Jýyrda Kúrshim aýdanynyń Boran aýylyna barǵanymyzda, baǵa jetpes jádigerge kez boldyq. Aýylda kúrdeli jóndeýden ótip, paıdalanýǵa berilgen mádenıet úıiniń janynda balbal músin men tabıǵı tańbaly tastar qoıylǵan ashyq aspan astyndaǵy murajaı jasalyp jatyr eken. Balbal tastardy Sarytaýdan alyp kelipti. Sarytaý – Marqakól tunyǵy etegin shaıyp jatqan Altaı silemderiniń biri. B.z.d. II myńjyldyqqa tıesili bolýy múmkin dep boljanǵan balbal tastar ázirshe kóne eskertkish retinde esh kitapqa enbegen, tizimge alynbaǵan. Tek jergilikti turǵyndarǵa tanys.
– Bular – býldozermen sý aǵatyn toǵandy bekitip jatqanda jer qyrtysynan tabylǵan tastar. Balbal tastardy dambyǵa qaraı ıterip jatyr eken. Babalarymyzdan qalǵan qundy muranyń mundaı kúı keship jatqanyna qarap turýǵa dátimiz barmady. О́ıtkeni, sý tıse búlinedi, kórgen jurt qorasyna irgetas qylyp quıyp jiberýi de múmkin. Sondyqtan basshylyqtyń ruqsatymen aspan astyndaǵy murajaı jasaýǵa alyp keldim, – dedi Boran aýylynyń ákimi Maqsat Aǵıekov.
Sarytaýdaǵy dambyny bekitý jumystary kezinde on eki balbal tas tabylǵan eken. Aýdan ákimi Altaıbek Seıitovtiń aıtýynsha, tańbaly tastar Kúrshim aýdanynyń aýmaǵynda jıi kezdesedi. Ásirese, Jylytaý degen jerde erte zamannan kóp balbal men tańbaly tastar qalǵan. Oǵan eshkim arnaıy bara bermeıdi. Sondyqtan, aýylǵa keletin qonaqtar men Marqakól óńirine aǵylǵan týrısterdiń tamashalaýyna yńǵaıly bolýy jáne el men jer tarıhyn nasıhattaý maqsatynda balbal tastardan murajaı jasaý týraly oı týdy.
Baǵzy zamandaǵy bádizshi qashaǵan balbal tastyń poshymy erekshe. Oń qolyn júrek tusyna qoıyp, belin býynǵan músinde beıbit ómirdiń nyshany men bıik iltıpat bar. Balbal músinniń búıirine áldekim jazý jazyp ketipti.
Osyndaı vandalızmnen qorǵaý úshin de tastardyń mápeli qolǵa kóshkeni jón bolǵan sııaqty. Balbal músinniń janyndaǵy tańbaly tastarǵa ejelgi sýretshilerdiń sheber týyndylary tańbalanǵan. Iаǵnı, jerge engen tusy qabaryp, kún tıgen jaǵy ashyq túske engen tastardyń betinde qasqyr, elik, maral, barys, aı múıizdi taýteke jáne ańshy beıneleri kórinis tapqan.
Aýyl ákiminiń aıtýynsha, aldaǵy ýaqytta balbal músin men tańbaly tastardyń aýmaǵy talapqa saı kóriktendirilip, qorshalatyn bolady.
Dýman ANASh,
«Egemen Qazaqstan».
Shyǵys Qazaqstan oblysy,
Kúrshim aýdany.
Sýretterdi túsirgen avtor.
