ındýstrııa­landyrý baǵdarlamasynyń ekin­shi besjyldyǵyna qatysýǵa nıet­tenip otyrǵandyǵyn jet­kizdi. «Olardyń sany 100-ge jýyq, bul kompanııalardyń ınvestısııa kólemi 40 mlrd. dollardan asady», dedi Á.Isekeshev. Kompanııalardyń 60-sy qazirde ındýstrııalandyrý kartasyna en­gizilgen, 10 sheteldik ınvestormen jańa zań boıynsha ınvestısııalyq kelisim jasaý josparlanǵan. «Aıta keteıin, bul ınvestor-kom­panııalardyń 42-si Eýropadan, 44-i Ońtústik-Shyǵys Azııadan, 5-eýi AQSh-tan, 7 kompanııa arab el­deri­nen jáne t.b.», dedi mınıstr. Mınıstr sondaı-aq, Úkimet avto­­óner­­kásipti saqtap qalýǵa múm­kin­dik beretin is-sharalar keshe­nin qabyldaǵanyn málimdedi. «Avto­ónerkásip salasy zardap shegip otyr. О́ıtkeni, eki aıda Reseıden 50 myń kólik jetkizildi. Qazir bizde ar­naıy jumys toby jumys jasap jatyr. Biz Úkimette is-sharalar keshenin qabyl­dadyq, bul jospar avtoónerkásipte qul­dy­raý bolsa, ony saqtap, ári qaraı damy­týǵa múmkindik beredi», dedi Á.Isekeshev. 2015 jyly ındýstrııalandyrý kartasy aıasynda 600 mlrd. teńgelik 70-ke tarta jobany iske qosý jos­parlanyp otyr. Nátıjesinde jeti myńǵa jýyq turaqty jumys orny ashylmaq. Sondaı-aq, bıylǵy jyly 100-ge jýyq jobany júzege asyrý jalǵasady, olar 2018 jylǵa deıin iske qosylady. «Bıylǵy jyly ındýstrııa­landyrý kartasynyń bar­lyq jobalarynyń qurylys alań­daryndaǵy jumystarǵa 45 myńǵa jýyq adam tartylady», deıdi mınıstr. Dınara BITIKOVA, «Egemen Qazaqstan».