Jıynǵa Prezıdenttiń ekonomıkalyq máseleler jónindegi kómekshisi Qanat Sharlapaev, ónerkásip jáne qurylys mınıstri Ersaıyn Naǵaspaev, «Samuryq-Qazyna» UÁQ» ulttyq ál-aýqat qory basqarmasynyń tóraǵasy Nurlan Jaqypov, «Qazatomónerkásip» UAK» AQ basqarma tóraǵasynyń mindetin atqarýshy Marat Tólebaev qatysty.
Premer-mınıstr jumys istep turǵan óndiris oryndary men ınfraqurylymdy jańǵyrtý, geologııalyq barlaý jumystaryn keńeıtý, zamanaýı óńdeý tehnologııalaryn engizý jáne ǵylymı-zertteý bazasyn damytý qajettigin atap ótti.
О́nerkásip jáne qurylys mınıstrliginiń derekteri boıynsha, elimizdiń metallýrgııa qurylymynda sırek jáne jerde sırek kezdesetin metaldar óndirý 2,4%-dy quraıdy. 2018 jyldan beri salany memlekettik qarjylandyrý 67 mlrd teńgeni qurap otyr.
Keń aýqymdy geologııalyq barlaý jumystary júrgizilýde: jalpy aýdany 100 myń sharshy shaqyrym 1:50 000 masshtabtaǵy 25 ýchaske zerttelip jatyr. 2024 jyly qatty paıdaly qazbalardyń keleshegi zor 38 ýchaskesi ashyldy. Elimizdegi geologııalyq-geofızıkalyq barlaý jumystary 2025 jyly 2 mln 38 myń sharshy shaqyrymdy qurasa, 2026 jylǵa qaraı 2,2 mln sharshy shaqyrymǵa jetedi.
Qazir elimizde berıllıı, tantal, nıobıı, skandıı, tıtan, renıı, osmıı óndirilse, óndirý barysynda vısmýt, sýrma, selen jáne tellýr alynady. Sonymen qatar gallıı men ındıı alý tehnologııalary bar.
Salanyń bolashaǵy zor baǵyttaryna batareıa materıaldaryn, ystyqqa tózimdi qorytpalardy óndirý jáne qaıta óńdeý, jartylaı ótkizgish materıaldar óndirisi jáne turaqty magnıtterdi qaıta óńdeý jatady.
Jalpy, Úkimet atalǵan salany odan ári damytý úshin sharalar qabyldaýda. 2024–2028 jyldarǵa arnalǵan keshendi jospar júzege asyrylyp jatyr. «Jezqazǵanredmet» RMK sırek metaldar sehyn jańǵyrtýǵa qarajat bólindi. Investorlardy tartý úshin geologııalyq aqparat, onyń ishinde sırek jáne jerde sırek kezdesetin metaldar jóninde málimet qoljetimdi bola tústi.
Jıyn qorytyndysy boıynsha Premer-mınıstr kúsh-jigerdi jer qoınaýyn tereńdetip zertteýge, tehnogendik mıneraldyq túzilimderdi esepke alý men memlekettik teńgerimge qoıýdy jedeldetýge, akkýmýlıatorlar men olardy qaıta óńdeýge arnalǵan materıaldar óndirisin damytýǵa, sondaı-aq ystyqqa tózimdi nıkel qorytpalaryn belsendi óndirýge jumyldyrýdy tapsyrdy. Budan bólek, «Ulttyq tehnologııalyq boljaý ortalyǵy» RMK bazasynda sırek jáne jerde sırek kezdesetin metaldar boıynsha óńirlik zertteý ortalyǵyn qurý jónindegi jumysqa nazar aýdaryldy.
Jalpy, qazirgi zamanǵy ónerkásip úshin sırek jáne jerde sırek kezdesetin metaldar óndirisin damytý óte mańyzdy. 2024 jyldyń derekteri boıynsha shıkizattyń osy túriniń álemdik naryǵy 1,6 mln tonnany qurady. Bul rette 2023–2024 jyldary suranystyń ortasha jyldyq ósýi 30%-ǵa jetti.
