Qusmuryndaǵy jańalyq
Shamamen segiz myńdaı halqy bar Qusmuryn aýylyndaǵy qazaq balalary buǵan deıin soǵys kezinde gospıtal qyzmetin atqarǵan eski ǵımaratta oqyp kelgen edi. Bıylǵy jańa oqý jyly 300 bala erkin syıatyn zamanaýı mektepte bastaldy. Aýyl turǵyndary kópten kútken mekteptiń ashylý saltanatyna oblys ákimi Qumar Aqsaqalov arnaıy kelip, ata-analardy, oqýshylar men ustazdar qaýymyn quttyqtap, balalarmen júzdesip, mektep synyptaryn aralap kórdi.
Ozyq úlgide jabdyqtalǵan jańa nysan qala mektebinen bir mysqal kem emes. Eńseli bilim ordasynyń tórt zerthanasy, tórt sport alańy, robottehnıka kabınetteri, STEM-zerthanasy, kovorkıng aımaǵy bar.
«Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tikeleı tapsyrmasymen óńirde jańa úlgidegi zamanaýı mektepter boı kóterip, balalarymyzdyń jarqyn bolashaǵyna jol ashylyp jatyr. Máselen, ótken jyly oblys ortalyǵynda, Arqalyq qalasy men Qostanaı aýdanynda 3360 balaǵa arnalǵan bes jańa mektep paıdalanýǵa berildi. Onyń tórteýi «Keleshek mektepteri» ulttyq jobasy aıasynda salyndy. Bıyl óńirde 4380 oryndyq 6 mektep el ıgiligine beriledi. Onyń ekeýi «Keleshek mektepteri» baǵdarlamasyna engen», dedi aımaq basshysy.
Sánine sáýleti saı aýyl mektebin 3,5 mlrd teńge qarjyǵa «Samruk-Kazyna Construction» aksıonerlik qoǵamy salyp berip otyr.
«Ulttyq joba aıasynda el kóleminde 208 mektep salý josparlanǵan. Búginge deıin 174 mekteptiń qurylysy aıaqtaldy. Qostanaı oblysyndaǵy 6 mekteptiń beseýi el ıgiligine qyzmet etip jatyr. Rýdnyıda taǵy bir mekteptiń qurylysy aıaqtalaıyn dep tur. Nysan jyl sońyna deıin paıdalanýǵa beriledi. Ulttyq jobanyń basty ereksheligi – mektep salýda aýyldy alalamaý. Biz qalada qandaı mektep salsaq, aýylǵa da sondaı mektep salyp jatyrmyz. Aýyl men qala mektebiniń arasynda aıyrmashylyq bolmaý kerek. Balalar qaı jerde bilim alsa da, teń múmkindikke ıe bolýǵa tıis. Sondyqtan «Keleshek mektepteriniń» jobasy bir úlgide jasalǵan. Oqý kabınetteri keń, eki úlken, eki shaǵyn sport zaly, túrli baǵyttaǵy pándik zerthanalary bar», deıdi «Samruk-Kazyna Construction» AQ tóraǵasynyń birinshi orynbasary Ǵabıt Malǵazdarov.
Jańa mektepke balasyn jetektep kelgen turǵynnyń biri, tórt balanyń anasy Juldyz Jubanova Qusmurynǵa osydan jeti jyl buryn Almaty mańyndaǵy Uzynaǵash eldi mekeninen kóship kelgen. Joldasy mal sharýashylyǵymen aınalysady, ózi úı sharýashylyǵyna, balalaryna qaraıdy. Eki qyzy osy aýyldaǵy eski mektepti bitirip, memlekettiń bilim grantymen búginde Qostanaıda joǵary bilim alyp jatyr.
«Eski mektepte de jaman bolǵan joqpyz. Balalarymnyń muǵalimderi jaqsy boldy. Tárbıe men bilimge qatar mán beredi. Endi memleket salyp bergen jańa mektepke eki balamdy ákelip otyrmyn. Ulym Dámir Qaýys 3-synypqa, qyzym Ádııa Qaýys 1-synypqa barady. Qyzym byltyr mektepaldy daıarlyq synybyna bardy. О́te alǵyr, úshinshi synyptaǵy aǵasymen jarysyp oqıdy. Osynyń bári muǵalimderdiń arqasy. Endi jańa mektepti eski mekteppen salystyrýǵa kelmeıdi. Qalanyń mektebinen kem túspeıdi. Ishi de, syrty da óte keremet. Syrtynda úlken jasyl stadıony, hokkeı kordy bar. Jalpy, tórt balanyń anasy retinde aıtarym, memleket halyqqa kóp qamqorlyq jasap berip jatyr. Balalarymyzdyń tamaǵy, oqýlyǵy, oqýy tegin. Men kópbalaly ana bolǵandyqtan balanyń kıimine deıin aqsha bólinip turady. Jergilikti ákimdik te úzbeı materıaldyq kómek berip otyrady. Kópten qamqorlyq kórgen saıyn, ózińe de mol jaýapkershilik artylatynyn sezine túsesiń», deıdi Juldyz Jubanova.
Qusmuryndaǵy qazaq mektebine balalaryn berip jatqan ózge ult ókilderi de barshylyq. Mysaly, sheshen ultynyń ókili Lıana Musaeva eki bala tárbıelep otyr. Kenjesi qazaq tilinde tárbıe beretin «Qarlyǵash» balabaqshasyna baryp júr. Úlkeni búgin qazaq mektebiniń tabaldyryǵyn attaǵaly tur.
«Kúıeýim Álisher ózbek ultynyń ókili bolǵandyqtan, úıde balalarmen ózbekshe, sheshenshe sóılesýge tyrysamyz. Al bolashaǵyn oılaǵan ata-ana balalaryn memlekettik tilde oqytýy kerek. О́kinishke qaraı, ózim qazaq tilin bilmeımin, azdap túsinemin. Kóp jerde qınalyp, uıalyp qalatyn jaǵdaılar bolady. Sondyqtan balalarymnyń, nemerelerimniń memlekettik tildi jetik meńgergenin qalaımyn. Qazir azdap qıyn bolǵanymen, keıin eseıgen soń jemisin kóredi. Jalpy, kez kelgen azamat memlekettik tildi bilýi kerek. Kóptegen ata-ana ýaqytsha qıyndyqtan qorqyp balasyn ózge tilde oqytyp jatyr. Bul uıat nárse», deıdi Lıana.
Kenshiler salǵan bilim uıasy
Rýdnyıda 1200 oqýshyǵa arnalǵan jańa mektep paıdalanýǵa berildi. Kenshiler qalasyndaǵy zamanaýı bilim ordasy «ERG» kompanııasynyń qarjysyna salynǵan. Jalpy aýdany 20 myń sharshy metrge jýyqtaıtyn mektep-gımnazııanyń ashylý saltanatyna óńir basshysy Qumar Aqsaqalov, «ERG» dırektorlary keńesiniń tóraǵasy Shýhrat Ibragımov, Oqý-aǵartý mınıstrligi ınklıýzıvti jáne arnaıy bilim berý departamentiniń dırektory Bulbul Oraqqyzy, oqýshylar, ustazdar, ata-analar qatysty.
Atalǵan kompanııa «ERG mektep» baǵdarlamasy aıasynda osymen úshinshi mektepti el ıgiligine tapsyryp otyr.
«Keıingi birneshe jylda biz «ERG mektep» baǵdarlamasy aıasynda mektepterdegi bilim berýdi damytý isine 15 mlrd teńgeden astam qarajat baǵyttadyq. Búgin, mine, ózderińizge esigin aıqara ashyp otyrǵan jańa bilim ordasyn halyqaralyq bilim berý júıesindegi eń ozyq talaptarǵa saı salyp shyqtyq. Biz muny Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń tikeleı tapsyrmasy boıynsha iske asyrylyp jatqan «Keleshek mektepteri» jobasyna qosqan úlesimiz dep bilemiz», – dedi «ERG»-diń bas atqarýshy dırektory Sh.Ibragımov.
Oblys ákimi Qumar Aqsaqalov quttyqtaý sózinde bıyl óńirde budan ózge taǵy 5 mekteptiń ashylatynyn, onyń bireýi «Keleshek mektepteri» jobasy aıasynda Rýdnyı qalasynda paıdalanýǵa beriletininin tilge tıek ete kelip, «ERG» kompanııasynyń bas atqarýshy dırektory Shýhrat Ibragımovke oblys turǵyndary atynan alǵyshat tabys etti.
«Búgin ózderińiz tabaldyryǵyn alǵash attaǵaly otyrǵan jańa mekteptiń qurylysyna oblys ákimdigi men Eýrazııalyq Top arasynda jasalǵan memorandým aıasynda osy mektepti salyp berdi. Memleket basshysy árdaıym mektep – bilim men tárbıeniń kıeli shańyraǵy ekenin basa aıtady. Al bilim sapasyn arttyrý – áleýmettik saıasattyń basym baǵyty. Búgin biz Rýdnyıda ashyp jatqan 1 200 oryndyq zamanaýı mektep – bıznes pen memlekettiń birlesken jumysynyń jemisi. Jańa bilim berý mekemesi zamanaýı talaptarǵa saı. Sapaly bilim men tárbıe berip, oqýshylardyń sport pen shyǵarmashylyqta damýyna barlyq jaǵdaı jasalǵan. Bul mektep adaldyq, eńbeksúıgishtik pen jaýapty býyn tárbıeleıtin myǵym irgetas bolaryna nyq senimdimin. О́nerkásip salasynyń órkendeýi jańa mamandardy qajet etedi. Sondyqtan biz eń aldymen bilim salasyn damytyp, turǵyndardyń áleýmettik jaǵdaıyn jaqsartýdy kózdep otyrmyz. Rýdnyıda taıaýda ǵana 2 dene shynyqtyrý-saýyqtyrý kesheni ashyldy. Bıyl 1500 oryndyq jańa stadıon paıdalanýǵa beriledi», dedi aımaq basshysy Qumar Aqsaqalov.
Bilim ordasynda, qazir, 950 oqýshy bilim alyp jatyr. 80 muǵalim jumys isteıdi. Mektep dırektory Vıacheslav Jýravlevtiń aıtýynsha, jańa mektep-gımnazııaǵa ózge mektepterden aýysyp kelip jatqan bala kóp. Sondyqtan taıaý kúnderi oqýshy sany 1200-ge deıin jetýi múmkin.
Mektepte mamandandyrylǵan fızıka, hımııa kabınetteri jumys isteıdi. Jańa tehnologııamen jabdyqtalǵan gıdroponıka kabıneti bar. Munda balalar óz qolymen túrli ósimdikterdi egip, olardy kútip-baptap, baǵbanshylyqqa mashyqtanatyn bolady. Munyń syrtynda, STEM zerthana, robottehnıka kabıneti, 5 birdeı kompıýter synyby, 380 oryndyq májilis zaly, 240 oryndyq ashana, keń sport zaly jumys istep tur.
Jańa gımnazııanyń taǵy bir ereksheligi, mektep ǵımaraty kúnnen qýat alatyn paneldermen jabdyqtalǵan. Bul elektr qýatynyń edáýir mólsherde únemdelýine múmkindik beredi. Mekteptiń aınalasy, ishi-syrty túgeldeı zamanaýı qaýipsizdik júıesimen qamtamasyz etilgen. Mundaǵy beınebaqylaý kameralary jasandy ıntellekt kómegimen jumys isteıdi.
Bir mezette 1 200 bala birdeı bilim alatyn úlken mektepti qysqa ýaqyt ishinde túgel aralap shyǵýǵa múmkindik bolmady. Alaıda jańashyldyq kóp. Máselen, «ERG» mektebi bilim berýde erekshe qajettiligi bar balalarǵa barynsha beıimdelgen. Mamandandyrylǵan synyptar ashylyp, lıft jáne arnaıy kóterý mehanızmderi ornatylǵan. Osylaısha, oqýshynyń bárine birdeı jaıly da qaýipsiz jaǵdaı jasalǵan.
Taǵy bir aıta ketetin jaıt, gımnazııa muǵalimderiniń sıfrlyq kómekshileri bolady. Ustazdar onyń kómegimen oqýshynyń osal, myqty tusyn anyqtap, taldap, arnaıy tapsyrma berip otyrady.
Zamanaýı bilim ordasyna buryn orys tilinde bilim berip kelgen №2 mektep-gımnazııasy ornalasty. Alaıda osy jańa oqý jylynan bastap qazaq synyptary da ashylyp jatyr. Máselen, bıyl birinshi qazaq synybyna 17 bala qabyldandy. Mektep dırektory Vıacheslav Jýravlevtiń aıtýynsha, atalǵan gımnazııada birinshi qyrkúıekten bastap 6 qazaq synyby ashylǵan.
Qostanaı oblysy
